ТИШТАЙПАЛАНЫ ДЮНЬЯСЫ

ТИШТАЙПАЛАНЫ ДЮНЬЯСЫ

Эрини агьамиятын тартагъан кюйлер

Кюйге къарагъанда, бары да эр-къатын бир-бирине бакъгъан сюювю заман гетип сувуйгъанын гьис эте.

Шолайлыкъгъа гелтиреген себеплер бир тюгюл, нече де болмагъа бола. Амма лап аслусу – даим арыйгъанлыкъ: уьйдеги битмейген ремонтлар ва шондан гелеген юхудан тоймайгъанлыкъ, эшек йимик ишлев, токътавсуз о-бу тарыкълыкъ, яшланы кантыллавлары. Оьмюр боюнда эр-къатын хыйлы тюрлю масъалалар булан ёлугъа. Олар бир-биревге кёмекчи ва къайгъы басывчу болмакъны орнунда бир-бирде оьпкелевню, гьариси бирисине айып этивню башлап, бары да затны буза. Агьлюде сюювню сёнмеге къоймай, татувлукъ сакълавну ва гьатта шо безген телефондан айрылывну ёлларын эсгерип, тёбенде шо гьакъда хабарламагъа сюебиз.

1.Агьлю масъалалар булан байлавлу бары да психологлар бир тавушдан айтагъан кюйде, леззет гелтиреген ва юрек ушатагъан иш булан машгъул болугъуз. Шолай этсе, яшавну бары да янларында уьстюнлюк болар деп айтыла. Эгер къатынгиши оьзюн тарыкъсыз ва пайдасыз адам гьисапда гьис эте буса, ону сюеген, гьайын этеген яшав ёлдашы нечакъы къаст этсе де, насип ва жан парахатлыкъ гелтирмеге болмас. Шо саялы, гьей тиштайпалар, оьзюгюзню аманлыгъыгъыз учун жаваплы болмагъа уьйренигиз. Къайсы ишлер, гьаракат, хасиятлар сизин герти насипли этегенин эсге алыгъыз. Сюеген ишине берилген къатынгиши балгъа жибинни тартагъандай бола эргишиге. Аявлу къатынлар, социальный сетлерде заманыгъызны негьакъ йибермегиз ва къардашларыгъызгъа хатиригиз къалгъанны къоюгъуз. Шо заман бош заманыгъыз да болуп, оьзюгюзню гьайын этмеге болурсуз. Эригиз сиз жагь кюйде айланагъаныгъызны, не йимик буса да иш булан гьайт деп гьаракат этегенигизни гьис этсе, ол оьзю сизге багъып ювукъ болмагъа къаст этежек.

2.Эргишилер мекенликни сюе ва ушата. Оьзюгюзню гьалыгъызны хотгъап ахтарып къарагъыз: оьпкелевсюз, эришивсюз, янгыз далиллеге асасланыгъыз. Оьзюгюз сюегенигизни айтыгъыз. Масала: «Ахшам телефонларыбызны да сёндюрюп, юрю, гезеп айланайыкъ». Арагъызда не зат пуршавлукъ этегенни гьакъында сёйлеп турмай, янгыз оьзюгюз нени сюегинигизни айтыгъыз. Ол не сюегенни де сорагъыз. Бир янгы капот да, къычырыкълы ягъыныв да эргишини агьамиятын тартывда ачыкълыкъ, англавлу лакъырлашыв, ону ишлерини гьакъында билмеге къарайгъанлыкъ булан тенглешмес.

3.Оьзюгюзню учуз этмегиз. Къатынгишилени кёбюсю «мен яманман…» деген ой булан яшай. Демек, яшав гьалына гёре олар «яман къызман», «яман къатынман», «яман анаман», – деп оьзюн инандыра. Шолайлыкъгъа терсине: «Есибизни башгъа биревге де ошамайгъан асил жаныман», – деп эсигизге салыгъыз ва оьз-оьзюгюзню абурлагъыз. Эригизге герек чакъы агьамият беригиз, ону булан болуп турагъанны билмеге къарагъыз ва ачыкъ юрекли болугъуз, тек оьзюгюзню гьакъында да унутмагъыз. Есибиз Аллагьгъа ﷻ тавакал этигиз, ругь якъдан оьсмеге къаст къылыгъыз ва шолайлыкъда Есибиз эригиз сизин абурлайгъан кюйню этер.

