Яш бусурманны эдеплери

Яш бусурманны эдеплери

Яш бусурманны эдеплери

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)

 

5-нчи бёлюк. Тарбия – инсанны лап арив безенчиси.

 

19-нчу дарс. Телефон сёйлемек булан байлавлу эдеплер.

 

Яшавлукъ онгайлыкълар

Гьалиги девюрде инсан урлукъ хыйлы онгайлыкълардан пайдалана, нечесе яхшылыкъланы къоллай. Шоланы арасында, озокъда, байлавлукъ алат – телефон да бар. Бизге берилген бу ниъмат саялы да, Есибиз Аллагьгъа ﷻ шюкюрлюк этмеге тийишлидир. Телефон – адамланы арасында байлавлукъ болдурмакъ учун яралгъан онгайлыкъ. Адамлар бир-бири булан бетге-бет хабарлайгъанда багъыйлыкъны, гелишликни юрюте ва лап шо кюйде телефондан таба сёйлейгенде де къатнав булан байлавлу эдеплени сакъламагъа тарыкъ бола.

Телефондан таба къатнайгъанда, шону булан байлавлу оьз эдеплерин юрютеген гиши, оьзюню де, айлана якъдагъыланы да хошун гётерер, аралыкъланы да исси сакълар.

 

Телефон къоллав булан байлавлу эдеплер

  1. Пелен адамгъа сёйлейгенде, кимни номерине сёйлегенни яхшы тергемек.
  2. Телефон зенг этген заманда, къаратып турмай, тез жавапланмакъ.
  3. Нече де эрте яда бек геч телефон сёйлемесе яхшы.
  4. Телефон зенг этгенде: «Алло» яда «Тынглайман сизге», – деп илиякълы кюйде жавапланмакъ яхшы.
  5. Тарыкъ болмай туруп телефон сёйлемесе яхшы, бош лакъырлардан сакъланма герек ва адамланы негьакъ заманын алмаса яхшы.
  6. Лакъырны барышында «ярай буса», «къыйын тюгюл буса», «тилевюме гёре», «геч хари» йимик илиякълы сёзлени къолламакъ арив болур.
  7. Дарсны вакътисинде телефон къолламакъдан сакъланмагъа тарыкъ. Дарс англатмагъа муалимге де, тынгламагъа муталимлеге де шо пуршав эте.
  8. Телефонну киседе юрютмей яда партаны уьстюне салмай, портфельде сакъласа яхшы.
  9. Телефон булан танапусда (перемена) сёйлемеге тарыкъ ва янгыз ата-ана булан.
  10. Телефондан таба сёйлеп турагъан адам бар ерге гирмей токътаса яхшы.
  11. Адамлар бар ерде телефон къоллайгъанда наушниклер булан тынгласа яхшы.

 

(Давамы гелеген номерде)

 

А.Байгереев

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Ухуд къазаватгъа гьазирленив   Бир йыл гетген сонг маккалылар дав этмеге онгарылагъаны тамам бола. Къурайшитлерден ва оланы янын тутгъан булар йимик бутпереслерден жыйылгъан асгерде давда ортакъчылыкъ этмеге гьазир уьч минг адам болгъан....


Яшыртгъын сырлар ачылмай къалмас

Адам улланасыны уьюню къырыйындан оьтюп бара. Уллу ажай торунларын (внуки) гёрмек учун булагъа бир-нече гюнге къонакълай гелген. Уллана телефондан булан сёйлей ва улан ону бу сёзлерин эшите: «Яшыртгъын сырлар къачан буса да ачылмай къалмас». Эртенги ашны заманында ол...


Гюнагьлыбыз биз Аллагьны ﷻ алдында…

Газетибизни уьчюнчю бетинде пагьмусу арагъа чыкъмагъа башлагъан шаирибиз Умар Биймурзаев булан баянлыкъ этип, охувчуларыбызгъа, халкъыбызгъа ону таныш этме тийишли гёрдюк. Бу бетде буса, Умар яратгъан шиъруланы тергевюгюзге беребиз.   Гюнагьлыбыз биз Аллагьны ﷻ алдында… Къара кюлге...


Рызкъы артмакъны себеплери

Бу дюньяны себеплеге кюрчюлю этип яратгъан Аллагьгъа ﷻ макътав болсун. Масала, терек оьсмек учун, бир башлап ону орнатма тарыкъ. Билимли болмакъ учун, муаллимни алдына барып, охума тарыкъ. Нени буса да сатып алгъанча ондан алда къазанып акъчалы болма герек. Рызкъы булангъы ишлерде де, Къуръанда ва...


Исбайы болма четим этеген гиччиден гелеген мердешлер

Гетген асруну 90-нчы ва 2000-нчи йылланы башында оьсгенлер: «Ашап битдирмей туруп, тепсиден турмажакъсан!» – деген буйрукъну эшитмей къалмагъандыр. Сен саялы шорпаны, пилавну гьаран-гьаран ашап битдиреген ананы яда уллананы сагъа яман къарайгъан къараву эсигиздеми? Гьали биз уллу...