Алтын гюзде этилмеге яхшы ишлер

Алтын гюзде этилмеге яхшы ишлер

Биревлер учун гюз – шапыравну, хавну, арыгъанлыкъны ва гючсюзлюкню вакътиси. Амма гюз вакъти гертиден де асил, арив ва унутулмас замандыр. Къуру аврувлу айлагъа айланмай, йылны бу ажайып девюрю иссиликни, агьлюге берилмекликни, татли пирогланы ва татувлу къатнавну вакътиси болмагъа бола.

 

Янгурлар явагъан вакътиде кепинг бузулмай, ювукъ адамларынгны гёнгюн гётерип, татывлукъда нечик яшамагъа бола? Салкъын заманда не этмеге болагъанны сиягьын тёбенде беребиз.

1.Гюзню хабасы.

Чакъ бузулгъанда не этме бола дегенде, кепигиз ушатагъан бир арив адат ойлашмагъа ярай. Масала, гьар эртен облепихадан яда итбурундан чай ярашдырып, балконгъа чыгъып шону ичмеге ярай. Башгъа кюй – ахшамлар яшлар юхлама ятгъанда, газет охуй туруп, татывлу какао ичмек. Рагьатлыкъ учун, оьз-оьзю булан къалагъан булай мюгьлетлер гьар тиштайпа учун тарыкъдыр.

2.Опуракъ – салкъын чакъгъа гёре.

Янгы опуракъ йимик къатынгишини гёнгюн башгъа зат шолай гётермейдир. Салкъын вакъти тиштайпалагъа исси гийинмекден къайры, опурагъын янгыртмакъгъа да себеп. Къалын свитер, кардиган яда пальто алма болмайгъанда, шону безендирме ярай чы. Пальтону ягъасына тюлкю яда оьзге къыр жанны терисин салса, арив гёрюнежек, янгы опуракъ гийгендей болажакъ. Шарф алмагъа кимни де гючю етедир, шо да гёрюнюшню исбайы этмеге бажара.

3.Пикниклени заманы.

Къыш гелгенче алдын, гюз вакъти табиатгъа чыгъып пикниклер этмеге, гьавада геземеге лап яхшы заман санала. Шону учун явмайгъан, ел ёкъ гюн сайлап, паркгъа чыгъып, агьлю булан алай арив ял алмагъа бола. Леззет алмакъ учун янгыз ашамакъ борч тюгюл. Япыракълары тюшеген тереклени тюбюнде олтуруп яда янтайып, айлана якъдагъы гёзелликден кеп алмагъа нечакъы да бола. Унутулмас учун, бу мюгьлетлерде сурат чыгъармагъа, сонг шолагъа къарап, арив гюнлени эсге алмагъа ярай. Биревлер янгур явагъан чакъны ушата. Шолайлар, резин этиклер де алып, уьстю йибемейген опуракъ да гийип, шагь деп явагъан гюн орамлагъа чыгъып, кёллени «ярып» юрюмеге нече де арив гезев болур. Оьзю булан исси чай булангъы термос да алып, бир чет ерде сонг чай ичсе чи дагъыдан дагъы кимни де хошун гётермеге бола.

4.Гюзлюк киноланы сиягьы.

Чакъ бирден-бир бузулгъанда, къыргъа чыгъардай гьал къалмагъанда, исси уьйню ичинде агьлю жыйылып, арив кинолагъа къарамакъ да – уллу леззет гелтиреген иш. Гьар гюн болмаса да, ял алагъан, ишлемейген гюнлер бирче жыйылып, телевизоргъа бакъмакъ, ювукъ адамланы сыкълашдыражагъы белгили. Шону учун ишлеригизни алданокъ битдирип, барыгъыз да сёйлешип, бир вакъти сайлап, чай иче туруп, арив кино да айырып, шогъар къарайгъан адат къабул этме боласыз. Сувукъ вакъти не йимик кинолагъа къарама яхшы экенин ойлашып къарагъыз. Нечик алай да, ял алагъан гюнлерде бираз замангъа буса да, агьлю бирче жыйылма бажара буса, шо уллу уьстюнлюк, айрокъда гьалиги ажайып чалт оьтеген девюрде.

