Уьйде тазалыкъ ва низам болдурмакъ – къыйын иш тюгюл

Уьйде тазалыкъ ва низам болдурмакъ – къыйын иш тюгюл

Уьйде тазалыкъ ва низам болдурмакъ – къыйын иш тюгюл

Уьйдеги гьал пал-пал буса, шолайлыкъ ойлашма четим этегенни гьис этгенмисиз? Низамсызлыкъ къолланы ва аякъланы бугъавлагъандай болабыз.

 

Амма айлана якъны ёрукълу этсек, тыныш алма рагьат болгъандай гьал тюше. Янгы къайдалагъа ёл ачылгъандай, гьар тюрлю масъалаланы да парахат чечебиз. Уьйде тазалыкъ ва низам нечик болдурма ярайгъанны бир-нече кюйлерин таклиф этебиз. Гьатта шону булан бирче пикруланы да низамлы этмеге болар.

 

1. Мал-матагьны эретургъузуп сакълагъыз

Бу къайданы бир керен къоллагъан адам, алдагъы кююне дагъы къайтмай. Неге тюгюл, сакъланагъан затны эретургъузуп жыя бусакъ, биз оланы излеп турмакъдан къутулабыз, олар бюрюшмей ва шкафны ичинде кёп ерни де эркин къоя. Сав дюньяда генг яйылгъан бу къайданы японлу Мари Кондо дейген тиштайпа ойлашгъан. Амма эретургъузуп янгыз шалбар булан, гёлекден къайры, китапланы ва документлени жыйма болагъанны бары да халкъ билмей экен.

 

2. Белгилер

Уьй низамны уьстюнде ишлейген касбучулар ёрайгъаны йимик, гьар къутукъну уьстюнде языв этмек яхшы, айрокъда яшланы уьюнде. Эгер яшны айры шкафы бар буса, гьар къутугъунда белгилер этсе яхшы («чораплар», «гёлклер», «шалбарлар»). Сийрек къоллайгъан къутукъланы уьстюнде языв этмек айрокъда агьамиятлы. Олай да бу кюйдеги язывлар, савут-саба, иш алатлар ва шолай оьзге затлар сакъланагъан къутукъланы уьстюнде болса, айлана якъда низам артар.

 

3. Къутукълар – низамны кёмекчиси

Ону-муну жыймакъ учун, багьалы къутукълагъа артыкъ харж чыгъыртып турма да тарыкъ тюгюл. Гьамангъы картон къутукъланы да къоллама ярай. Олар бары да зат учун къыйыша – оюнчакълардан башлап, дарманлагъа ерли онда сакълама бола. Сюйсегиз къутукъланы уьстюн суратлап, бояп уьйню къалгъан затларына къыйышывлу этмеге боласыз.

 

4. Айрывучлар

Къутукъларда низам болдурмакъ учун дагъы да ёллар бармы? Айрывучланы къоллама ярай. Шоланы этмек учун, къалын картон тарыкъ. Къутукъну оьлчевюне гёре, гесип ичине салса, низам артажагъы ачыкъ ва гьар зат оьзюню айрыча еринде табылар.

 

5. Артыкъ затдан къутулув

Бу гьаракат болмаса, уьйде тазалыкъ ва низам болдурма бажарылмас. Йылда бир яда эки керен уьйдеги бары да затны тергеп къарама тюше. Нени къоллайсыз, не тарыкъ ва не затны ташлама тарыгъы гьакъда ойлашыгъыз. Опуракъ, савут-саба, техника, китаплар, къалгъан о-бу – чыдамлы кюйде бир ягъадан тергелме тийишли. Артыкъ затдан къутулма кёмек этеген бир-бир ёравлар да бар. Шоланы бириси «27 атыв» булангъы оюн. Шогъар гёре, 15 минутну ичинде къолланмайгъан ва къутулма ярайгъан затланы 27-вюн жыйма къарагъыз. Бу къайда тарыкъсыз затлардан къутулмагъа яшлагъа да кёмек этер. Экинчи тиретде буса, мал-матагьны эки гюпге бёлме тарыкъ: башгъа адамлагъа берип, олагъа пайда гелтирежеклерине ва биревге де тарыкъ тюгюллерине. Заманда бир артыкъ затлардан айрыла турсагъыз, уьйдеги низам ва ёрукълукъ шайлы къолай болгъанын гьис этерсиз.

