Кёп сюеген Пайхаммарыбызны гьакъында бек билейик

Кёп сюеген Пайхаммарыбызны гьакъында бек билейик

Кёп сюеген Пайхаммарыбызны гьакъында бек билейик

(Давамы гелеген номерде)

 

Анас бин Маликден булай тапшурулгъан: «Пайхаммарны къызы (Умму Кулсум ) гечингенде биз ювукъда эдик ва Расулуллагь ону къабуруну янында олтургъан эди. Шо мюгьлетде мен Пайхаммарны гёзъяшларын гёрдюм» (аль-Бухари).

 

Айша булай хабарлай: «Усман бин Мазъун (Пайхаммарны эмчек къардашы) оьлгенде Расулуллагь ону (бетин) оьпдю. Пайхаммар шо мюгьлетде йылай эди (гьатта ону гёзъяшлары Усманны бетине тёгюле)» (Абу Давуд, Ибну Мажжагь).

Бу гьадисден англашылагъан кюйде, оьлген сыйлы адамланы оьпмек этмеге яхшы ишлерден (желательно) санала. «Фатху ль-Илахи, шарху ль-Мишкат» деген китабында Ибну Хажар аль-Хайтами язагъан кюйде, оьлген сыйлы адамны бетин оьпмек этмеге яхшы ишлерден (желательно) санала. Эгер ону берекетин алмакъ ва шо ишде Пайхаммарны ёлу булан юрюмекге негет бар буса.

Пайхаммарны гёзлери кёп гёзъяш тёкген. Бир гезик ол йылайгъанда буса, ай тутулгъан болгъан. Шо болгъан Пайхаммарны Ибрагьим дейген уланы оьлгенде.

Бир-бирде Пайхаммар намаз къылагъанда бек йылай ва кюстюне болгъан. Амма, намаз бузулуп къалмас учун, ол аваз чыгъартмакъны не этип де басылтма къарай болгъан. Намаз къылгъан сонг, Пайхаммар Яратгъаныбызгъа булай тилей болгъан: «Гьей Есим! Оланы арасында тургъан чакъы заман ва олар (иманы барлар) гюнагьлары саялы гечмекни тилеген чакъы заман, Сен оланы (маккалыланы) такъсырламажакъгъа магъа сёз бермегенми эдинг? Сен бизин гечмекни тилейбиз…» (аль-Бухари, Муслим).

 

Пайхаммарны шюшгюрювю

Шюшгюрегенде Пайхаммар къолу яда опурагъы булан авзун яба болгъан. Оьзге адамлар йимик авзун ачмай ва тавуш чыгъармай болгъан. Шюшгюрюп битип, Пайхаммар Есибизге макътав этип, «Алгьамдулиллагь» деп айта болгъан. огъар: «Ярхамукаллагь», – деп жавап бере болгъан. Ол буса: «Яхдиякумуллагь», – деп къайтарыш эте болгъан (Агьмат, ат-Табарани).

Абу Хурайрадан булай тапшурулгъан: «Межитде бек аваз этип шюшгюрегенде Пайхаммар шону ушатмай болгъан» (аль-Байгьтакъи).

Олай да, оьзге ерде де къычырып дегенлей шюшгюрегенни де Пайхаммар ушатмагъан.

Ондан къайры, Расулуллагь пелен адам эснейгенни де ушатмай болгъан. Неге тюгюл эснев шайтанны таъсиринден болагъан иш. Адам кёп ашайгъанда ибадат этмеге эринчек бола. Кёп ашайгъан адам, кёп де иче, кёп ичегенлик буса, юхугъа тарта. Натижада инсан хыйлы яхшылыкъланы къолдан чыгъара.

Пайхаммар оьзю буса, бирт де эснемеген, Есибиз ону шо ишден сакълагъан.

 

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)

 

Рашид Камалов

 

2026-04-01 (Шаввал 1446 г.) №4.


Пайхаммарны ﷺ асгьабалары: Урва ибн аз-Зубайр

«Алим болмагъа умут этемен»   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Эмчи (лекарь) сюек гесеген бычгъы ва докторлар къоллайгъан хас бичакъны къолуна тутгъанда, Урвагъа: «Мен гьисап этеген кюйде, биз сени чагъыр берип эсиртме герекбиз, неге десе шолай этсек, сагъа бу...


Яман оьгейана болмас учун не этме тарыкъ?

Эр-къатын бирче яшавун таза кагъыздан башлайгъанда не аривдюр. Оланы арасында алда болгъан ишлер ва о-бу шекликлер ёкъ. Амма бир-бирде къысмат башгъача болма да бола. Демек, къошулгъан эр-къатынны мундан алда агьлю яшаву болгъан гезиклер де бола.   Эрини башгъа къатындан къалгъан яшлары...


Сорав – жавап

– Къурбатда (чужбина) оьлген адамны сюегин ватанына гелтирмеге яраймы? Сонг да, къурбатда оьлген сюекни ватанына гелтирмеге деп акъча жыймагъа яратыламы? Шафии ва ханафи мазгьаплагъа гёре жавап бергенни сюер эдик. – «Тухфат аль-Мугьтаж» деген китабында ибн Гьажар...


Бирикдиреген мажлислер

Ораза ай нече де тез битди. Яхшылыкъны, берекетни айы дагъы да узатылгъанны сюер эдик. Рамазанны вакътисинде бусурманлагъа ажайып гьал тува – ругь гётериле, аралыкълар ювукъ бола. Айрокъда ораза ачагъан заман гелгенде. Ифтар деп айтылагъан бу сыйлы гюнлердеги бирче бир тепсини айланасында...


Кёп сюеген Пайхаммары-бызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ савуту   «Аль-Кабир» деген гьадислени жыйымында имам ат-Табарани гелтиреген кюйде, Расулуллагьны ﷺ имбашында юрютеген гиччи сюнгюсю (копьё) болгъан. Намаз къылагъанда, ол шо сюнгюсюн алдына чанча болгъан – шолайлыкъ бу савут межитден яда...