Оьрюм къызьяш оьзюнден уялмас учун кёмек этейик

Оьрюм къызьяш оьзюнден уялмас учун кёмек этейик

Оьрюм яшны вакътиси – къыйынлы заман, къызлагъа буса, эки къат авур. Неге десе, олар шо вакътиде психология якъдан да, оьзге бютюнлей де алышына. Къызьяшны гёрюнюшю алышына, бетине тююрлер чыгъа, къаркъара башгъа бола, бир-бир ерлеге тюк бите, гьайиз башлана. 

 

Уллу болмагъа башлагъан бу вакътисинде яш оьрюмлеге, айрокъда къызлагъа англав ва ата-ананы кёмеги бек гьажатлы. Юрекдегин ачыкъ этмеге болагъанлыкъ, анагъа сырын аян этмек, алашынывланы англатмакъ – къызгъа нече де тарыкълы бола, англашылмайгъан, башгъа гирмейген янгылыкълардан оьтмеге болушлукъ эте.

Аналаны борчу – къызын болажакъ алышынывлагъа алданокъ гьазирлемек ва шолар болмагъа герекли ишлер деп англатмакъ. Ол 8–9 йыллыкъ чагъына етишген къызына: «Сен уллу болуп барасан, къаркъара оьсе – шолай болмагъа герек», – деп айтып, гьазирлик гёрмеге яхшы болур.  

Булай лакъыр этмек тынч масъала тюгюл. Шо чагъындагъы оьз гьалыгъызны гёз алгъа гелтиригиз. Кёплер анасы булан бу темагъа сёйлемеге уяла, тартына, айып гёре. Шо саялы олар сырын къурдаш къызларына чече яда оьзбашына маънасын билмеге къарай. Аналар, къызларыгъыз булан ювукъ аралыкъ тутмагъа сюе бусагъыз ва оьсюп гелеген яш уллу болгъанын енгил ва исбайы кюйде къабул этгенни сюе бусагъыз – иннемей турмагъыз.  

Гиччи яшланы тер ийиси уллуланыки йимик гючлю тюгюл. Амма оьрюм чагъына етишгенде терлейгенлик бек билине. Къызыгъыз артыкъ терлейгенин гьис этдигизми? Шоссагьат ону булан тазалыкъ масъалагъа байлавлу лакъыр этигиз, тер ийисни басылтагъан кюйлени англатыгъыз. Тёшю уллу болгъанны гёргенде – шогъар гёре сёйлегиз. Хас гийим тарыкъ болажагъын ва ону нечик гиймеге, юрютмеге герекни англатыгъыз.

Докторлар билдиреген кюйде, къызланы бирден-бир оьсюп йибереген вакътиси гьайиз башлангъанча бир йыл алда гьис этиле. Къызыгъыз оьсюп йибергенни гёрсегиз, бу агьамиятлы масъалагъа байлавлу лакъыр этмей къоймагъыз. Гьайиз булан масъалалар нечик чечилегенни гьакъында анадан яхшы башгъа адам илиякълы кюйде англатмас.

Къызгъа тюк битмеге башлагъанда да ана шо не иш булан байлавлу экенин ачыкъ этсе яхшы. Арив гёрюнюшню сырларын да ана англатса яман болмас.

Яшёрюмде гормонлар гючленип, оланы хошу, гёнгю гюнде юз тюрлю алышына. Шону англайгъан ата-ана хыйлы къавгъадан сакъланмагъа бола. Бу гьал неден башланагъанны ва нечик шондан чыкъмагъа болагъанны, оьз-оьзюн тергевню тюбюнде сакълайгъан кюйлени англатмагъа тарыкъ. Масала, тыныш алыв гимнастика, спорт, дурус ашав, алгъышлар – кёмек этегенни етишдирмеге яхшы.

Гёзелликни, сюювню, аналыкъны ва шолай оьзге темалагъа гёре гележекде къызларыбыз булан кёп-кёп лакъыр этежекбиз… Ана юрек баласын сюе ва, яшав масъалаланы англатып, огъар гьар якъдан кёмек эте.

 

Юлия Зачёсова

2026-04-01 (Шаввал 1446 г.) №4.


Аллагьны ﷻ ёлундагъы агьлю

Мама-гьажи   Къоччакъ адамлардан тамаша болабыз, оланы гьюнерлери эсибизде къала. Амма аты арагъа чыкъмаса да, тек ишлери батырланыкинден артда къалмай игит кюйде яшагъанлар да бар.   Бу адамлар яшавун дин яйывгъа, ярыкъландырывгъа багъышлагъан. Шолайланы бириси – Халимбекавулда тувгъан дин...


«Рамазан айны чатыры» Къызылюртда оьтгерилди

Гьар йыл дегенлей, уьстюбюздеги йылда бир керен гелеген рамазан айны сыйлап, гьар ким яшавубузда бир яхшы амал этмекни гьайында болабыз.   Рамазан айны оразасын тутмакъны зувабы уллу йимик, ону ачмакъ учун сурсат берген адамгъа да шолай зувабы тиегени юрекге сабурлукъ бере. Артдагъы...


Бирикдиреген мажлислер

Ораза ай нече де тез битди. Яхшылыкъны, берекетни айы дагъы да узатылгъанны сюер эдик. Рамазанны вакътисинде бусурманлагъа ажайып гьал тува – ругь гётериле, аралыкълар ювукъ бола. Айрокъда ораза ачагъан заман гелгенде. Ифтар деп айтылагъан бу сыйлы гюнлердеги бирче бир тепсини айланасында...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Уьчюнчю бёлюк. Элчилеге ва пайхаммарлагъа иман салмакъ. Аллагьны ﷻ элчилерине иътикъат нечик болма тарыкъ?   Аллагьны ﷻ элчилери барына мен, гертиден де, токъташаман. Аллагь ﷻ оланы сыйлы ва рагьму этип йиберген. Аллагь ﷻ оланы яхшы амаллар...


Сорав – жавап

– Къурбатда (чужбина) оьлген адамны сюегин ватанына гелтирмеге яраймы? Сонг да, къурбатда оьлген сюекни ватанына гелтирмеге деп акъча жыймагъа яратыламы? Шафии ва ханафи мазгьаплагъа гёре жавап бергенни сюер эдик. – «Тухфат аль-Мугьтаж» деген китабында ибн Гьажар...