Оьрюм къызьяш оьзюнден уялмас учун кёмек этейик

Оьрюм къызьяш оьзюнден уялмас учун кёмек этейик

Оьрюм яшны вакътиси – къыйынлы заман, къызлагъа буса, эки къат авур. Неге десе, олар шо вакътиде психология якъдан да, оьзге бютюнлей де алышына. Къызьяшны гёрюнюшю алышына, бетине тююрлер чыгъа, къаркъара башгъа бола, бир-бир ерлеге тюк бите, гьайиз башлана. 

 

Уллу болмагъа башлагъан бу вакътисинде яш оьрюмлеге, айрокъда къызлагъа англав ва ата-ананы кёмеги бек гьажатлы. Юрекдегин ачыкъ этмеге болагъанлыкъ, анагъа сырын аян этмек, алашынывланы англатмакъ – къызгъа нече де тарыкълы бола, англашылмайгъан, башгъа гирмейген янгылыкълардан оьтмеге болушлукъ эте.

Аналаны борчу – къызын болажакъ алышынывлагъа алданокъ гьазирлемек ва шолар болмагъа герекли ишлер деп англатмакъ. Ол 8–9 йыллыкъ чагъына етишген къызына: «Сен уллу болуп барасан, къаркъара оьсе – шолай болмагъа герек», – деп айтып, гьазирлик гёрмеге яхшы болур.  

Булай лакъыр этмек тынч масъала тюгюл. Шо чагъындагъы оьз гьалыгъызны гёз алгъа гелтиригиз. Кёплер анасы булан бу темагъа сёйлемеге уяла, тартына, айып гёре. Шо саялы олар сырын къурдаш къызларына чече яда оьзбашына маънасын билмеге къарай. Аналар, къызларыгъыз булан ювукъ аралыкъ тутмагъа сюе бусагъыз ва оьсюп гелеген яш уллу болгъанын енгил ва исбайы кюйде къабул этгенни сюе бусагъыз – иннемей турмагъыз.  

Гиччи яшланы тер ийиси уллуланыки йимик гючлю тюгюл. Амма оьрюм чагъына етишгенде терлейгенлик бек билине. Къызыгъыз артыкъ терлейгенин гьис этдигизми? Шоссагьат ону булан тазалыкъ масъалагъа байлавлу лакъыр этигиз, тер ийисни басылтагъан кюйлени англатыгъыз. Тёшю уллу болгъанны гёргенде – шогъар гёре сёйлегиз. Хас гийим тарыкъ болажагъын ва ону нечик гиймеге, юрютмеге герекни англатыгъыз.

Докторлар билдиреген кюйде, къызланы бирден-бир оьсюп йибереген вакътиси гьайиз башлангъанча бир йыл алда гьис этиле. Къызыгъыз оьсюп йибергенни гёрсегиз, бу агьамиятлы масъалагъа байлавлу лакъыр этмей къоймагъыз. Гьайиз булан масъалалар нечик чечилегенни гьакъында анадан яхшы башгъа адам илиякълы кюйде англатмас.

Къызгъа тюк битмеге башлагъанда да ана шо не иш булан байлавлу экенин ачыкъ этсе яхшы. Арив гёрюнюшню сырларын да ана англатса яман болмас.

Яшёрюмде гормонлар гючленип, оланы хошу, гёнгю гюнде юз тюрлю алышына. Шону англайгъан ата-ана хыйлы къавгъадан сакъланмагъа бола. Бу гьал неден башланагъанны ва нечик шондан чыкъмагъа болагъанны, оьз-оьзюн тергевню тюбюнде сакълайгъан кюйлени англатмагъа тарыкъ. Масала, тыныш алыв гимнастика, спорт, дурус ашав, алгъышлар – кёмек этегенни етишдирмеге яхшы.

Гёзелликни, сюювню, аналыкъны ва шолай оьзге темалагъа гёре гележекде къызларыбыз булан кёп-кёп лакъыр этежекбиз… Ана юрек баласын сюе ва, яшав масъалаланы англатып, огъар гьар якъдан кёмек эте.

 

Юлия Зачёсова

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Тишлени гьар гюн тазалама тарыкъ

Марат къурдашыны тувгъан гюнюнден геле. Бу гюн арив оьтдю, айрокъда татли торт ва хыйлы оьзге татлиликлер ону кепине гелди. Марат кампетлер, зефирлер, мармелад, шоколад къангъанча ашап тойду. Ондан къайры, яшлар уьйлерине къайтагъанда къурдашы гьарисине оьзю булан алып гетмеге дагъы да кампетлер...


Яшланы уьюн онгарабыз: гиччипавланы турагъан ери онгайлы болма герек

Яшланы уьюн нечик онгарма бола? Бизин кёплерибиз, аналар ва улланалар, шону оьзлер ушатагъан кюйде эте, гьатта бир-бирде башын авуртдурма да сюймей: аслусу – ятагъан ер, шанжал булан стол, оюнчакълар ва низам болмакъ. Амма касбучулар яшланы уьюн онгарывгъа яхшы агьамият бермеге герек деп...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ савуту   Расулуллагьны ﷺ айлана якъдагъы гьар-тюрлю затлагъа, савутгъа, байракъгъа, оьзге малгъа ва гьатта миник (верховое) гьайванлагъа ат береген хасияты болгъан.   Пайхаммарны байрагъыны аты «Аль-Укаб»...


Сорав – жавап

– Гьарам ёлда гелген акъчагъа гьаж яда умра къылмагъа яраймы? – Гьаж ва умра Ислам динни аслу кюрчюлеринден санала, шо саялы оланы гьалал акъча булан къылмагъа бек агьамиятлы. Абу Хурайрадан етишген кюйде, Пайхаммар ﷺ булай деп айтгъан болгъан: «Эгер кимесе бирев гьажгъа таза...


Дагъыстан адабиятны терен билеген тамазасы

Гьалиги девюрде китап охуйгъанлар бек аз, кёбюсю халкъ интернетден пайдалана. Бу гьал девюрюбюзню аламатыдыр. Амма китап охумакъ не заманда да инсанны билимине, тарбиясына тувра таъсир этип гелгени белгили. Ана тилни яхшы билме сюегенлер учун, китап ва маълумат къураллар уллу пайда гелтирегени...