Неге яшларыбызгъа акъырабыз ва шону арты не бола?

Неге яшларыбызгъа акъырабыз ва шону арты не бола?

Неге яшларыбызгъа акъырабыз ва шону арты не бола?

Яшларына таъсир этме къарайгъан гьалекли гьалгъа тарыгъан ата-ана оьзлени бетин «тас» эте. Сабурлугъубуз ва насигьат этме болагъанлыгъыбыз оьчлюкге, бет бузувгъа ва гьатдан озагъан къычырыкъгъа айлана. Къазапланывну басылтып, тавуш гётермей авлетлеге тюз ойну нечик етишдирмеге бола?

 

Авур гьалда экенге акъыраман…

Стреслени башдан кёп гечиреген болгъанбыз. Арыгъанлыкъ, гележек учунгъу къоркъув, оьзге ич масъалаларыбыз къошулуп кёп бола ва яш сындыргъан хабагъа гьатдан озуп къазапланабыз, сабурлугъубузну шо мюгьлетде тас этебиз. Психологлар гьисап этеген кюйде, ата-ана яшлагъа акъырагъанда олар борчларын кютмеге болмай деп англама тарыкъ тюгюл. Мунда ким айыплы экенин билмеге ва шолай неге болагъанны ахтармагъа тийишли. Гиччиде гёргени уллуланы шолай янашувуну себеби болмагъа бола. Ата-анабыз даим акъыра туруп оьсген бусакъ, булай гьал оьсгенде бизге де къабунмагъа бола. Охуп билим алгъан ва уллу болгъан сонг да шолай янашыв тюз тюгюлюн, авлетлени шолай тарбиялама ярамайгъанны билмеге болсакъ да, яшлыгъыбызда гёргенлени уьстюнде ишлемесек гьал алышынмас. Яшлыгъыбыздагъы багъыйсызлыкъланы башыбыздан тайдырма болмасакъ, авлетлерибизни дурус тарбиялама бажарсакъ тамаша.

 

Акъырмакъ – зараллы иш

Яш этгенге къарсаласакъ, ачувлансакъ пайда чыкъмас, биз сюйген натижа да болмас. Эгер яшлагъа уллулар къычырып даим басгъын эте буса, гиччипавлар аврувлагъа тарыма бола. Яшлар тилкъав, гьалекли, юхусу къачмагъа, оьзге тамаша гьаллагъа (тырнакъ гемиреген, чачын юлкъагъан) тюшме бола.

Ата-ананы авлетлеге акъырыкълы янашыв оларда оьз-оьзюн кем гёрегенликни тувдурма болагъан бирдагъы масъала. Акъыр-къычырны тюбюнде оьсген яшлар оьз гючюне инанмайгъан ва лап енгил масъалаланы да чечмеге бажармайгъан гьалда оьсе. Гьар янгылышы саялы яшлагъа къатты кюйде ачувлансакъ, биз оланы инамлыгъын бузабыз ва артда да олар бизден ойларын, гьислерин яшырагъан болажакъ. Натижада агьлюде яшайгъан къардашлар бир-бирине ят болмакъ бар.

 

Гьислени нечик басылтма болабыз?

Гьалеклик ва ачувлукъ гьатдан озуп, гьакъылны басылтып бара буса, сувума тарыкъ бола. Шолай заманларда сувукъ сув булан киринмеге, гьавагъа чыгъып яяв юрюмеге, къаркъараны сезмеге яхшы болар. Сувукъ сув айрокъда яхшы, неге тюгюл нерва системаны рагьат эте. Эришивлю гьал неден тувагъанны ахтарып къарамагъа ва шолагъа себеп болагъан ишлени алдын алмагъа тарыкъ. Масала, яшны гьар гюн эрте тургъузуп уьйретмеге тарыкъ. Оьзюню артындан жыйып тайдырмакъ да яшланы тарбиясына уллу пайда бере. Не иш болса да, тавуш гётермекден сакълансакъ яхшы. Гьатта авлетибиз тарыкъ болгъанда, ону къычырып чакъырмай, эринмей уьстюне барып, не тарыгъын айтмакъ къолай.

 

Эришивлюк болуп битген буса, не этме тарыкъ?

Эгер эришивлюк болуп битген буса, яш булан хабарлап къарагъыз, гьислеригизни англатыгъыз, гечмекни тилеме де ярай. Не ойлаша, гьалы нечикдир деп сорап, яхшы кюйде тынглагъыз огъар. Янында туруп, яшны къучакълап, бавруна къысмакъ бек яхшы болар. Гележекде бу масъалагъа масхара гьисапда да къайтмагъыз.

 

Сафия Фокина

2026-09-01 (Раби уль-аввал 1448 г) №9.


Тиштайпалар бош заманын йибереген кюйлер

Гьар къатынгиши де яхшылыкъ гелтиреген ва жагьлыгъын артдырагъан билимге ес болма сюедир. Бош заманын пайдалы кюйде йиберме бажарагъан тиштайпа оьз пагьмусун арагъа чыгъарма да, къазанмагъа да бола. Биревлер не булан машгъул болмакъны биле, башгъалар не этейим деп токъташып битмеген. Хасиятына ва...


Байлыкъдан шашмас учун не этме герек?

Инсан уьстюнлюкге етишгенде къутуруп гетеген гезиклер бола. Байлыкъ адашдырып, шондан тайышып гетмес учун, не этме герекни гьакъында бугюнгю макъалабызда хабар этмеге сюебиз.   Гьалиги заманда бютюн дюнья къазанчны гьакъында оьтесиз кёп ойлаша, къуру бир пикруда – къайдан ва нечик...


Танг намаз ва адамны савлугъу

Шексиз кюйде, юху – Есибиз Аллагь ﷻ бизге берген уллу ниъматланы бириси. Авур гюнню йиберип, ишлеп арыгъанда, тангала да загьмат тёкмеге болардай жагьлыкъ учун, инсан юхлап, гюч топламакъны гьайын эте. Юху къаркъараны савлугъу ва гьалны яхшылыгъы учун тарыкълы. Юху юрекни парахат эте,...


Иммунитетни гьайын этебиз

Тиштайпалагъа исси вакътидеги ёравлар   Йылны яз айлары – исси гюнлери, исси гьавасы ва гьар тюрлю емишлерден толгъан леззет алагъан тамаша вакъти. Амма бу заманда къаркъарабыз бир-бир яман ишлеге де къаршы болма бола. Демек чакъны яллав гюнлеринде гючюбюз тая, осал болабыз, этеген...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Абу ль-Хайсам къонакълагъа аш гьазирлеме гете. Пайхаммар ﷺ огъар: «Сен гележекде савулажакъны (бала тапма турагъан къойну) вёре соймагъа къарама», – дей. Имам Муслим етишдирген риваятда айтылагъан кюйде, Пайхаммар ﷺ: «Сютлюсюн вёре...