Эндирей – дин оьсювню очагъы

Эндирей – дин оьсювню очагъы

Эндирей – дин оьсювню очагъы

Пайхаммар ﷺ тувгъан раби уль-аввал айда бусурманлар мавлетлер охуй, дин яйывгъа багъашлангъан тюрлю чаралар оьтгере. Бырынгъы къумукъ юрт Эндирей бу агьвалатгъа айрыча янашды ва кёплени тамаша этди. Мунда сав юртну ва хоншу юртланы вакиллерини ортакъчылыгъы да булан юртну маданият Уьюнде Къуръан охуп уьйренип битген яшлагъа уллу байрам чара оьтгерилди.

 

Жыйын оьтгеривде актив кюйде Дагъыстанны транспортуну ва ёл хозяйствосуну министри Жамболат Салавов, Хасавюрт районну ёлбашчысы Арсланбек Алибеков ва Эндирей юртну ёлбашчысы Ирази Абсаламов ортакъчылыкъ этгенин айрыча эсгермеге тюше. Оланы кёмеклиги бу агьвалат уллу байрамгъа айланды. Оьтгерилген жыйын юрт ва район гьаракатчылар этген ишни гёрюнеген яны, амма халкъгъа белгисиз къалгъан яны дагъы да уллу. Айтагъаным, яшланы бир ерге къуршап, билим бермесе, муаллимлени гьайын этип, тарыкълы шартлар болдурмаса, къутлама чакъы яш да болмас эди…

Жыйынны башында Эндирей юртну имамы ва хоншу юртлардан гелген имамлар жыйылгъанлагъа юрек къабул этеген, жанынгна етишеген яхшы ваъза охуду, нашитлер йырланды. Насигьат этмек бирт де артыкъ болмас, шо ахшам айтылгъан сёзлер жыйылгъанланы эсинде узакъгъа къалыр ва таъсир этмей къоймас. Гертиден де, алимлерибиз жамиятгъа айтагъан сёзю ерде къалмай, яшавгъа чыгъа. Шо гюн башына песлер гийген уланпавлар, бусурман къайдада явлукъ байлагъан къызъяшлар Эндирейде дин нечик оьсгенин алай арив англатды. Олай гийинмеге ким де болар, тек билими булан эндирейли яшлар гьакъ кюйде динге ювукъ экенин белгилегени ачыкъ.

 

 

 

 

 

Ери гелгенде бу йыл юртда ишлейген мадрасаны 240 яшы охувун тамамлагъанны эсгермеге тюше. Демек, шо юртда яшланы ругь-намус тазалыкъда тарбиялав булан бирге ана тилибизни уьйренивге, Ватаныбызны, тарихибизни сюювге яхшы агьамият берилегенин ташдыра. О гюн зал адамдан тыгъылып толгъан эди, олтурма ер къалмай, хыйлы халкъ узакъ заманны ичинде эретургъан гьалында къалды. Яшланы къутлай, савгъатлар бере, оланы гёзлери йыртыллай, бетлери нюрден толгъан. Ажайып гьал бар эди о гюн сав юртну ичинде. Бир якъдан – жанланыв, башгъа якъдан – ажайып низам ва гелишлик. Инсанны тап ругьландырагъан кюй.

Жыйынны барышында сыйлы Къуръанны яхшы охугъанланы, сыйлы калималаны гёнгюнден ва динибизни кюрчюсюн билегенлени арасында лап да яхшы болуп чыкъгъан яшлагъа айры савгъатлар да тапшурулду. Биревлеге шо гюн гьатта аякъмашинлеге минмеге насип болду. Юртну башчысы Ирази Абсаламов яшланы сююндюрмеге болду, оланы гьайын этмеге, гёнгюн алмагъа ёл тапды.

Байрам яшланы ва савлай эндирейлилени узакъ замангъа эсинде къалардай оьтгерилди. Къонакълай гелгенлер, юртну жамиятына баракалласын билдирди. Ал заманларда йимик, Эндирей гьали де Къумукътюзню дин якъдан алдынлы юртлары экенин белгилемеге болду.

 

Азиз Мичигишев

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Пайхаммарлагъа бакъгъан якъда не сифатлар борчлу?   Пайхаммарлагъа борчлу дёрт сифат бар, олар: Ас-сиддикъ – гертилик Ал-аманат – аманатчылыкъ Ат-таблигъ – етишдирмек Ал-фатанат – англавлу, итти гьакъыллыкъ. Гьали оланы...


Сыйлы адамлар: Абу Зейд

Оьлюню эсге кёп алыгъыз     (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   «Гьей Абу Зейд, эгер Пайхаммар ﷺ сени гёрген эди буса, ол сени сююп къалар эди» (Абдуллагь ибн Масъуд ).   Хилял ибн Исаф оьзюню къонагъы Мунзир ас-Савриге: – Гьей Мунзир, юрю, иманыбызгъа...


Элине гьашыкъ юрек

Гьар-тюрлю себеплеге гёре бизин якълы адамлар ят ерлеге гете, гёче, онда ишлей, яшавлукъ эте. Биревлер алышына ва тамурларын унута, амма башгъалар алай арив сакъала, къайда болса да, къумукъ экенин унутмай, яшларын да халкъыбызны сюеген кюйде тарбиялай.   Хасавюрт районлу Аида Акавова къысматына...


Уллу шаирни эсделигине

Къумукъ поэзияны ярыкъ юлдузу Шарип Албериев тувгъанлы 100 йыл бите. Уллу шаирибизни яратывчулугъун адабият ахтарывчулар ва эсли чагъындагъы адамлар яхшы билсе де, жагьил наслу ону билмей, танымай деп айтма ярай. Шо гьалны къолайлашдырмакъ ва шаирни атын эсге алмакъ мурат булан гьали-гьалилерде...


Соцсетлер ва яшлар

Соцсетлер жамиятны тюрлю къатлары булан таныш болмагъа генг ёллар ачды. Шолайлыкъ бир-бир пайдалы натижалар да берди. Шоланы ичинде маданият оьсювге, илму ахтарывгъа ва билимге ёл ачыв. Ондан къайры, соцсетлер къоллавчуланы о-бу тарыкъ-гереклерин де кюте: гьис булан байлавлу ишлени, психология ва...