Жамият намазны зувабындан къуру къалмайыкъ
Бизин уьмметге Аллагь ﷻ янындан берилген уллу яхшылыкъланы, уллу ниъматланы бириси – жамият намаз ва ону булан байлавлу сыйлылыкъ. Межитге бармакъны ва жамият булан намаз къылмакъны даражасы бек уллу. Уллу болмаймы, Пайхаммарыбыз ﷺ шо гьакъда: «Янгыз къылгъан намаздан эсе, жамият булан къылгъан намазны даражасы йигирма етти керен артыкъ», – деп айтгъан буса? (Тирмизи).
«Межитге барагъан ва къайтагъан заманда, адамны гьар абатына бир зувап языла ва бир гюнагьы гечиле», – деген Пайхаммарыбыз ﷺ (Агьмат). Жамият намазгъа даимчилик этеген адамгъа кёп уллу даража бар. Пайхаммарыбыз ﷺ шо гьакъда булай айтгъан: «Ким Аллагь ﷻ учун къыркъ гюн имам булан бирче намазгъа гиришип, жамият намаз къылса, шо адам эки затдан къутулур – жагьаннемден ва мунапикълыкъдан» (Тирмизи). Мундан уллу даража болуп боламы?! Нечик уллу ва сыйлы ибадат болма герек, оьзюн жамият булан къыркъ гюн этген заманда, адам жагьаннемден ва мунапикъликден къутула буса?!
Жамият намазны сыйлылыгъындан Пайхаммарыбыз ﷺ булай айта: «Намаз къылгъан ерде тургъан чакъы заман, малайиклер сизге салават салып тура. Олар: «Гьей, Аллагь ﷻ, бу адамгъа Сен рагьму эт ва муну гюнагьларындан да геч», – деп айта» (Байгьакъи).
Жамият намаз къылмакъ булан адамны гьатта уллу гюнагьлары да гечиле. Абу Умамат булай хабарлай: «Бир керен бир гиши гелип, Пайхаммаргъа ﷺ: «Гьей Аллагьны Элчиси ﷺ, мен гюнагь этдим. Шо гюнагьны таъзирин эт магъа», – деп тиледи. О заман Пайхаммар ﷺ муну эшитмейген болуп, ондан ари бурулуп къалды. Сонг бу гиши бирдагъы шолай айтгъан заманда, намазгъа къамат охулуп, булар намазгъа гиришди. Намаз къылып битген сонг, Пайхаммар ﷺ: «Къайда шо гиши?» – деп сорагъанда, ол: «Мунаман», – деп бар ерин билдире. Пайхаммарыбыз ﷺ бугъар: «Сен тамам кюйде намаз да жувунуп, гьали бизин булан намаз къылдынг чы?» – деп сорай. Ол: «Къылдым», – деп жавап бере. Сонг Пайхаммар ﷺ бугъар: «Гьакъ кюйде, сен шо гюнагьынгдан анангдан тувгъан яш йимик таза болдунг, дагъы шо гюнагьгъа къайтма», – деген» (Агьмат, Муслим). Къарагъыз, къардашлар, бу намазны багьанасы булан болгъан Аллагьны ﷻ рагьмусуна! Олай болгъан сонг, шулай яхшылыкъны биле туруп, жамият намазны къоюп болабызмы? Бу дюньяда этген гюнагьларыбыздан, межитге багъып этилген гьар абатыбыз булан, жамият намазны яхшылыгъындан сама тазаланарбыз бугъай.
Жамият намазны сыйлылыгъыны гьакъында булай гьадис де бар: «Ким яссы намазны жамият булан къылса, гечени яртысын ибадат булан оьтгергенни зувабын алыр. Эртен намазны да жамият булан къылса, савлай гечени ибадат булан оьтгергенни зувабын алыр». Пайхаммарыбыз ﷺ шолай деген (Малик, Муслим, Абу Давуд). Къарагъыз, бу уллу ниъматгъа, адам яссы намазны къылып юхлама ята, тек о юхлай буса да, юхламай ибадат этеген адамгъа болагъан зувапны къазана. Аллагьны ﷻ рагьмусу нече де уллу!