Шишаланы тазалайбыз

Шишаланы, гюзгюлени, столланы насдан тазалап, уьстюнде гьызлар къалмайгъан кюйде нечик жувмагъа гереги гьакъда бугюн бир-нече ёрав берербиз.

1.Хас алатланы къоллагъанча инг башлап сув булан жувмагъа тарыкъ. Насдан батгъан ерлени сув булан жува, бек батгъан буса сувгъа сапун къошмагъа да ярай. Жувуп битгенде къуру этмеге де унутмайыкъ. Шону учун кагъыз салфеткалар арив къыйышажакъ.

2.Терезедеги шишаланы жувагъанда булай гьилла бар: къыр якъдан гёнделенине, ич якъдан узунуна жувма яхшы болур. Шолай этсе тазаланмай къалгъан ерлер мунаман деп гёрюнюп къалажакъ.

3.Шиша тазалыгъындан яртыллагъанны сюе бусагъыз оланы къуп-къуру этип эсги газетлер булан сыйпамакъ яхшы болур. Газетлени кёмеги булан сувлангъан ерлени де тайдырмагъа онгайлы.

Тиштайпада болгъур хасиятлар

Исбайы къаркъара, арив бет, инче бел – булар гьар къайсы тиштайпа да оьзюнде болгъанны сюеген затлар, неге десе шолар болса эрини сюювю бек ва къаты болар деп эсине геле.

Кёплер ойлашгъан кюйде, эргишилеге тиштайпаны багъыйлы тыш гёрюнюшюнден къайры дагъа зат тарыкъ да тюгюл. Амма къатынгишилердеги оьзге хасиятлар герти кюйде агьамиятны да тарта, эргишилерде олагъа бакъгъан якъда абурлукъну да тувдура. Тёбенде шоланы гьакъында хабарламагъа сюебиз ва гьатта шолар тиштайпаланы гёрюнюшю булан байлавлу тюгюл.

Гьакъыл ва кёп билегенлик

Хыйлы эргишилер мюкюр болагъыны йимик, олар янындагъы тиштайпа булан къатнаву къужурлу болгъанны сюе. Ондан къайры, хыйлы-хыйлы эренлер о-бу масъала гьакъда къатынлары булан пикру алышдырмагъа, ой къурмагъа да сюер эди. Къатынлар, билигиз, эригизни яшавуна ва ол ушатагъанлагъа айсенилик булан янашыв – аралыкъланы сувутувуна ва бирбиревден йыракъ болувну биринчи абаты. Арада гелишлик ва иссилик болгъанны сюе бусагъыз – гьар гюн не йимик буса да янгы затны билмеге къарагъыз, билимигизни артдырыгъыз, инсан даражада оьсмеге къаст къылыгъыз.

Ювашлыкъ ва енгиллик

Мунда бу сёзлени яхшы маънасы гьакъда айтыла. Эргишилени кёплерине бары да затдан къоркъагъан, къысылып турагъан ва бир сокъмакъ булан юрюйген тиштайпалар булан къатнамакъ кепине гелмейгени белгили. Амма яшавгъа енгил янашыв, ачыкълыкъ, геземеге гьазирлик эр-катынны аралыкъларын къужурлу эте, ялкъмагъа къоймай. Шо саялы къатынгишилер гьайт деп турмагъа гьазир болса ва эрлерини гьаракатыны янын тутса, арада татувлукъ ва сююв болургъа шеклик ёкъ.

Къызгъанчлыкъдан сакъланмакъ

Бизин заманда сийрек ёлугъагъан ва шону булан бирче эргишилени хошуна гелеген хасият. Кёплер терс ойлашгъан ва артдагъы йылларда шогъар хыйлылар тах деп инанып да къалгъан кюйде, эргишилер менмен деп турагъан, къатты, «таш къурчакъланы» ажайып ушата. Шо ялгъан пикру. Гьакъыкъатда буса, эргишилер йымышакъ хасиятлы, чомарт ва оьзюнден янгыз «бер» деп турмайгъан ва ич яшавуна да агьамият береген тиштайпалагъа исине. Муна лап шолай тиштайпалар учун эргиши къатты аркъа таяв да, кёмекчи болмагъа сюе ва даим ону гьайын этип турмагъа да гьазир.

