Гьар халкъны оьз адатлары бола

Гьар халкъны оьз адатлары бола

 

Аявлу яшлар, гьар халкъны оьз адатлары болагъанны сиз билесиздир. Ким де халкъыны о-бу адатларын язып бизге билдирмеге бола. Оьз миллетини яшавун билегенде йимик, хоншу халкълар булан да таныш болмакъ яхшыдыр. Бугюн анадаш азербайжан халкъны адатларыны гьакъында, шоланы ачыкъ этип, Камран Абдуллаев язгъан гиччи маълуматны бермеге тийишли гёрдюк.

 

Къужурлу адатлар

Дюньяда хыйлы халкълар яшай. Оланы гьарисини оьз тили, милли опурагъы, дини, аш этеген кюю ва, озокъда, оьз адатлары бола.

Мен азербайжанлыман ва халкъымны бек сюемен, оьзге миллетлеге де гьюрмет булан янашаман, оланы маданиятын билмеге къарайман.

Кёп сюеген «Ас-Салам» газетибизни охувчуларына бугюн азербайжан халкъны бир-бир къужурлу адатлараны гьакъында язмагъа сюемен. Инг башлап агьлю булан байлавлуларын айтайым. Биз агьлюбюзде ата-анабызгъа бек гьюрмет этебиз, олар гелегенде ва гетегенде эретурабыз, олар бар ерде къычырып сёйлемейбиз, олар ишден арып гелегенде башын инжитмейбиз, къавгъаламайбыз. Шулай низамны уьйдегилер барысы да ушата.

Бизин халкъыбыз къонакъны кёп сюе, огъар абур этип де бажара. Къонакъ тёрде олтура, ол гелгенде бир башлап чай бериле, сонг буса, тепсиге тюрлю-тюрлю ашлар салына. Гьар аш айрыча гезиги булан бериле, неге тюгюл оланы ийислери бир-бири булан булгъанмагъа герекмей. Мени эсиме гелеген кюйде, шолардан лап татлиси, анам чоюн къазанда кама булан биширеген пилав. Пилавну нарны бюртюклери булан безендирегенде буса, шо арив гюлге ошап къала. Олай да, къонакълар овошлардан этилген бек татувлу ва пайдалы долманы ушата. Азербайжанлыланы люля-кебабын ашамагъан бармы? Тююлген къой этден къызартылгъан котлетлер? Дюшбара деген ашыбыз – шорпасында къайнагъан курзе. Бозбаш, пити, хаш ва татли ашлардан – пахлава, шакер-бура ва дагъы да кёп оьзгелери бар. Шоланы барысын да эсгерсе хыйлы заманны алажакъ. Шоланы татувун билмек учун бизге къонакълай гелмеге тарыкъ болажакъ.

Олай да, биз милли опурагъыбызны, бийивлени, музыканы сакълагъанбыз. Шоланы барысын да гиччи хабарда толу эсгермеге къыйын, гьарисин айрыча язма тарыкъдыр. Милли маданиятыбыз къужурлу ва башгъалагъа ошамагъан.

Мени йимик башгъа яшлар да оьз миллетини гьакъында язса, кёп затны билер эдик.

 

А.Байгереев

2026-09-01 (Раби уль-аввал 1448 г) №9.


Байлыкъдан шашмас учун не этме герек?

Инсан уьстюнлюкге етишгенде къутуруп гетеген гезиклер бола. Байлыкъ адашдырып, шондан тайышып гетмес учун, не этме герекни гьакъында бугюнгю макъалабызда хабар этмеге сюебиз.   Гьалиги заманда бютюн дюнья къазанчны гьакъында оьтесиз кёп ойлаша, къуру бир пикруда – къайдан ва нечик...


Сыйлы адамлар: Гьасан аль-Басри

Пайхаммарны ﷺ уьюнде оьсген адам     (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   «Арасында Гьасан аль-Басри йимик инсанлар бар туруп адамлар нечик адашмагъа бола?» Масляма ибну Абд-аль-Малик   Пайхаммарны ﷺ къатыны Умму Салямгъа элчи шат хабар гелтире: Хайра дейген ону къулукъчусу эсен-аман...


Насипни гёлеми

Арт вакътилерде адамлар къайдан да, гьатта интернетден де кёп зат сатып алагъан болгъан. Кёплер тарыкъ тюгюл затгъа ес болса да, алгъанындан ажайып сююне.   Алгъанындан сююнмек – гьар кимге де танывлу гьисдир, тек шо сююнювню даражасы бир йимик тюгюл: биревлер гьатдан озуп йибере,...


«Кепли китапны» бетлеринден

«Бу чу сени йырынг»   Йырчы Къазакъ – къумукъ поэзияны классиги, биринчи ердеги ва лап пагьмулу шаирибиз деп негьакъ айтылмайдыр. Ол оьзю буса: «Бир йырлагъан йырымны къайтарып йырлайман десем, башгъалатып къояман яда янгы йыр чыгъарып къояман», – дей...


Танг намаз ва адамны савлугъу

Шексиз кюйде, юху – Есибиз Аллагь ﷻ бизге берген уллу ниъматланы бириси. Авур гюнню йиберип, ишлеп арыгъанда, тангала да загьмат тёкмеге болардай жагьлыкъ учун, инсан юхлап, гюч топламакъны гьайын эте. Юху къаркъараны савлугъу ва гьалны яхшылыгъы учун тарыкълы. Юху юрекни парахат эте,...