Ёл юрюшню низамы

Ёл юрюшню низамы

Гюзню исси гюнлери битеген вакъти гелди. Бираздан сувукълар гележек. Иссилик береген гюнеш аз гёрюнеген болажакъ, чакъны салкъынлыкъ бийлежек.

 

Яшлар бавуна барагъанда, къоллары сувукъ болмас учун, эртенлер Марат юкъкъа къолгъаплар гиймеге башлагъан. Ол яшлар бавуна оьзюню самокаты булан бармагъа бек сюе. Башлап абзары булан гьайдай, сонг яшыл орамгъа да чыгъа. Шолай ёл этсе, ол барагъан ерине тез етише.

Марат чалт бара болгъан. Гюнню шавлалары бетине ура. Кеп алып, улан къамашгъан гёзлерин бираз къыса. Ана баласындан артда къалмай юрюме къарай. Ёл бурулагъан ерге аз къала. Светофорда яшыл тюс яна, тек къызыл тюсге чыкъмакъ учун бир-нече мюгьлет къалгъан. Марат яшыл тюс сёнгенче етишемен, деп дагъы да чалт гьайдап йибере.

– Марат! – деп анасы огъар бек къычыра.

Амма улан эшитмей. Ол светофорда къызыл тюс янгъанча алгъасай, неге десе яшылны заманы битмеге кёп аз къалгъан.

– Марат! – деп ана янгыдан къычыра. – Токъта!

Лап ахырынчы мюгьлетде, етишмежегин англагъанда улан гючю бар чакъы тормозгъа баса. Дёгерчикни тюбюне таш тийип, Марат гьайдап барагъан кююнде ягъылып, ёлну ягъасында бёттебен авлана. Ана алгъасап етише. Светофорда къызыл тюс янып, машинлер гьайдап барагъан ёлун узата.

– Балам, не еринг авуртду?

– Ана, бир ерим де авуртмады, мен бек йыгъылмадым.

Ана яшын гётерип, чангдан силкип тазалап, уьстюн онгара. Марат самокатын гётерип, анасыны гёзлерине къарай. Ол анасы пашман болгъанны англай.

– Геч менден, – деп, ол тавушун басылтып тилей.

Ананы къаркъарасы бошап, ерге чонкъая.

– Сагъа не болма болагъанны англайсандыр? Негер булай алгъасадынг?

– Светофорну тюсю алышынгъанча етишермен деп эсиме гелген эди.

– Марат, беш секунд саялы оьзюн шончакъы къоркъунчлу гьалгъа саламы дагъы?

– Салмай.

– Биринчилей, ёлну къыркъып чыгъагъанда, гьатта хас ерде де самокатгъа минип чыкъма ярамай. Шондан тюшюп, ёлдан яяв аякъдан чыкъма тарыкъ. Экинчилей, яшлар ёлдан чыгъагъанда уллуланы къолун тутуп чыкъма тарыкъ. Уьчюнчюлей, шо да лап аслусу: алгъасавлукъ уллу балагьгъа гелтирме бола. Гьатта геч къалып, бек алгъасай бусанг да къоркъунчлу гьалгъа тюшерден сакъланма тарыкъ. Бир минут тас этген къолай, беш секунд саялы алгъасагъанча.

– Ана, мен дагъы олай этмесмен.

– Балам, мен сени бек сюемен. Дагъы шолай болмас деп инанаман. Ёл юрюшню низамы бизин савлугъубузну ва оьмюрюбюзню сакъламакъ учун яралгъан. Биз шо низамгъа гёре юрюсек, оьзюбюзге яхшы.

Улан анасын къысып къучакълай. Ол хата йибергенине мюкюр бола.

Светофорну ярыгъы яяв юрюйгенлер учун тийишли ярыкъ «бергенде», ана да, бала да сабур кюйде яшлар бавуна ёлун узата.

 

Айшат Расулова

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Сорав – жавап

– Гебин къыйып, уьйленмек учун айрыча арив вакъти боламы? – Шаввал ва сафар айларда гебин къыйып, уьйленмек этмеге яхшы деп санала (желательно). Неге десе Расулуллагь ﷺ Айша булан шаввал айда уьйленген, къызын Фатиманы буса Алиге сафар айда берген. Гебин къыйывну дыгъарын (никягь)...


Сафар ай оьзге вакътиден къалышмай

Белгили йимик, бусурман рузнамагъа гёре, сафар – мугьаррам айдан сонг гелеген йылны экинчи айы.   «Сафар» деген сёз (башында «сад» деген гьарпы булан) «сари болмакъ» демекни англатмагъа бола. Башгъа маънасы – «бошамакъ», «бош...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Бешинчи бёлюк Ахыр гюнге иман салмакъ   Ахыр гюн не гюндюр, огъар иман салмакъ не маънадыр?   Амма ахыр гюнню гьакъында айтсакъ, о уллу авур гьаллар булангъы гюндюр. О гюн яшланы чачына акъ гирежек. Аллагь ﷻ шо гьакъда булай айта (маънасы):...


Ана тилине гьашыкъ шаир

Баянлыкъны башын охугъанда, шаирлер барысы да ана тилин сюе, шогъар гьашыкъ, ят тилде яратмай чы деп эсге гелме бола. Шолай, озокъда, дюр, тек биревлер сюювню, ватанны, намусну ва шолай оьзгени артыкъ гёрюп, алгъа салып юрюте. Чагъына гёре жагьил буса да, тек ачыкъдан гёрюнеген пагьмусу булангъы...


Рызкъы артмакъны себеплери

Бу дюньяны себеплеге кюрчюлю этип яратгъан Аллагьгъа ﷻ макътав болсун. Масала, терек оьсмек учун, бир башлап ону орнатма тарыкъ. Билимли болмакъ учун, муаллимни алдына барып, охума тарыкъ. Нени буса да сатып алгъанча ондан алда къазанып акъчалы болма герек. Рызкъы булангъы ишлерде де, Къуръанда ва...