Ёл юрюшню низамы

Ёл юрюшню низамы

Гюзню исси гюнлери битеген вакъти гелди. Бираздан сувукълар гележек. Иссилик береген гюнеш аз гёрюнеген болажакъ, чакъны салкъынлыкъ бийлежек.

 

Яшлар бавуна барагъанда, къоллары сувукъ болмас учун, эртенлер Марат юкъкъа къолгъаплар гиймеге башлагъан. Ол яшлар бавуна оьзюню самокаты булан бармагъа бек сюе. Башлап абзары булан гьайдай, сонг яшыл орамгъа да чыгъа. Шолай ёл этсе, ол барагъан ерине тез етише.

Марат чалт бара болгъан. Гюнню шавлалары бетине ура. Кеп алып, улан къамашгъан гёзлерин бираз къыса. Ана баласындан артда къалмай юрюме къарай. Ёл бурулагъан ерге аз къала. Светофорда яшыл тюс яна, тек къызыл тюсге чыкъмакъ учун бир-нече мюгьлет къалгъан. Марат яшыл тюс сёнгенче етишемен, деп дагъы да чалт гьайдап йибере.

– Марат! – деп анасы огъар бек къычыра.

Амма улан эшитмей. Ол светофорда къызыл тюс янгъанча алгъасай, неге десе яшылны заманы битмеге кёп аз къалгъан.

– Марат! – деп ана янгыдан къычыра. – Токъта!

Лап ахырынчы мюгьлетде, етишмежегин англагъанда улан гючю бар чакъы тормозгъа баса. Дёгерчикни тюбюне таш тийип, Марат гьайдап барагъан кююнде ягъылып, ёлну ягъасында бёттебен авлана. Ана алгъасап етише. Светофорда къызыл тюс янып, машинлер гьайдап барагъан ёлун узата.

– Балам, не еринг авуртду?

– Ана, бир ерим де авуртмады, мен бек йыгъылмадым.

Ана яшын гётерип, чангдан силкип тазалап, уьстюн онгара. Марат самокатын гётерип, анасыны гёзлерине къарай. Ол анасы пашман болгъанны англай.

– Геч менден, – деп, ол тавушун басылтып тилей.

Ананы къаркъарасы бошап, ерге чонкъая.

– Сагъа не болма болагъанны англайсандыр? Негер булай алгъасадынг?

– Светофорну тюсю алышынгъанча етишермен деп эсиме гелген эди.

– Марат, беш секунд саялы оьзюн шончакъы къоркъунчлу гьалгъа саламы дагъы?

– Салмай.

– Биринчилей, ёлну къыркъып чыгъагъанда, гьатта хас ерде де самокатгъа минип чыкъма ярамай. Шондан тюшюп, ёлдан яяв аякъдан чыкъма тарыкъ. Экинчилей, яшлар ёлдан чыгъагъанда уллуланы къолун тутуп чыкъма тарыкъ. Уьчюнчюлей, шо да лап аслусу: алгъасавлукъ уллу балагьгъа гелтирме бола. Гьатта геч къалып, бек алгъасай бусанг да къоркъунчлу гьалгъа тюшерден сакъланма тарыкъ. Бир минут тас этген къолай, беш секунд саялы алгъасагъанча.

– Ана, мен дагъы олай этмесмен.

– Балам, мен сени бек сюемен. Дагъы шолай болмас деп инанаман. Ёл юрюшню низамы бизин савлугъубузну ва оьмюрюбюзню сакъламакъ учун яралгъан. Биз шо низамгъа гёре юрюсек, оьзюбюзге яхшы.

Улан анасын къысып къучакълай. Ол хата йибергенине мюкюр бола.

Светофорну ярыгъы яяв юрюйгенлер учун тийишли ярыкъ «бергенде», ана да, бала да сабур кюйде яшлар бавуна ёлун узата.

 

Айшат Расулова

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Пайхаммарлагъа бакъгъан якъда не сифатлар борчлу?   Пайхаммарлагъа борчлу дёрт сифат бар, олар: Ас-сиддикъ – гертилик Ал-аманат – аманатчылыкъ Ат-таблигъ – етишдирмек Ал-фатанат – англавлу, итти гьакъыллыкъ. Гьали оланы...


Костекли батыр

Бозигит Исламгереев тутушуп ябушувдан Европа оьлчевдеги ярышларда гёрсетген гьюнери бары да адамны бек тамашагъа къалдырды. Кёплер шогъар болма ярайгъан иш тюгюл деп къарады. Гьатта биревлер шону адам этмегендир, «искусственный интеллект» яда монтаж этилип кюйленгендир деп...


Сорав – жавап

– Гьарам ёлда гелген акъчагъа гьаж яда умра къылмагъа яраймы? – Гьаж ва умра Ислам динни аслу кюрчюлеринден санала, шо саялы оланы гьалал акъча булан къылмагъа бек агьамиятлы. Абу Хурайрадан етишген кюйде, Пайхаммар ﷺ булай деп айтгъан болгъан: «Эгер кимесе бирев гьажгъа таза...


Уллу шаирни эсделигине

Къумукъ поэзияны ярыкъ юлдузу Шарип Албериев тувгъанлы 100 йыл бите. Уллу шаирибизни яратывчулугъун адабият ахтарывчулар ва эсли чагъындагъы адамлар яхшы билсе де, жагьил наслу ону билмей, танымай деп айтма ярай. Шо гьалны къолайлашдырмакъ ва шаирни атын эсге алмакъ мурат булан гьали-гьалилерде...


Адамлагъа ювукълар, женнетге де ювукълар

Чомартлыкъ – Ислам дин уьйретеген агьамиятлы хасиятлардан. Бу къылыкъ – иманны белгиси ва Аллагьны ﷻ разилигин къазанмагъа, адамлагъа кёмек этмеге чалышагъан бусурман гишини гёрмекли хасияты. Къуръанда ва сюннетде чомартлыкъны гьакъында, бу хасият Яратгъаныбызгъа ювукъ болма ва адам...