Янгы атлар, янгы хатлар…

Янгы атлар, янгы хатлар…

Янгы атлар, янгы хатлар…

 

Багьавутдин Самадов, Къарабудагъгент район администрацияны маълумат сиясат Управлениесини ёлбашчысы, журналист, шаир, СЖР-ни ва СРП-ни уьюрю

 

 

Инсангъа шиъру язмакъ пагьму Яратгъан Есибизден геле деп айтсакъ, башгъа янгылыш болмас. Болса да, Аллагь берген шо пагьмуну ва билимни инсан оьзюню яшавунда артдырмагъа ва оьсдюрмеге герек. Шолай этмесе, ону пагьмусу сёнмек ва ярты ёлда къалмакъ бар.

 

Къайсы девюрде де яратывчулукъ яндан пагьмулу адамлар болгъан. Тек оланы бирлери пагьмусун гёрсетмеге бажарса да, бирлери ончакъы шону гьайын этмеген.

Инсанны гьар бир ишге гьаваслыгъын ва пагьмусун гьис этген ва гёрген адам ону гьакъында айтмагъа ва халкъгъа билдирмеге тарыкъ. Язывчуланы ва шаирлени асарлары инг башлап ерли адамланы арасында яйыла ва аян бола. Демек, ону дос-къардашы, авул-хоншусу, юртлулары билмеге ва таныш болмагъа герек. Гьакъыкъатда шолай бола.

Маржанат (Мадиш) Мажитова артдагъы йылларда шаир гьисапда арагъа чыкъгъан орта оьмюрге етишген тиштайпа. Ону шиърулары «Къумукъ тюз» деген район газетде басмадан чыкъгъан, районлулары ону яратывчулугъу булан ювукъдан таныш.

Озокъда, къайсы шаирни де яратывчулугъунда анагъа, сюювге, Ватангъа багъышлангъан темалагъа шиърулары бола. Айтагъаным, оьзюню анасын, яшав ёлдашын ва авлетлерин, ата юртун ва ана-Ватанын сюймейген, олардан сююнмейген адам, оьзюню гьислерин халкъына ва савлай элине багъышламагъа ва савгъат этмеге боламы?!

Маржанат да (Мадиш) оьзюню шиъруларын да анагъа, гьашыгъына, яшлыгъына багъышлангъан сюювюн ва янашывун гёрсетмеге бажаргъан. Олай да, бизин Есибиз Аллагьгъа ﷻ макътавлар этеген шиърулар да язгъан. Шо тема ончакъы да къыйын ва авур тема – ону ачмагъа кимге буса да, бажарылмай. Тек Мадиш шонда да бир къадар уьстюнлюклеге етген деп айтмагъа ярай.

Анагъа багъышлангъан бир шиърусунда Мадиш булай яза:

«Ананы савда,

Аяма герек.

Бутагъы – бала,

Анасы – терек».

Гёресиз, бу дёртлюкде автор ананы – терек, баланы бутакъ булан тенглешдире. Озокъда, терек болмаса, бутакълары ва емишлери болмайгъаны ачыкъ.

«Эсделигим» деген шиърусунда буса булай сатырлар бар:

«Гёзьяшларым гюнагьлагъа язмасын,

Бюртюклери сагъынывну сувудур.

Тилим булан ялап алгъан гёзьяшым,

Айрылывдан къалгъан агъу, увудур».

Бу дёртлюкде гёзьяшларыны санавун автор гюнагьланы санавуна тенг эте. Гьар бюртюгюн сагъынывну суву булан байлай. Оьзюню гьашыкъ гьислерин суратлай туруп, Мадиш тили булан алгъан гёзьяшланы айрылывну агъусудай ва увудай гьисап эте.

Маржанат Мажитованы «Аллагьым ﷻ» деген шиърусунда булай сёзлер бар:

«Шюкюр болсун Оьзюнгню бирлигинге,

Гьакъ Мугьаммат ﷺ шапаатсыз

къоймасын.

Умутлубуз гюнагьыбыз гечер деп,

Нюр шавлангдан гёзлерибиз

тоймасын».

Бизин Есибиз Аллагьгъа ﷻ ол шюкюрлюгюн билдире, Пайхаммарыбыз Мугьамматдан ﷺ шапаат гёзлей. Сонг да, Аллагьдан ﷻ гюнагьларын гечмекни ва Пайхаммарны ﷺ нюр шавласын гёрмекни тилей.

Бизин къалам ёлдашыбыз Мадиш Мажитова 2022-нчи йылда Россияны язывчуларыны Союзуна къабул этилген. Ол гьар тюрлю яратывчулукъ чараларда ва шатлыкъларда ортакъчылыгъын болдура, оьзюню асарларын къаравчугъа ва тынглавчугъа малим эте.

Маржанат (Мадиш) Мажитованы къаламы дагъыдан-дагъы итти болмакъны, ону шиърулары халкъны арасында якълав тапмакъны ва яйылмакъны гьайы эте туруп, огъар савлукъ ва яратывчулукъ оьрлюклер ёрайбыз.

 

Аллагьым ﷻ

Муна бугюн жумагюнюнге етдим,

Гьар гюнюнге алгьамдулиллагь, Аллагь ﷻ.

Бугюн Сагъа узатылгъан къоллардан,

Дуабызны къабул этгин, я АЛЛАГЬ ﷻ.

 

Минг макътавлар болсун Сени Оьзюнге,

Ёкъдан бизин яратгъансан яшама.

Сени алдынга гелгинчеге, Аллагьым ﷻ,

Тавфикъ бергин муъмин къулгъа ошама.

