Яш тырнакъларын гемирме башлагъан – нечик къойдурайыкъ

Яш тырнакъларын гемирме башлагъан – нечик къойдурайыкъ

Психологлар гьисап этеген кюйде, бу хасият бир-нече себепден болмагъа бола.

 

Аслу себеплер – ата-ананы агьамияты етишмейгенлик, агьлюдеги авур гьал, гьакъыл якъдан гюч этив, къарсалав. Улан яда къыз тырнакъ гемирегенни гьис этгенде, басгъын этмеге дурус болмас. Неге десе, яшда шолай хасият барлыгъы ону гьалеклигин гёрсете. Такъсыр этилежекден къоркъув авлетни гьалын бирден-бир оьрчюкдюрмеге бола. Булай гьалда не этмеге тарыгъын сынавлу аналардан ва психологдан сорайбыз.

  1. Хас лак. «Мени уланым яшлар бавуна бармагъа башлагъанда беш йыллыкъ заманында тырнакъ гемиреген болду. Огъар микробланы ва оьзге насны гьакъында айтмагъа къарагъанда пайда болмады. Амма эки керен хас лак тырнакълагъа сюртюлгенде натижа болду».
  2. Къолгъаплар. «Къызым бир токътамай тырнакъ гемире эди, лак да, горчица да кёмек этмеди. Шо заман къолгъаплардан пайдаланмагъа къарадым. Къызым шоланы сав гюн гийип, юхлагъанда чече эдик. Кёмек этмежек деп уьйдегилер башлап кюлей эди. Амма уьч гюнден шо яман хасиятдан къутулдукъ».
  3. Къолланы бош къоймайыкъ. «Уланым школагъа баргъандокъ тырнакъ гемиреген болду. Бек къарсалайгъан саялы, тырнакъларын къанайгъан гьалгъа ерли гемире эди. Зувгъан ва къарсалавдан аман сакълайгъан оюнчакълар алдым. Къарсалап йиберегенде, ол шоланы къолуна алып, парахат бола эди. Къурдаш тутгъанда ва школагъа уьйренгенде, уланым шо мердешин биринчи класны битегенге къойду».
  4. Гёрсетмек ва англатмакъ. «Мени къызым нени гёрсе, шо гьакъда ажайып ойлаша: орамда ташлангъан мишик яда пашман мультик ону терен пикругъа сала. Шондандыр тырнакъ гемиреген хасияты. Мен ойгъа батагъан ону тамаша къылыгъындан пайдаланып, бу мердеш нечик зараллы экенни, нас ва микроблар этеген таъсирин болагъан кюйде англатдым. Энни къызым тырнакъ гемирмей ва ашагъанча къол жувмаса, тепсиге ювукъ да гелмей».
  5. Къучакъламакъ ва оьпмек. «Экинчи яшгъа айлы болгъанда, уланым авзундан бармакъларын чыгъармайгъанны эс этдим. Огъар ачувлана ва къарсалай эдим. Ондан сонг яшым эринлерин де чокъуйгъан болду. Урушгъан булан пайда болмасны англадым. Болгъан чакъы ону кёп къолума алмагъа, къучакъламагъа ва оьпмеге башладым. Эки жумадан яш яман хасиятын толу унутду».

Сынавлу психолог Мария Зиборова масъаланы гьакъында булай ёрав бере: «Эгер ата-ана бу мердешни тыш якъдан басылтмагъа бажарса да, психология якъдан кёмек болмаса, масъала толу чечилмес, башгъа якъдан чыгъар. Кёбюсю гезикде шу хасият нервный системаны оьзге бузукълары булан бирче бола: ажайып гьалеклик, агьамият берилмейгенликден къыйналыв ва бир ерде турмагъа болмайгъан чарслыкъ. Эсгерилген масъала, не этсе де таймай ва оьрчюп тербей буса, яшлар учунгъу психологдан, неврологдан кёмек излемеге тарыкъ болажакъ».

 

Юлия Зачёсова

2026-09-01 (Раби уль-аввал 1448 г) №9.


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Абу ль-Хайсам къонакълагъа аш гьазирлеме гете. Пайхаммар ﷺ огъар: «Сен гележекде савулажакъны (бала тапма турагъан къойну) вёре соймагъа къарама», – дей. Имам Муслим етишдирген риваятда айтылагъан кюйде, Пайхаммар ﷺ: «Сютлюсюн вёре...


«Кепли китапны» бетлеринден

«Бу чу сени йырынг»   Йырчы Къазакъ – къумукъ поэзияны классиги, биринчи ердеги ва лап пагьмулу шаирибиз деп негьакъ айтылмайдыр. Ол оьзю буса: «Бир йырлагъан йырымны къайтарып йырлайман десем, башгъалатып къояман яда янгы йыр чыгъарып къояман», – дей...


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Урушгъа ахырынчы гьазирликлер   Бу отрядны тавну башында ерлешдирип ва къатты буйрукълар берип, Пайхаммар ﷺ, бутпересли атлылар бусурманланы сыртына чыгъып, дёгерек айланып къамавгъа алмас учун, биргине-бир ёлну бегетдире.   Асгерни оьзге...


Тиштайпалар бош заманын йибереген кюйлер

Гьар къатынгиши де яхшылыкъ гелтиреген ва жагьлыгъын артдырагъан билимге ес болма сюедир. Бош заманын пайдалы кюйде йиберме бажарагъан тиштайпа оьз пагьмусун арагъа чыгъарма да, къазанмагъа да бола. Биревлер не булан машгъул болмакъны биле, башгъалар не этейим деп токъташып битмеген. Хасиятына ва...


Иммунитетни гьайын этебиз

Тиштайпалагъа исси вакътидеги ёравлар   Йылны яз айлары – исси гюнлери, исси гьавасы ва гьар тюрлю емишлерден толгъан леззет алагъан тамаша вакъти. Амма бу заманда къаркъарабыз бир-бир яман ишлеге де къаршы болма бола. Демек чакъны яллав гюнлеринде гючюбюз тая, осал болабыз, этеген...