Пайхаммар ﷺ жамият намазны сыйлылыгъындан булай да эсгере: «Сиз межитге кёп юрюп кимни буса да гёрсегиз, шолай адамны иманына сиз шагьатлыкъ этигиз. Шолайлыкъ – иманны аламаты» (Тирмизи, Гьаким).
Жамият булан намаз къылмакъ кёп зат учун пайдалы да дюр. Масала, жамият намазгъа бармакъ булан адам васваслыкъдан ва шайтандан сакълана. Пайхаммарыбыз ﷺ шо гьакъда булай айтгъан: «Бир юртда яда бир ерде уьчев бар буса ва шо ерде жамият намаз къылынмаса, шоланы шайтан бийлежек. Олай болгъан сонг, сиз жамият булан болугъуз, неге тюгюл де бёрю сиривден айрылгъан къойну ашай» (Агьмат, Абу Давуд, Насаи).
Жамият намазда уллу берекет, уллу талайлыкъ ва насип бар. Шо саялы гьар намаз чакъырагъанда азан булан: «Гьаййа алял фалагь», – деп чакъырыв этиле. Шону маънасы: «Гелигиз талайлыкъгъа».
Намаз чакъырагъанны эшите туруп, намазгъа бармай къалса, Есибиз Аллагь ﷻ берген яхшылыкълагъа шюкюр этмейгенлик ва уллу эдепсизлик деп санала. Пайхаммарыбыз ﷺ шо гьакъда булай айтгъан: «Намазгъа чакъырагъанны эшитме де эшитип, огъар жавап бермей къойса, уллу эдепсизлик, шюкюр этмейгенлик ва мунапикълыкъ бола» (Агьмат, Табарани).
Ондан къайры, къардашларым, дюньяда лап да сыйлы ерлер, Аллагь ﷻ кёп сюеген ерлер – межитлердир. Пайхаммарыбыз ﷺ: «Гьакъ кюйде, Аллагь ﷻ лап да кёп сюеген ерлер – межитлер ва Аллагь ﷻ лап да кёп ачувланагъан ерлер – базарлар», – деген (Агьмат).
Къарагъыз, къарангы заман межитге барагъанлагъа нечик зувап бола. Пайхаммарыбыз ﷺ шо гьакъда булай айтгъан: «Гече межитге баргъан адам Къыямат гюн ярыкъ береген нюр булан Аллагьгъа ﷻ ёлугъур» (Табарани). Дагъы да, Пайхаммарыбыз ﷺ етти тюрлю адамланы гьакъында айтагъан заманда, булай эсгере: «Юреги межит булан байлавлу адамлар Аршны салкъынында болажакъ» (Бухари, Муслим). Къыйынлы Къыямат гюн, адамлар къоркъувда болагъан гюн, «Магъа не болур экен?» – деп гьар адам ойлашагъан гюн, юреги межит булан байлавлу гиши Аршны салкъынында, парахатлыкъда болур. Ондан уллу даража болуп боламы?!
Аявлу къардашлар, оьрде язылгъан сёзлерден англашылагъан кюйде, динибиз жамият намазгъа ажайып агьамият бере, неге тюгюл жамият намаз бусурманланы бирикдире. Жамият намазны яхшылыгъындан билими ёкълар, башгъаланы илмусундан пайдалана, яхшы хасиятлагъа уьйрене ва яман къылыкъларын къоя. Жамиятда болув къардашлыкъ гьислени гючлендире, бир-биревге бакъгъан сюювню ва кёмек этивню артдыра.
Ондан къайры, биз билмеге герек кюйде, янгыз къылынгъан намазны Есибиз Аллагь ﷻ о-бу янгылышлар, кемчиликлер саялы къабул этмей де бола. Амма жамият булан къылынгъан намазны, Оьзю учун жыйылгъанлагъа гьюрмет этип, Яратгъаныбыз къабул эте. Шо саялы бары да борч намазларыбызны бола туруп жамият булан къылсакъ яхшы болур. Межитде де, уьйде де жамиятгъа жыйылып къылмакъ лап яхшысы.
Аллагьу таала магъа да, сизге де насип берсин межитни ва жамият намазны сыйлылыгъын англама ва шогъар даимчилик этмеге. Амин.