Кёп сюеген Пайхаммарыбызны гьакъында бек билейик

Кёп сюеген Пайхаммарыбызны гьакъында бек билейик

Кёп сюеген Пайхаммарыбызны гьакъында бек билейик

(Давамы гелеген номерде)

 

Анас бин Маликден булай тапшурулгъан: «Пайхаммарны къызы (Умму Кулсум ) гечингенде биз ювукъда эдик ва Расулуллагь ону къабуруну янында олтургъан эди. Шо мюгьлетде мен Пайхаммарны гёзъяшларын гёрдюм» (аль-Бухари).

 

Айша булай хабарлай: «Усман бин Мазъун (Пайхаммарны эмчек къардашы) оьлгенде Расулуллагь ону (бетин) оьпдю. Пайхаммар шо мюгьлетде йылай эди (гьатта ону гёзъяшлары Усманны бетине тёгюле)» (Абу Давуд, Ибну Мажжагь).

Бу гьадисден англашылагъан кюйде, оьлген сыйлы адамланы оьпмек этмеге яхшы ишлерден (желательно) санала. «Фатху ль-Илахи, шарху ль-Мишкат» деген китабында Ибну Хажар аль-Хайтами язагъан кюйде, оьлген сыйлы адамны бетин оьпмек этмеге яхшы ишлерден (желательно) санала. Эгер ону берекетин алмакъ ва шо ишде Пайхаммарны ёлу булан юрюмекге негет бар буса.

Пайхаммарны гёзлери кёп гёзъяш тёкген. Бир гезик ол йылайгъанда буса, ай тутулгъан болгъан. Шо болгъан Пайхаммарны Ибрагьим дейген уланы оьлгенде.

Бир-бирде Пайхаммар намаз къылагъанда бек йылай ва кюстюне болгъан. Амма, намаз бузулуп къалмас учун, ол аваз чыгъартмакъны не этип де басылтма къарай болгъан. Намаз къылгъан сонг, Пайхаммар Яратгъаныбызгъа булай тилей болгъан: «Гьей Есим! Оланы арасында тургъан чакъы заман ва олар (иманы барлар) гюнагьлары саялы гечмекни тилеген чакъы заман, Сен оланы (маккалыланы) такъсырламажакъгъа магъа сёз бермегенми эдинг? Сен бизин гечмекни тилейбиз…» (аль-Бухари, Муслим).

 

Пайхаммарны шюшгюрювю

Шюшгюрегенде Пайхаммар къолу яда опурагъы булан авзун яба болгъан. Оьзге адамлар йимик авзун ачмай ва тавуш чыгъармай болгъан. Шюшгюрюп битип, Пайхаммар Есибизге макътав этип, «Алгьамдулиллагь» деп айта болгъан. огъар: «Ярхамукаллагь», – деп жавап бере болгъан. Ол буса: «Яхдиякумуллагь», – деп къайтарыш эте болгъан (Агьмат, ат-Табарани).

Абу Хурайрадан булай тапшурулгъан: «Межитде бек аваз этип шюшгюрегенде Пайхаммар шону ушатмай болгъан» (аль-Байгьтакъи).

Олай да, оьзге ерде де къычырып дегенлей шюшгюрегенни де Пайхаммар ушатмагъан.

Ондан къайры, Расулуллагь пелен адам эснейгенни де ушатмай болгъан. Неге тюгюл эснев шайтанны таъсиринден болагъан иш. Адам кёп ашайгъанда ибадат этмеге эринчек бола. Кёп ашайгъан адам, кёп де иче, кёп ичегенлик буса, юхугъа тарта. Натижада инсан хыйлы яхшылыкъланы къолдан чыгъара.

Пайхаммар оьзю буса, бирт де эснемеген, Есибиз ону шо ишден сакълагъан.

 

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)

 

Рашид Камалов

 

2026-04-01 (Шаввал 1446 г.) №4.


Аллагьны ﷻ ёлундагъы агьлю

Мама-гьажи   Къоччакъ адамлардан тамаша болабыз, оланы гьюнерлери эсибизде къала. Амма аты арагъа чыкъмаса да, тек ишлери батырланыкинден артда къалмай игит кюйде яшагъанлар да бар.   Бу адамлар яшавун дин яйывгъа, ярыкъландырывгъа багъышлагъан. Шолайланы бириси – Халимбекавулда тувгъан дин...


Гечмек

Марат яшлар бавундан къайтгъанда пашман гёрюне, бирев булан да сёйлемей. Уьйде татывлу ашланы ийиси гелгенде де улан ачылмай. Агьлю ашап тоюп битген сонг, анасы яшына:   – Балам, сагъа не болгъан? – деп сорай. Марат бираз ойлашып: – Яшлар бавунда Гьамза дейген улан бар....


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммарны ﷺ оьлтюрмекге тилбирчилик   Бадрдагъы къазаватны натижасында къурайшитлер утдургъан сонг, бутпереслер бирден-бир оьчлю бола. Шолайлыкъ булан маккалы эки къоччакъ улан эришивлюклеге ва биябур болгъанлыгъына ахыр салма сююп, Расулуллагьны...


Бенто-тортну язывлар безендире

Арт вакътилерде гиччирек тортлар ажайып яйылгъан. Шоланы себепге гёре де, себепсиз де кёп савгъат этеген болгъан. Ювукъ адамын кепин гётермек учун да берелер.   Оюнчакъдай гёрюнеген бу арив татлиликни аслу башгъалыгъы – уьстюндеги асил языву. Шо язывну охуп, ону алгъан адам сююнмей...


Бирикдиреген мажлислер

Ораза ай нече де тез битди. Яхшылыкъны, берекетни айы дагъы да узатылгъанны сюер эдик. Рамазанны вакътисинде бусурманлагъа ажайып гьал тува – ругь гётериле, аралыкълар ювукъ бола. Айрокъда ораза ачагъан заман гелгенде. Ифтар деп айтылагъан бу сыйлы гюнлердеги бирче бир тепсини айланасында...