Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ опуракъгъа янашыву

 

 

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)

 

Анас бин Маликден булай тапшурула: «Олай да, Пайхаммарны ﷺ лап кёп сюеген опурагъы – къызыл йип булан безендирилген йемен кетенден тигилген уьстюне гиеген туника эди» (аль-Бухари, Муслим).

 

«Кашф уль-Гъумма» деген китабында имам аш-Шарани билдиреген кюйде, Пайхаммарны ﷺ яшыл йип булан безендирилген эки туникасы болгъан.

«Ихьяу улюм ад-дин» деген китабында имам аль-Гъазали гелтиреген гьадисге гёре, Расулуллагь ﷺ яшыл тюсдеги опуракъны ушата болгъан.

Шолайлыкъны ташдырып, Катадатдан имам аль-Байгьакъи булай гьадисни гелтире: «Бир гезик мен Анас бин Малик булан пелен ерге чыкъдыкъ. Айлана якъда кёп яшыллыкъны гёрюп, мен: “Айлана якъ яшыл буса, не аривдюр!” – дедим. Анас: “Биз гелген пикругъа гёре, Пайхаммар ﷺ учун яшыл тюс лап сюйкюмлю”, – деп жавапланды».

Абу Жухайфатдан булай гелтириле: «Мен Расулуллагьны ﷺ гёрдюм (савбол гьажны вакътисинде Макканы орамларында) ва ону уьстюндеги опуракъ (тюбюндегиси – изар, уьстюндегиси – рида) къызыл тюслю эди, сыйракълары (голень) буса яшнайгъан яшмындай эди» (аль-Бухари, ат-Тирмизи).

Ибну Нажар «Ат-Тарих» деген китабында Абдулла ибну Умардан сакълангъан бу гьадисни гелтире: «Расулуллагь ﷺ къызларыны башларына чиллени (шёлк) тюрлю жураларындагъы явлукъланы байлай эди».

Пайхаммар ﷺ чилледен тигилген опуракъгъа агьамият берип, эргишилени уьстюнде шону гёрсе, чечдире болгъан. Неге тюгюл эргишилеге чилледен тигилген опуракъ гиймек гьарам. Шо гьакъда имам Агьмат «Муснад» деген гьадислени жыйым китабында эсгерген.

Расулуллагь ﷺ гиеген опуракъны багьасы он дирхамдан (гюмюш акъча) артыкъ болмагъан. Пайхаммар ﷺ кёп юрютюлген, эсги болгъан опуракъны гиймеге уялмагъан. Кайлат бинту Махрамат дейген асгьаба къатын булай хабарлагъан: «Мен Расулуллагьны ﷺ уьст-уьстюне гийилген эки кёп юрютюлген опурагъы булан гёрген эди».

Анас бин Малик булай хабарлагъан: «Пайхаммар ﷺ намазгъа Усама бин Зайдны имбашына таянып чыкъды (оьлгенче алдын авруп осал болгъан саялы), уьстюне Китрдан (Йеменде юнден опуракъ тигеген ер) гелген опурагъы бар эди ва ол шону гийген гьалында жамият намаз къылды» (ат-Тирмизи).

Гьадислени жыйым китабында имам Муслим Айшадан сакълангъан бу гьадисни гелтире: «Бир гезик Расулуллагь ﷺ уьйден чыкъды ва ону уьстюнде къара тюклерден (демек къалын къумачдан) этилген плаш бар эди».

Мугират бин Шуба булай хабарлагъан: «Гьакъ кюйде, Пайхаммар ﷺ (ёлгъа чыкъгъанда; башгъа риваятда Табукдагъы къазаватдан къайтагъанда) тар енгилери булангъы, Византиядан гелтирилген уьст опуракъ (жубба) гийген эди» (ат-Тирмизи).

Абу Бакрны къызы Асма бир гезик перс атласдан тигилген жубба чыгъара, ону кисесинде чилле къумачдан этилген ямав ва ягъалары да чилле лента булан безендирилген болгъан. Ол: «Бу жубба Расулуллагьныки ﷺ. О Айшада сакъланып тургъан, ол оьлгенде буса, мен ону оьзюме алдым. Пайхаммар ﷺ ону кёп гие эди. Арабыздан кимесе авруса, биз шо жуббаны жувуп, сав боларгъа умут булан, шо сувдан аврувгъа ичмеге беребиз (бу опуракъ Пайхаммарны ﷺ къаркъарасына тийген саялы, шолайлыкъ булан Яратгъаныбыздан кёмек ва берекет тилемек бола)» (Муслим).

 

(Давамы гелеген номерде)

 

Рашид Камалов

2026-04-01 (Шаввал 1446 г.) №4.


Кёп сюеген Пайхаммары-бызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ савуту   «Аль-Кабир» деген гьадислени жыйымында имам ат-Табарани гелтиреген кюйде, Расулуллагьны ﷺ имбашында юрютеген гиччи сюнгюсю (копьё) болгъан. Намаз къылагъанда, ол шо сюнгюсюн алдына чанча болгъан – шолайлыкъ бу савут межитден яда...


Москвада оьтгерилген ифтар

Рамазан айны узагъында бусурманлар ораза тута, ораза ача. Бир-бирде жыйылып, мажлислер оьтгерип де оразасын ача. Ифтар деп айтылагъан шолай жыйынлар хыйлы адамны къуршай, бирикдире. Динибиз гёрсетеген кюйде, дин къардашлыкъ аралыкълар беклеше. Булай мажлислени агьамиятлыгъы къурбатда айрокъда...


Бенто-тортну язывлар безендире

Арт вакътилерде гиччирек тортлар ажайып яйылгъан. Шоланы себепге гёре де, себепсиз де кёп савгъат этеген болгъан. Ювукъ адамын кепин гётермек учун да берелер.   Оюнчакъдай гёрюнеген бу арив татлиликни аслу башгъалыгъы – уьстюндеги асил языву. Шо язывну охуп, ону алгъан адам сююнмей...


«Рамазан айны чатыры» Къызылюртда оьтгерилди

Гьар йыл дегенлей, уьстюбюздеги йылда бир керен гелеген рамазан айны сыйлап, гьар ким яшавубузда бир яхшы амал этмекни гьайында болабыз.   Рамазан айны оразасын тутмакъны зувабы уллу йимик, ону ачмакъ учун сурсат берген адамгъа да шолай зувабы тиегени юрекге сабурлукъ бере. Артдагъы...


Сыйлы гюнлер булан савболлашабыз

Борч оразаны гюнлери битди. Бу сыйлы рамазан айда биз тутгъан оразаланы, къылгъан таравихлени, этген садагъаланы ва оьзге ибадатланы Яратгъаныбыз къабул этсин, йа Аллагь ﷻ.   Гертиден де, Есибиз бу сыйлы вакътилени, бизин иманларыбызны дагъыдан-дагъы артдырып, динибизни мугькам кюйде...