Ёл юрюшню низамы
Ёл юрюшню низамы
Уллата Марат булан ёлдан чыгъагъан ерде токътагъан. Светофор къызыл тюс гёрсете. Марат узакъ заман огъар къарай ва къызылдан сонг сари янып битип, яшыл тюс де гёрюндю.
Марат уллатасы ва оьзге ёлавчулар булан ёлдан ари чыкъмагъа башлады ва «зебраны» уьстюнде, янгыз акъ тюслю гьызлагъа атыла туруп алгъа гетди. Шо мюгьлетде ёкъ ерден ону алдына аякъмашин учуп чыкъды.
Хапарсызлыкъдан Марат бетине къоллары къаплай, аякъмашиндеги улан буса, огъар урунмайман деп, бир якъгъа буруп ерге йыгъыла.
Марат гёзлерин бираз ачып, бир-нече адам йыгъылгъан яшгъа кёмек этмеге чапгъанын гёрдю. Уллатасы булан бирче ол да ягъада къалмады: ювукъгъа гелип, аякъмашин гьайдавчугъа кёмек тарыкъмы деп сорады. Ол яшгъа айтардай къыйын иш болмады, билеги ва тобугъу бираз сыдырылды, кёмек тарыкъдай гьал болмады. Къаркъарагъа уллу зарал болмагъанны англагъанда, йыгъылгъан яшгъа ёлдан чыкъмагъа кёмек этип йибере.
– Уллата, энни ким айыплыдыр? – деп Марат сорай.
– Ёл юрюшню низамын бары да адам сакълама тарыкъ: машин гьайдавчулагъа да, яяв юрюйгенлеге де, аякъмашин гьайдайгъанлагъа да. Айыплыны излеп турмайыкъ, башгъа затны гьакъында ойлашайыкъ. Не ерде ва ким янгылыш болду?
– Мен ёлдан чыгъагъанда, атыла-ойнай туруп, алдыма къарамагъан эдим.
– Ёлдан чыгъагъанда алгъасамай ва якъ-якъгъа къарамай, юваш кюйде чыкъса яхшы. Аякъмашин гьайдайгъан адам буса, ёлдан юрюй туруп яяв чыкъма тарыкъ. Шолай этсе гьал къоркъунчсуз болар. Бугюн авур иш болмады, биревге де уллу зарал тиймеди. Аякъмашин гьайдав – янгыз кеп чегив тюгюл, жаваплыкъ да дюр.
Эсде сакълама яхшы
Къоркъунчсузлукъ учун:
– башынга шлем гиймек;
– ярыкъ ургъанда бар ерингни белги этеген алатлар болмакъ, гьатта дёгерчиклерде де;
– къолгъаплар булан бирче тирсеклени, тобукъланы къоруйгъан алатлар гиймек;
– ёлгъа чыкъгъанча аякъмашин бузукъму-тюгюлмю деп къарамакъ.
Ёл юрюшню низамы:
– гьайдап чыкъмкъ учун, къоркъунчсуз ёл сайламакъ;
– абзардан гьайдап чыгъагъанда айрокъда сакъ болма тарыкъ, неге десе тереклер, бёлеклер саялы ёл гёрюнмей, къаршынга не гелегенни билмей къалмакъ бар;
– аякъмашин гьайдайгъанда хас ёл булан яда ёл ягъадан гьайдама тарыкъ;
– 14 йыл болгъанча ёл уьстде аякъмашин гьайдама гери урула;
– «зебрадан» чыгъагъанада яяв аякъдан чыкъмагъа тарыкъ;
– къолдан рольну чыгъарма ярамай.
Къоркъунчсуз ва парахат гезев ёрайбыз!