 

Тазалыкъгъа 10 минут

Уьй даим таза тургъанны сюе бусагъыз, нас болгъандокъ шоссагьат арты булан жыйышдырыгъыз. Жувулгъан савут, ерине салынгъан аякъгийим, оюнчакълар – шулай увакъ ишлерден уьйде низам бола. Агьлюню гьар адамы оьзюне тиеген еринде низам ва тазалыкъ болдурма герек. Гьар гюн 10–15 минутну ичинде жаваплы адам оьз еринде низам болдурса, сав уьй таза туражакъ. Шолай этип уьйренсегиз, ял алагъан гюнлер тазалыкъ болдурувгъа бютюнлей гетмежек. 

 

Сатып алгъанча, яхшы ойлашыгъыз

Артыкъ затдан къутулув деген масъалагъа янгыдан къайтып, гьар алынагъан зат ойлашып алынмагъа герек деп айтма тарыкъ. Хыйлы ашюй алатлар яшавну енгиллешдирмей, некъадар, ер алып булгъавур эте. Гезикли хаба, ювургъан, ястукъ сизге негер тарыкъ, эгер олар барысы да бар буса? Эгер не буса да бир янгы зат алмагъа сюйсегиз, эсгисине ес табыгъыз. Нени буса да кёп заман къолламай, тек айрылма да сюймей бусагъыз, шону айры ерде жыйыгъыз ва бир йылдан янгыдан шону къысматыны гьакъында ойлашып къарагъыз. Бир йыл гетип къолламагъа маънасы ёкъну гьис этсегиз, дагъы ойлашмай, шондан айрылыгъыз.

 

Юлия Зачёсова

2026-02-01 (Шаабан 1447 г.) №2.


Арив къылыкъны уьч кюрчюсю

Гьалиги алгъасавлу ва къавгъалы яшавда инсан тамурларын тас этме болагъаны гьакъда кёп айтыла. Амма бусурман дин ёрайгъан ругь къылыкъ (игьсан) шолайлыкъдан сакълай. Мугьаммат Пайхаммар ﷺ адамны аслу къыйматы игьсанлыкъда деп айта болгъан. Оьзге арив къылыкъланы арасында сабурлукъ (сабр), гьакъ...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ ашгъа янашыву   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   «Аль-Авсат» деген китабында имам ат-Табарани булай яза: «Расулуллагь ﷺ лап сюеген аш – уьстюнде кёп къоллары булангъы аш (демек ашайгъанда болгъан чакъы кёп адам болмакъ)». Жыйылып аш...


Къумукъ поэзияны инче асил тавушу

Артдагъы гюнлерде Супиянат Магьамматовна Мамаевагъа Дагъыстанны халкъ шаири деген ат берилди деген шат хабар барыбызны да сююндюрдю. Бизин республикада, савлай уьлкебизде ва гьатта тыш пачалыкъларда яшайгъан адабиятны сюеген, поэзияда англаву барлар бу янгылыкъны алдан берли къаравуллай эди, неге...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

  (Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Тавратгъа сени нечик иътикъатынг болма тарыкъ?   Мен токъташаман, гертиден де, Таврат – Аллагьны ﷻ китапларындандыр. Шариат агькамланы баян этмек учун, ону Калимуллагь Муса пайхаммаргъа тюшюрген.   Аллагь ﷻ Къуръанда булай...


Сорав – жавап

– Къардашы оьлгенде яслы турмакъ нече гюн гёрсетиле? – «Тухфат аль-Мугьтаж» деген китабында Ибн Гьажар аль-Хайтами булай яза: «Тиштайпагъа (эрдегисине де, эрге бармагъанына да) оьлген къардашына яда ят эргишиге гёре (шо эргишиге ол исси гьислер сезмейгенге шекликлер...