5.Гюзню эсделиклери.

Хыйлы шаирлер учун гюз вакъти илгьам гелеген заман болгъаны белгили. Гертиден де, йылны бу вакътисинде табиат алышынагъан заман. Инсанны шо вакътидеги гьислери де бир тамаша кюйде алышына. Шо алышынывланы ва бу вакътиде гьислеригизни гьакъында айры тептерге яза турмакъны нечик гёресиз? Булай алгъанда, дневник юрютмек ким учун да пайдалы иш санала. Тиштайпалар буса, шо язывларын гюзлюк япыракълар, суратлар булан безендирме де бола.

6.Янгы затгъа уьйренигиз.

Сувукълар гелгени булан биз уьйде туруп кёп заманыбызны йиберебиз. Шо вакътини гьакъыллы кюйде «ишлетме» бизге ким къоймай? Масала, согъуп тикмеге сюе эдигиз буса, муна гьали шогъар арив заман гелди. Гьар гюн китап охума сюе эдигизми? Энни охума башлагъыз. Гюнде отуз минут китап охума заман тапсагъыз, йылда нече асар охума боларсыз! Яда тыш тилге уьйренме сюе бусагъыз, артгъа дагъы салмай шону да башлагъыз. Йылны сувукъ вакътиси янгы билим алагъан замангъа айлансын!

Гьар мюгьлетни багьалама уьйренигиз ва йылны не вакътиси де сизге янгыз яхшылыкълар гелтирсин.

 

Юлия Зачёсова

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Гюнагьлыбыз биз Аллагьны ﷻ алдында…

Газетибизни уьчюнчю бетинде пагьмусу арагъа чыкъмагъа башлагъан шаирибиз Умар Биймурзаев булан баянлыкъ этип, охувчуларыбызгъа, халкъыбызгъа ону таныш этме тийишли гёрдюк. Бу бетде буса, Умар яратгъан шиъруланы тергевюгюзге беребиз.   Гюнагьлыбыз биз Аллагьны ﷻ алдында… Къара кюлге...


Ана тилине гьашыкъ шаир

Баянлыкъны башын охугъанда, шаирлер барысы да ана тилин сюе, шогъар гьашыкъ, ят тилде яратмай чы деп эсге гелме бола. Шолай, озокъда, дюр, тек биревлер сюювню, ватанны, намусну ва шолай оьзгени артыкъ гёрюп, алгъа салып юрюте. Чагъына гёре жагьил буса да, тек ачыкъдан гёрюнеген пагьмусу булангъы...


Исбайы болма четим этеген гиччиден гелеген мердешлер

Гетген асруну 90-нчы ва 2000-нчи йылланы башында оьсгенлер: «Ашап битдирмей туруп, тепсиден турмажакъсан!» – деген буйрукъну эшитмей къалмагъандыр. Сен саялы шорпаны, пилавну гьаран-гьаран ашап битдиреген ананы яда уллананы сагъа яман къарайгъан къараву эсигиздеми? Гьали биз уллу...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   Самак бин Харб хабарлагъан кюйде, ан-Нуъман бин Башир асгьабалагъа багъып булай айтгъан болгъан: «Ашгъа ва сувгъа байлавлу артыкълыкъ юрютмеймисиз дагъы? Мен сизин Пайхаммарыгъызны ﷺ къурсагъын тойгъанча...


Сафар ай оьзге вакътиден къалышмай

Белгили йимик, бусурман рузнамагъа гёре, сафар – мугьаррам айдан сонг гелеген йылны экинчи айы.   «Сафар» деген сёз (башында «сад» деген гьарпы булан) «сари болмакъ» демекни англатмагъа бола. Башгъа маънасы – «бошамакъ», «бош...