Яш бусурманны эдеплери
Яш бусурманны эдеплери Яш бусурманны эдеплери
(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)
6-нчы бёлюк. Савлукъ – инсанны байлыгъы.
22-нчи дарс. Гече аг юн булан байлавлу эдеплер.
Заманны къыйматлыгъы
Заман – уллу къыйматлыкъ. Биз бу къыйматлыкъгъа бек аявлап янашмагъа герекбиз. Гетген заманны гери къайтармагъа болмайгъанны эсде сакъламагъа тарыкъ. Заманны зая тас этмес учун, гюнню узагъында не иш этилежекни гёз алгъа тутуп, шогъар гёре юрюмеге яхшы болур. Заманыбызны аявлап харжласакъ, биз ондан хыйлы пайда алмагъа болурбуз. Заманны къарангы ва ачыкъ вакътиси бола, демек – гюн ва гече. Гьар гюн гече булан бите ва къарангы болгъанда юхламагъа ятабыз. Юхлама ятывну да оьз эдеплери бола, шоланы юрютсек яхшы.
Юху – Аллагьны ﷻ уллу ниъматыдыр. Юху артындагъы гюн учун, бизге ял алмакъ ва гюч топламакъ учун тарыкълы.
Юхуну эдеплери
- Эртерек ятмакъ яхшы.
- Юхлагъанча намаз жувунмакъ яхшы.
- Сивак булан тиш тазалмакъ яхшы.
- Юхлагъанча шу дуаны охумакъ яхшы: «Бисмика рабби вадагъту жанби, ва бика арфагъугьу» (маънасы: «Есим, Сени атынг булан хырымда ятдым ва Сени пурманынг булан турарман»).
- Ювургъанны ва тёшек шаршавну (простыня) силкип, Каабагъа багъып, онг хырында ятмакъ яхшы. Къурсагъын къаплап юхламагъа яхшы тюгюл.
- Юхлагъанча алдын «аль-Курси» деген аятны ва «аль-Кафирун» деген сураны бирер керен, сонг «аль-Ихлас», «аль-Фалакъ», «ан-Нас» деген сураланы уьчер керен охуп, къол аялагъа уьфюрюп, къолланы къаркъарагъа сыйпамакъ яхшы болур.
- Уянгъанда бетин къоллары булан сыйпап, Аллагьны ﷻ эсгерип, шу дуаны охуса яхшы: «Алгьамду лиллагьи-ллази ахйана багъдама аматана, ва илайгьи-ннушур» (маънасы: «Оьлтюрюп тирилтген сонг – Аллагьгъа ﷻ макътав ва къайтывубуз Огъар»).
Сонг сивак къолламакъ, намаз жувунмакъ ва сюннет намаз къылмакъ – яхшы болур.
Гьажатханагъа барыв булан байлавлу эдеплер
- Гьажатханагъа мачийлер булан ва башына нени буса да гийип гирмек.
- Сол аякъдан гире туруп, шу дуаны охумакъ яхшы: «Бисмиллагь, Аллагьумма инни агъузу бика мин аль-хубуси ва-ль-хабаиси» (маънасы: «Аллагьны ﷻ аты булан башлайман. Гьей Аллагь ﷻ, эргиши ва къытынгиши жинлерден сакъланмакъны тилеймен Сенден»).
Чыгъагъанда онг аякъдан чыгъып, шу дуаны охуса, яхшы: «Гъуфранака, альхамдулиллагьи-ллази азгьаба гъаннил-аза ва гъафани» (маънасы: «Менден гечмекни тилеймен Аллагьдан ﷻ. Заралдан эркин этген ва савлукъ берген Аллагьгъа ﷻ макътав»).
- Аллагьны ﷻ яда Пайхаммарны ﷺ аты язылгъан нени буса да гьажатхананы ичине гийиртмеге ярамай.
- Гьажатхананы ичинде сёйлемек, Аллагьны ﷻ атын эсгермек, Къуръан аятлар охумакъ – этмеге ярамайгъан ишлерден.
- Тазалыкъны сол къолу булан болдурмагъа тарыкъ.
(Давамы гелеген номерде)
