Хатирин къалдырыв – авур юк
Къайсы тиштайпаны да яшавунда ювукъ адамына, къурдашына хатири къалагъан гезиклер бола. Хатири къалгъанлыкъдан заманында арчылмаса, – къатынгишини авур хасиятына гёре, шо, озокъда, тынч иш тюгюл, – булар йыллар булан жыйыла туруп, аралыкъланы агъулай, оьсмекге пуршав эте, муратлагъа етмеге къоймай ва яшавну леззетин басылта. Бир-бир хатиржанлыкълар яш йыллардан берли узатылып геле ва гетип барагъан яшавну татывун ёкъ эте.
Ювукъ адамлагъа да, йыракъ танышлагъа да хатири къалмакъ насипли, талайлы яшав учун уллу пуршавлукъ этмеге бола. Бу гьисни юрекде сакъламакъ савлукъгъа яман таъсир эте, аврув тарта. Ондан къайры, бу гьал биревге де инанмайгъанлыкъ ярата, оьз-оьзюнден гёнгюн чыгъара, янгызлыкъ гелтире, гьалеклик ва стрес тувдура, ювукъ адамлар булангъы аралыкъны буза.
Биревге чыкъгъан ачувну басылтмакъ, ёкъ этмек буса, яман гьислерден къутулта, авур юкден азат эте, янгы яшавгъа ёл ача. Адамгъа чыкъгъан ачувдан къутулма тынч тюгюл, тек каъсткъылса, бажарылагъан иш.
Хатиржанлыкъдан
къутултагъан абатлар
- Хатири къалмакъгъа мюкюр болмакъ
Биринчи абат – пеленчеге хатирибиз къалгъангъа мюкюр болмакъ. Мюкюр болмакъ къыйын иш, айрокъда гьислерибизни яшырып тургъан бусакъ. Амма мюкюр болмакъ деген зат – хатиржанлыкъны басылтмакъ учун этилеген агьамиятлы абат.
Оьзюбюзге: «Не зат мени хатиримни къалдырды?», «Не гьислер сеземен?», «Бу хатиржанлыкъ яшавума нечик таъсир эте?» – деген соравлар берип къарайыкъ. Бу соравлагъа къайтарылагъан жаваплар гьислерибизни англамагъа да, экинчи абат алмагъа да кёмек этер.
- Анализ ва гьалгъа башгъа гёзден къарав
Хатирибиз къалгъангъа мюкюр болгъан сонг, гьалны ахтарып къарайыкъ. Пелен адам шолай неге этген деп ойлашайыкъ. Балики, шолай этмеге биз билмей къалгъан не йимик буса да себеплер болгъандыр.
Шо адамны ерине оьзюбюзню салма къарайыкъ. Шолай этмеге болсакъ, ол нечик ойлашагъанын англама боларбыз ва гьалгъа башгъа гёзден къарарбыз.
Уьстевюне, хатири къалмакълыкъ болгъан ишни дурус англамагъанлыкъдан да тувмагъа бола. Гьалны янгы маълуматдан яда билмей тургъан затны англагъандан таба багьалама къарайыкъ.
Мисал учун, пелен адам сёзюн тутмагъан саялы хатирибиз къалгъан буса, бу ишге биз билмей къалгъан гьал къошулма болгъан деп гёз алгъа гелтирейик. Шолай этмеге болсакъ, гьалны башгъа якъдан гёрмеге боларбыз ва хатирибиз къалгъандан къутуларбыз.
- Гечив
Гечмек – бир-бирде къыйын кютюлеген иш, амма хатири къалмакъдан къутулма ва рагьатлыкъ сезме сюегенлер, шо абатны этмесе болмай. Гечив дегенде, этилген ишни унутмакъ яда адамны яманлыгъына гёз юммакъ демек тюгюл. Гечив дегенде ичингдеги зараллы гьислерден айрылмакъ ва шоланы таъсиринден къутулмакъ, деп англама тарыкъ.
Бир-бирде пелен гишиге тюгюл хатирибиз, оьзюбюзге бакъгъан бола – эришивлюкню алдын алмагъа болмагъан яда оьз дазуларыбызны сакъламагъан саялы. Бары да зат даим биз сюйген кюйде болмайгъанны англама ва иш шолай экенге оьз-оьзюбюзден гечмеге тарыкъбыз. Оьз-оьзюбюзден бу кюйде гечмеге бажарсакъ, ичибиздеги гьалекли гьал таяжакъ.
