Оьлгенлеге этилген дуа ва садагъаны пайдасы

Оьлгенлеге этилген дуа ва садагъаны пайдасы

Оьлгенлеге этилген дуа ва садагъаны пайдасы

Гьалиги заманда оьлюлер учун дуа этилмеге яраймы-ярамыймы деп эришегенлер бола. Шолагъа Аллагь ﷻ Къуръанда айтгъан булай сёзлени гелтирмеге ярар (маънасы): «Олардан сонг гелген бусурман наслу: “Гьей Есибиз! Бизин ва бизден алда имангъа гелген къардашларыбызны гюнагьларыбыздан геч”, – деп айтажакъ» («Аль-Хашр» деген сура, 10-нчу аят). 

 

Бу аятда рагьмулу Аллагь ﷻ оланы бу тилевю саялы макътай. Оьзлерден алда Исламны къабул этген бары да дин къардашлары, олардан гюнагь ишлери гечилсин деп тилейген бары да бусурманлар лап Къыямат гюн болгъунча макътавгъа лайыкълы болажакъ. Оьзгелерден алдын иманны къабул этип биринчи болгъанлар – мугьажирлер ва ансарлар. Сав къалмай, олар арабызда ёкълугъу биревге де яшыртгъын тюгюл. Эгер гюнагьлары гечилсин деп оьлюлер учун дуа этмекни пайдасы болмагъан буса, шолагъа юреги авруп тилеклер этегенлер макъталмас эди.

Олай да, мунда жаназа намазны гьакъында эсгермей къойма ярамас.  Бу намаз бусурманлар учун борч ва шонда макътав этивден ва Аллагьгъа ﷻ бакъгъан бу дуадан къайры башгъа зат ёкъ: «Гьей, Аллагь ﷻ, бизин савларыбызны ва оьлгенлерибизни гюнагьларындан геч…». Эгер дуа-тилекде пайда болмагъан буса, жаназа намаз борч болмас эди, неге десе шо намазда оьлюге пайда да болмас эди.

Оьлгенлер учун садагъаны пайдасы барны-ёкъну гьакъында далил гьисапда Пайхаммарны ﷺ бу сёзлерин гелтирмеге ярар: «Оьлгенлеригиз учун садагъа этигиз». Эгер оьлюп арабызда ёкълар учун садагъа этмекни маънасы болмагъан буса, Расулуллагь ﷺ шолай этмеге буюрмас эди.

Яратгъаныбыз Аллагь ﷻ дуа этмеге буюргъан ва шо саялы шабагъат болажагъын билдирген: «Магъа тилегиз ва Мен жавап бережекмен» («Аль-Гъафир» деген сура, 60-нчы аят).

Къуръанда Есибиз Аллагь ﷻ булай айта (маънасы): «Магъа ялбарагъанда Мен жавап беремен» («Аль-Бакъара» сура, 186-нчы аят).

Сав ва яшавдан гетген къардашлары учун къайгъырагъан, олагъа кёмек этмеге сююп, юреги авруйгъанлар дуа эте ва шексиз кюйде шону булан бирче Аллагьны ﷻ разилигин де къазана. Ойлашагъанлар учун мунда англашылмайгъан зат ёкъ, оьзгелеге языкъсынавлу янашагъанлагъа оьзлеге де Яратгъаныбызны рагьмулугъу болур, Аллагь ﷻ буюрса.

 

Абдурашид Ибрагьимов

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


АНА СЮЮНЧДЕН ТОЙСА...

Пагьмулу адам гьар бир якъдан пагьмулу бола. Муну этип бажарагъан, ону да кютме бола. Биревлеге бажарывлукъ, гьюнер эркин берилген ва оланы яратывчулугъу бир тармакъ булан дазуланмай. Арсен Ягьияевни охувчуларыбыз таныйдыр деп эсиме геле. Шаир гьисапда таныйдыр. Амма ол арив кюйде сурат да эте....


Къапуста булан тавукъ этден этилген шорпа

Сувукъ вакътиде ичин исиндиреген ашлар айрокъда агьамиятлы. Шогъар гёре, къапуста булан тавукъ этден биширеген шорпаны таклиф этебиз.   Тарыкълылар: тавукъ эт – ярым килогъа ювукъ; орта оьлчевдеги картоп – 3 тарыкъ; сувгъа салынгъан къапуста – 400 грам; чита (морковь)...


Гьиллалыкъ: шо яхшымы яда яманмы?

Гьиллалыкъ – эки янсынлы иш. Бир якъдан, биз барыбыз да билеген кюйде, намуслу (честный) болмакъ бек яхшы ва тюзевлю аралыкъланы кюрчюсю санала. Башгъа якъдан буса… гертисин айтайыкъ: багъыйсыз гьалдан чыкъмакъ яда масъала чечмек учун, гьар ким де яшавунда бир керен сама да гиччирек...


Ораза байрам ва ону булан байлавлу ишлер

Хадир гече (Ляйлят уль-Къадр)   Хадир гече (Ляйлят уль-къадр) – йылны ичинде лап абурлу гече. Ону маънасы гележекни белгилевю ва къудратлыкъны гечеси деп таржума этиле. Шу гече Лавгьуль Махфуздан (Хранимая скрижаль) Ер юзюню тюпдеги кёклерине сыйлы Къуръан китап тюшюрюлген болгъан ва ондан таба...


Сорав – жавап

– Намаз къылагъанда «Аль-Фатигьа» сурада «аляйгьим» деген сёзню «е» гьарп булан «алейгьим» деп охуса намаз саналамы? – «Шарх ибн Касим» деген китапгъа язгъан баянлыгъында Ибрагьим аль-Байжури булай эсгере: «Янгылыш,...