Ону яшларына яхшы янашыв

Эгер эргишини алда башгъа къатыны болгъан яда бирдагъы агьлюсю бар болуп шолардан тувгъан яшлагъа яхшы янашыв – къатын учун оьтесиз агьамиятлы ва тарыкълы. Мунда эсде сакъламагъа герек: къатын эрин нечакъы бек сюе ва ол да огъар жанын берип къоягъан гьалда буса да, тек ону яшларына сувукъ янашыв гьис этиле буса, олай аралыкълар узакъгъа бармас. Башлапгъы вакътиде айрокъда сакъ болмагъа тюше ва эрини яшлары булан къатнав шоссагьат тюзелип къалар ва аралыкълар беклешер деп умут этмеге тюшмей. Ондан къайры, оланы тарбиялайман, уьйретемен деп алгъасамагъа бирдокъда герекмей. Эригизни яшларыгъызгъа гьюрметли янашсагъыз, олар учун къурдаш болмагъа болсагъыз (гьакъ кюйде сюйсегиз дагъы да яхшы), эригиз сизин абурлар ва шолай янашывгъа герек кюйде багьа бермеге болар.

Ону бар кююнде къабул этив

Биз барыбыз да кемчиликлерсиз тюгюлбюз ва барыбыз да башгъа-башгъабыз. Гьар кимни де оьз хасиятлары, яшавгъа къаравлары, ушатагъанлары ва гьатта къоркъувлары бола. Бир инсан да насипли болмас, эгер бирче яшав башлангъандокъ олжасы уьйагьлюсюн оьзюне гёре алышдырмагъа къарай буса. Бара-бара бирче яшав оьз таъсирин этмей къоймай, эр-къатын бир-бирине уьйренип къала ва оланы яшаву тынч да, енгил де бола. Амма шолайлыкъгъа етишмек учун йыллар гетмеге тарыкъ. Олжагъыз сюегенни абурламагъа уьйренигиз, ону яшавун юрекге ювукъ алыгъыз, муна шо заман аралыкълар да сюеген кюйде болур, Аллагь ﷻ буюрса.

БУ БЕТНИ САФИЯ ФОКИНА ГЬАЗИРЛЕГЕН

2026-02-01 (Шаабан 1447 г.) №2.


Ораза айны нечик оьтгерсе яхшы

Рамазан ай бек сыйлы ай, динибизни рукнуларындан бириси. Рамазан ай гелмек булан Аллагьутаала женнетлени къапуларын ача, жагьаннемни къапуларын буса яба. Бизге енгил болсун учун шайтанланы, жинлени бугъавлай.   Рамазан ай Аллагьны ﷻ янындан йылда бир керен гелеген сыйлы къонакъдыр. Бизге...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ ашгъа янашыву   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   «Аль-Авсат» деген китабында имам ат-Табарани булай яза: «Расулуллагь ﷺ лап сюеген аш – уьстюнде кёп къоллары булангъы аш (демек ашайгъанда болгъан чакъы кёп адам болмакъ)». Жыйылып аш...


Арив къылыкъны уьч кюрчюсю

Гьалиги алгъасавлу ва къавгъалы яшавда инсан тамурларын тас этме болагъаны гьакъда кёп айтыла. Амма бусурман дин ёрайгъан ругь къылыкъ (игьсан) шолайлыкъдан сакълай. Мугьаммат Пайхаммар ﷺ адамны аслу къыйматы игьсанлыкъда деп айта болгъан. Оьзге арив къылыкъланы арасында сабурлукъ (сабр), гьакъ...


САЙЛАМЛЫ АСАРЛАР

    ЯШЛЫГЪЫМНЫ ДЮНЬЯСЫ Яратгъаным, язывунгну бузгъан ёкъ, Гьатта огъар гьат къошгъан ёкъ бир ерде. Амма юртну таш ёлуна чыкъгъандокъ, Гьалек болуп гете юрек бир-бирде.   Ата юртгъа ахыр гезик гелгендей, Абатларым, огь, бир авур алына… «Гетме дагъы, къал дагъы...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

  (Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Тавратгъа сени нечик иътикъатынг болма тарыкъ?   Мен токъташаман, гертиден де, Таврат – Аллагьны ﷻ китапларындандыр. Шариат агькамланы баян этмек учун, ону Калимуллагь Муса пайхаммаргъа тюшюрген.   Аллагь ﷻ Къуръанда булай...