- Гьислер булан иш гёрюв
Хатири къалыв кёбюсю гезик яман гьислер булан байланып оьте. Ачувланыв, оьчлюк, гёнгю тайыв, пашманлыкъ – шолай гьислерден. Бу гьислени уьстюнде ишлесек, хатири къалывдан къутулма бола.
Гьислерибизни инчесаниятдан таба белгилеме къарайыкъ. Масала, сурат этивден яда язывдан таба. Шоланы кёмеги булан гьислерибизни аян этмеге ва шолардан арчылмагъа боларбыз.
- Шюкюрлюкню яхшылыгъы
Шюкюрлюк билдирив – хатири къалмакъгъа къаршы чыгъагъан гючлю «алат». Не саялы шюкюрлюк этегенибизни уьстюнде ойлашагъанда яман гьислерибиз оюбуздан тая.
Шюкюрлюкге лайыкълы яшавубуздагъы уьч затны гьар гюн язмагъа къарайыкъ. Шолар не де болмагъа бола – увакъ ишлерден башлап, уллуларына ерли.
- Кёмек излев
Инанма ярайгъан ювукъ адамларыбыздан яда психолог касбучулардан кёмек тилемеге къоркъмайыкъ. Олар хатири къалывдан къутулма болагъан янгы ойлар, янгы кюйлер гёрсетмеге бола.
Олай да, кёмек ят адамлардан да гелмеге бола. Бу гьалдан нечик чыкъма болагъанны гьакъында пикру алышдырагъан гюплерден пайдаланмагъа ярай.
- Ибадат, дуа этив
Бир-бир къыйынлы гьаллардан чыкъма сюегенлер учун, шу мюгьлетде болуп турагъан гьислеге, ишлеге бакъмакъ булан гьалны алышдырма бола деген ёл бар. Алышдырма болмайгъан затланы къабул этип къойма тарыкъ. Шолайлыкъ булан хатири къалмакъдан къутулма бола.
Ибадатгъа берилив, дуа этив гьалекли гьалыбызны басылтагъан, рагьатлыкъ тапдырагъан тергелген кюй. Хатири къалмакъдан къутулувгъа ва оьзге масъалаларыбызны чечивге байлавлу Яратгъаныбыздан тилейгеник жавапсыз къалмас. Хас кюйде тыныш алыв къайдалар да бу ишде кёмек этмеге бола.
- Таъсирли янгы ишлер
Хатири къалмакъдан къутулмакъ учун таъсирли янгы ишлер булан машгъул болмагъа бола, ону-муну жыйыв да авур ойлардан азат эте. Оьзюбюз ушатагъан иш табып, шогъар берилебиз.
Шо не де болмагъа бола: сурат этив, согъув, спорт… Аслусу – оьзюгюз рази къалагъан, кепигизни гётереген иш тапмакъ.
- Оьз гьайыгъызны этив
Оьз-оьзюнгню гьайын этив – «эгоизм» тюгюл, тарыкълы зат. Оьзюнг сюеген ишлеге, савлугъунга, бош заманны арив кюйде йиберивге агьамият бермеге тийишли. Шо ёлну тангласакъ, гьалыбыз шайлы къолай болажакъ, хатири къалгъанлыкъны басылтма бажарылажакъ.
- Яхшы ойлагъа тюшюнмек
Яшавубузда не йимик буса да яхшы затланы гьар гюн тапмагъа къарайыкъ. Шо гиччи уьстюнлюк яда хошубузну гётереген не де болмагъа ярай. Яхшы ишлеге бакъгъан агьамиятыбыз артгъан сайын, яман гьислерден къутулма боларбыз.
- Оьз-оьзюнгню къабул этив
Тетиксиз адам ёкъ ва ким де яшавунда хаталар йиберме болагъанны билебиз. Оьзюбюзню ва оьзгелени шу бар кююнде къабул этмеклик умутларыбызны ва яхшылыкъгъа гёз къаратагъаныкъны кемитме бола. Шолай янашмагъа болсакъ, хатири къалагъан гезиклер шайлы аз болар.
- Оьз-оьзюнге багьа беривню уьстюнде ишлев
Оьз-оьзюнге тёбен даражада багьа бере бусанг, хатиринг къалагъан гезиклер артмагъа бола. Оьз-оьзюнге оьр багьа бермеге башлагъанда, оьзюнге инанагъанлыкъ артар, ойлар якъ-якъгъа чачылмас.
