Шаввал айдагъы ораза тутув

Шаввал айдагъы ораза тутув

 

Шаввал – гьаж къылагъан уьч айны (ашхур аль-гьаж) биринчиси. Гьаж къылывну аслу адатлары зуль-гьижжа айны биринчи он гюнюнде башлана буса да, шаввал айны 1-нден тутуп Арапа гюн болгъанча (зуль-гьижжа айны 9-у) гьажны вакътиси деп санала.

 

Бу айда алты гюн сюннет ораза тутмакълыгъы булан бусурманлар ажайып уллу шабагъатны ораза тутувну агьамиятлыгъын Мугьаммат Пайхаммар ﷺ оьзю белгилеген болгъан. Ол: «Рамазан айда ораза тутгъан ва сонг шаввал айда да алты гюн ораза тутгъан гиши сав йыл ораза тутгъан гишиге тенг бола», – деген (Агьмат).

Имам ан-Навави, шо гьадисге баянлыкъ бере туруп: «Шолайлыкъ сав йылгъа тенг бола, неге десе этилген гьар яхшы иш учун он керен артып зувап языла: рамазан ай учун – он айгъа йимик ва шаввал айны алты гюнюне де – къалгъан эки айгъа йимик», – деп англатгъан.

«Нихаят аль-Мугьтаж» деген китабында ар-Рамли булай яза: «Шаввал айда алты гюн ораза тутмакъ яхшы ишлерден (сюннет), неге десе Пайхаммарны ﷺ токъташгъан гьадисинде: “Рамазан айда ораза тутгъан ва сонг шаввал айда да алты гюн ораза тутгъан гишиге болажакъ зувап оьмюр бою ораза тутгъанда йимик”, – деп айтыла. Демек, оьмюр бою тутгъан борч оразалагъа йимик шабагъат болажакъ».

Оьрде язылгъангъа баянлыкъ эте туруп, аш-Шабрамаллиси булай яза: «Булай шабагъатны адам алажакъ, эгер ол гьар йыл рамазан айны бары да гюнлеринде ва арты булан гелеген шаввал айда да алты гюн ораза тутгъан буса».

Арты булан ар-Рамли булай эсгере: «...Эгер шаввал айда оразаны алты гюн арты-артындан тутмай, айны ичинде тутуп къойса, шо да сюннет иш деп санала, тек байрамдан сонг, арты-арты булан алты гюн ораза тутмакъ артыкъ къыйматлы».

Шаввал айдагъы ораза тутувну терен гьакъыллыгъы – оьзге къошум ишлерде йимик. Ратибат-намазлар борч намазларыбызны толумлашдырагъанда йимик, шо алты гюн сюннет ораза тутув да, рамазан айда йиберилген кемчиликлени толумлашдыра, алдын ала.

Есибиз Аллагьны ﷻ разилигин алмакъ учун, Яратгъаныбыз бизге гьакъ юрекден болгъан чакъы кёп яхшы ишлер этмеге кёмек этсин! Амин.

 

Рашид Камалов

 

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммар ﷺ асгерин уьч бёлюкге бёле: мугьажирлени бёлюгю, оланы байрагъы Мусаб бин аль-Абдариге тапшурула; ансарлардан топлангъан авситлени бёлюгю, буланы байрагъы Усайд бин Худайргъа бериле; ансарлардан топлангъан хазражилени бёлюгю, буланы байрагъы...


Мугьаммат Пайхаммар ﷺ тувгъан айдан сююнебиз

Есибиз Аллагьутаала бизге лап да сыйлы Пайхаммарны ﷺ йиберген, ону уьмметинден этген. Аллагьгъа ﷻ гьар бир макътавлар болсун, Оьзюню сыйлы Пайхаммары ﷺ булан бизин сыйлагъан саялы. Ол Пайхаммарны ﷺ сюймек бизин борчубуз. Сюймек учун адамны таныма герек. Пайхаммарны ﷺ сюйсек, Аллагь ﷻ да бизин...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммар ﷺ опуракъда ва ашда оьзюне артыкълыкъ этмеген, башгъа асгьабалар йимик ач да болгъан, уьшюме де уьшюген.   Аль-Касталляни язгъан «Аль-Мавахиб» деген китапда Ибну Бухайра гелтирген бу...


Яшлар булан бирче турув

Эришмей, къыйышып яшав   Гьалиги заманда уллу болгъан яшлар ата-анасы булан яшайгъан гезиклер аз тюгюл. Яшав шолай буваргъанда яш наслу ожакъда бир-бирде оьзлени низамын яратма ва уьйдеги гьалны, яшав-турушну оьз онгайлыгъына кюйлеме къарай. Токъташгъан адатланы бу кюйде алышдырма...


Уьстюнлю сатыв-алыв

Сатыв-алыв лап гелимли касбу санала. Амма бу ишни юрютеген инсан ялгъан айтмайгъан, алдатмайгъан ва Яратгъаныбызны буйрукъларын къатты кюйде юрютеген адам болма герек. Мугьаммат Пайхаммар ﷺ булай айтгъан: «Адилли сатывчу Къыяматгюн сыйлы адамлар ва шагьитлер булан тирилежек» (Ибн...