Телефонум – душманым мени
Агьлю аралыкъларда хатиржанлыкъ, эришив болмай къалмай. Эргиши ожакъны башы ва кёбюсю гьалда парахатлыкъ ва низам ондан гьасил бола. Даим къатты болмакъ борч тюгюл, бир-бирде увакъ ишлени эс этмейген болса, къатын хаталаны ёлгъа йиберип къойса да ярай. Оьзгеси аз йимик, арт вакътилерде эр-къатын аралыкъны бузмагъа болагъан янгы алат – телефон да къошулгъан. Бугюн шону гьакъында лакъыр этмеге сюебиз.
Телефонну ари тайдыр! Гьали-гьалилерде этилген ахтарывлар гёрсетген кюйде, телефон «аврув» арагъа чыкъгъан. Шогъар «фаббинг» деген ат да берген. Шону маънасы – адам телефонгъа, интернетге багъып къала, жамиятда да, айлана якъдагъылар булан къатнайгъанда да шону къолундан тайдырмай, даим шогъар къарай, бир затлар яза ва айта: демек, о болмаса, гьалек ва гьасси бола.
Муна лап шу аврув эргишиге агьлюсюнде багъыйлы эр, яхшы ата болмагъа четим эте. Къатынын ва яшларын жанлы къатнавдан къуру къоюп, шолай эргиши телефонгъа багъып къала.
Агьлю аралыкълагъа булай янашыв бек яман таъсир эте ва сувукълукъ болдура, неге десе эри телефондан «чыкъмайгъаны» булан къатыны ва авлетлери онча да агьамиятлы тюгюлюн гёрсете.
Инсанлар учун бетге-бет къатнамакъ, жанлы лакъыр юрютмек бек тарыкълы иш. Шо болмаса, яхшы ата ва сюеген эр нечик болмагъа бола? Эр-къатын татувлу яшамагъа сюе буса, бир-бири булан сёйлемесе, гёз ичине къарамаса, гьатта сёз айтмаса да англамаса, бажарылмай. Юрек исинив шолай боладыр.
Эргиши къолундан телефон тюшюрмей буса, ювукъ адамларына агьамият бермей буса, яшав ёлдашын оьзюнден уьркдюреген бола.
Булай алгъанда, иш булан доланып, эргиши олай да уьюнде кёп болмай. Гюндеги 24 сагьатдан 8–12 сагьатны ишге, 6–8 сагьатны юхугъа багъышласакъ, не къала? Ожакъ байлавлукъгъа кёп заман къалмай ва гьатта шону да телефонгъа йиберсек, гьал оьрчюп, бузукъ болажакъ. Ахтарывлар гёрсетген кюйде, эсли адам гюнде 10–11 сагьатын телефонгъа багъышлай. Ойлашып къараса, ярайгъан зат тюгюл!
Уьйде турагъанда сама да, телефонну болгъан чакъы ари тайдырмагъа яхшы. Агьлюдегилер оьзлени сюегенин англамагъа, гьис этмеге тарыкъ. Шо шолай деп гёрсетмеге сюеген адам дос-къардашына агьамият берир, къатнав юрютер, масъалаларын билмеге сюер, нечик алай да олагъа юреги авруйгъанын белгили этер. Телефонгъа багъып къалгъан адам буса, айлана якъдан арекде, бир зат да эшитмей ва гёрмей.
Телефон ким-ким экенибизни ачыкъ эте
Бу байлавлукъ алат инсанны заманын «ютагъанда» йимик, информация къурал да дюр. Эргишини телефонундагъы маълуматлар къатынны гёнгюн бузмагъа, хатирин къалдырмагъа бола.
Неге бир-бир эргишилер телефонгъа «пароль» сала, нени яшырмагъа сюе экен?
Озокъда, телефону къайда ташлангъанын да билмейген, бир паролю да ёкъ ва ким сюйсе шону къоллап болагъан кюйде ону ачыкъ юрютеген эргишилер де бар. Булай адамны телефонунда бир яшыртгъын зат да ёкъ, къатыны ва яшлары ону ичиндегисинден уялмас, есине айып этер маълуматдан эркин. Таза телефон – таза намус.
Эргиши эрши къатнавну юрютмейгенни гьакъында айтмайбыз мунда, къатыны огъар гьатта шекленмеге де герекмей.
Къатынны кёп сюегенин яза тур огъар
Гьалиги байлавлукъ алатлардан эркин болма кюй ёкъ ва шогъар чакъырмайбыз. Шону яхшылыкъ учун пайдаламагъа болсакъ арив болур. Телефонсуз яшама болмай бусакъ, гюнде бир керен сама да къатынгъа исси сёзлер, ону сюегенигиз ва аявлайгъаныгъыз гьакъда язмагъа неге ярамас? Гьислеригизни гёзел кюйде ачыкъ этмеге пагьму етишмей буса, шонча да сюеген интернетни къоллама ярай чы: онда не тюрлю къайдалар табарсыз сююв билдиреген гьакъда. Булай янашывну, агьамият беривню къатынгишлер огь не арив сюе ва шогъар тийишли къыймат берип бажара.
Булай алгъанда, бир-эки йылы сёз айтмагъа къыйын тюгюл чю. Пайдасы буса, бек уллу болажакъ.
