Эки къызардаш

Эки къызардаш

Эки къызардаш

Бир болгъан, бир болмагъан, Ася булан Дина дейген эки къызардаш болгъан. Дина эртерек туруп, анасына уьй къуллукъда кёмек эте, тепси къура, йымышакълар бишире. Ася буса, тёшекден турмагъа сюймей, геч болгъанча ятып яйнай. Ашуьйден татувлу йымышакъланы ийиси гелгендокъ, ач болгъан Дина шо заман тура экен. Ол агьлюсю булан тез-тез ашап, ойнамагъа деп къыргъа къачып гете. Шолайлыкъ булан, къызардашлар бир-бирине тыш якъдан да ошамай, хасиятлары да бек башгъа болгъан.

Каникуллар башлангъанда олар яйда турмакъ учун улланасыны янына юртгъа гете. Ата-анасы къызардашланы юртда къоюп гете. Огь, къызлар юртну сюеген кюй, ажайып зат! Айрокъда яйда онда арив бола. Къыздырагъан гюн, яп-яшыл от, шыбышлайгъан къушлар, бираз аридеги тап-таза суву булангъы оьзен – айтып битдирип болмасдай жан сююнч. Амма сакълыкъ яхшы зат, шо саялы уллана къызланы янгыз оьзенге йибермей. Ол бир зат болуп къалардан бек къоркъа болгъан.

Бир гезик буса, Ася айтгъангъа да тынгламай, оьзбашына абзардан чыгъып, эртенокъ оьзенге чабып гете.

Дина буса, уьйренген кююнде эртенден башлап уьй къуллукъгъа гиришип, улланагъа кёмек этмеге башлай. Ол да баланы баласындан сююнюп, оьзюне ер тапмай: гиччи буса да, бу къыз: «Не этейим», – деп гьап-гьазир тура, гелип къучакълар, гёнгюн алар, сырын чечер. Ахшамлар арып талгъан диванда юхлап къалагъан уллананы Дина гелип уьстюн ябар, аякъларын сыйпар.

Муна шолай, бир къызардаш ял алмай, талашып къуллукъ эте, башгъасы буса гьалла-гьалла гезеп ойнай. О да аз йимик, айтгъанны сан да гёрмей, чаба туруп оьзенге гете. Ол бир башлап ягъада олтуруп, агъып барагъан сувгъа таш ата. Сонг аякъларын сув этмеге сююп, астаракъ сувгъа гире. Сувну ичинде атылып ойнай туруп, Ася билмей агъымны гючлю ерине гирип гете.

Шо мюгьлетде тобукъларындан теберип йибергендей, къыз агъымгъа багъып гетип къала. Насипге, шо гюн оьзенни агъымы башгъа заманда йимик гючлю болмагъан ва Ася ягъадагъы терекни бутагъын тутмагъа бола. Бары да гючюн жыйып, гьаракат этип, гьаран-гьаран ол ягъагъа чыкъмагъа бажара.

Йылай туруп Ася уьйге чабып геле. Уьстюндеги гёлеги сыкъма-сув болгъан, гёзьяшдан шишген бети булан Ася улланасын ва къызардашын бек гьайран эте. Оланы эсине гелеген кюйде, Ася гьали де тёшекде ятып юхлай. Уллана шоссагьат сув опуракъны чечип, къурусун бере, къызны исси ювургъангъа чырмай. Дина буса, тез айланып къайнамагъа чай сала, эртен де ашамагъан къызардашын ашатмакъны гьайын эте.

Нечик де Асяны исиндире, чай ичирте, сонг олар бирче ашамагъа олтура.

– Гьы, Ася, энни англадынгмы айтгъанны этмесе не болагъанны? Мен айтгъан эдим чи сагъа оьзенге янгыз бармагъай эдинг, – деп уллана къызны айыплай.

– Ана, мен дагъы шолай этмесмен, айтгъан гьыздан чыкъмасман ва уьй къуллукъгъа да къошулажакъман, – деп Ася сёз бере.

Ол гертиден де шолай этмеге юрек тута, неге десе агьлюде олтуруп, къызардашы ва улланасы булан бирче болмакъ – уллу насип экенни сезмеге башлай.

Айша Тухаева

2026-04-01 (Шаввал 1446 г.) №4.


Гечмек

Марат яшлар бавундан къайтгъанда пашман гёрюне, бирев булан да сёйлемей. Уьйде татывлу ашланы ийиси гелгенде де улан ачылмай. Агьлю ашап тоюп битген сонг, анасы яшына:   – Балам, сагъа не болгъан? – деп сорай. Марат бираз ойлашып: – Яшлар бавунда Гьамза дейген улан бар....


«Рамазан айны чатыры» Къызылюртда оьтгерилди

Гьар йыл дегенлей, уьстюбюздеги йылда бир керен гелеген рамазан айны сыйлап, гьар ким яшавубузда бир яхшы амал этмекни гьайында болабыз.   Рамазан айны оразасын тутмакъны зувабы уллу йимик, ону ачмакъ учун сурсат берген адамгъа да шолай зувабы тиегени юрекге сабурлукъ бере. Артдагъы...


Сорав – жавап

– Къурбатда (чужбина) оьлген адамны сюегин ватанына гелтирмеге яраймы? Сонг да, къурбатда оьлген сюекни ватанына гелтирмеге деп акъча жыймагъа яратыламы? Шафии ва ханафи мазгьаплагъа гёре жавап бергенни сюер эдик. – «Тухфат аль-Мугьтаж» деген китабында ибн Гьажар...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Уьчюнчю бёлюк. Элчилеге ва пайхаммарлагъа иман салмакъ. Аллагьны ﷻ элчилерине иътикъат нечик болма тарыкъ?   Аллагьны ﷻ элчилери барына мен, гертиден де, токъташаман. Аллагь ﷻ оланы сыйлы ва рагьму этип йиберген. Аллагь ﷻ оланы яхшы амаллар...


Яман оьгейана болмас учун не этме тарыкъ?

Эр-къатын бирче яшавун таза кагъыздан башлайгъанда не аривдюр. Оланы арасында алда болгъан ишлер ва о-бу шекликлер ёкъ. Амма бир-бирде къысмат башгъача болма да бола. Демек, къошулгъан эр-къатынны мундан алда агьлю яшаву болгъан гезиклер де бола.   Эрини башгъа къатындан къалгъан яшлары...