 

Гьей Аллагьым ﷻ, махлукъатны Есисен,

Дюньябызгъа парахатлыкъ тилеймен.

Сенсен бизге аркъа таяв ахыр гюн,

Бир гетген сонг дагъы къайтып гелмеймен.

 

Шюкюр болсун оьзюнгню бирлигинге,

Гьакъ Мугьаммат ﷺ шапаатсыз

къоймасын.

Умутлубуз гюнагьыбыз гечер деп,

Нюр шавлангдан гёзлерибиз тоймасын.

 

Есим Аллагь ﷻ

Арафа гюн, гечеси,

Гьакъ юрекден тилегим.

Бошуна къайтармагъын,

Ана узатгъан билегим.

 

Аврув басгъан балама

Савлукъ бергин санына.

Сенден болсун себеби,

Къыйналагъан жанына.

 

Дарман болсун, эм болсун,

Дуалар къабул болсун.

Ана дейген юрегим,

Аллагьдан ﷻ сабур болсун.

 

Аллагьым ﷻ, авурлугъун

Гётерейим, магъа бер,

Ана бозлай бозара,

Къоркъутма, Аллагь ﷻ, Сен гёр.

 

Мени савумда, Аллагь ﷻ,

Балам сагъа аманат.

Мен де болмай оьсдюрдюм,

Аманатынга хыянат.

 

Алгьамдулиллягь, Аллагь ﷻ,

Разимен бергенинге.

Ёлдашлыкъ этгенинге,

Гьар яндан гёргенинге.

 

Ана

Огь ана, ана!

Чыракъдай яна.

Нюр юзлю бары

Дюньяда ана.

 

Бары ананы

Оюдур бала.

Баласыз гюнню

Гётермей бола.

 

Юрекге авур

Юкню салмасын.

Бала анасыз,

Бир де къалмасын.

 

Гьар гюн – хадир гюн

Балагъа ана.

Кёк юлдузлардай,

Аналар яна.

 

Ананы савда,

Аяма герек.

Бутагъы – бала,

Анасы – терек.

 

Бутакъ сынмасын,

Терек авмасын.

Ана гёзюнден

Гёзьяш явмасын…

 

Яшнасын яшлыкъ

Яшнасын яшлыкъ,

Тарыкъ тюгюл дав.

Ер юзюнде яшлар,

Болсун даим сав.

 

Ачыкъ гёк кёкде

Гюн ярыкъ берсин,

Парахат яшав

Гьар бир яш гёрсюн.

 

Къоркъунчлу яшав,

Ягъада къалсын.

Яшлы юреклер,

Къуванып алсын.

 

Гёзлерден акъсын,

Сююнч гёзьяшлар.

Къувнап ойнасын,

Дюньяда яшлар.

 

Эсделигим

Йыл да гете, ай да гете, аявлум,

Тек гетмежек эсделигинг арадан.

Юрек йылай, о енгилмеге сюймей,

Яшавума салып гетген ярадан.

 

Яным салып, янгызлыкъда ятсам да,

Бош ястукъну къучакълайман сендир деп.

Гечем-гюнюм бир этип мен тилеймен,

Гьей Аллагым ﷻ, ялынымны сёндюр деп.

 

Гёзьяшларым гюнагьлагъа язмасын,

Бюртюклери сагъынывну сувудур.

Тилим булан ялап алгъан гёзьяшым,

Айрылывдан къалгъан агъу, увудур.

 

Женнетлени тёрю болсун аявлум,

Гьюрюкъызлар ёлдаш болсун янынга.

Зем-зем булакъ сувларындан себелеп,

Нюр сувундан янгур явсун санынга.

 

Яяв гьаж

Бу даража тамашагъа къалдыра,

Гьажгъа яяв баргъан адам къаршымда.

Шапаатгъа ал мени де, гьей муъмин,

Этген дуанг табылсын нюр аршында.

 

Ананг учун къылгъан гьажларынг сени,

Есим Аллагь ﷻ къабул этсин гьар сёзюнг.

Женнетлени тёрюн тапсын анасы,

Баракалла булан юмулсун гёзюнг.

 

Булай агьлю хоншуда болмакъ яхшы,

Къонар эдим мен де сизин хоншугъа.

Сизин булан сюер эдим женнетде,

Шапаатлы яшамагъа хошума.

 

Танышларым берекетли ожакълар,

Аллагь ﷻ сизин даражагъыз артдырсын.

Дюньялыкъда савлукъ булан яшатып,

Ахыратда къув тёшекде ятдырсын!

 

Мадиш Мажидова

 

2026-02-01 (Шаабан 1447 г.) №2.


Эсингни жагьил заманда сакъла, Аллагь ﷻ сагъа шону уллу болгъанда сакълар

Тогъуз йыллыкъ уланыгъызгъа холодильникден пелен затны гелтир дейсиз, ол буса, шону алдында да туруп, нени алма герегин эсине гелтирме болмай токътагъан. Имтагьан (экзамен) берме заман геле турагъанда охувчулар охугъанын унута. Къатынгиши базаргъа барып, хыйлы затны сатып ала ва уьюне къайтгъанда,...


Къумукъ поэзияны инче асил тавушу

Артдагъы гюнлерде Супиянат Магьамматовна Мамаевагъа Дагъыстанны халкъ шаири деген ат берилди деген шат хабар барыбызны да сююндюрдю. Бизин республикада, савлай уьлкебизде ва гьатта тыш пачалыкъларда яшайгъан адабиятны сюеген, поэзияда англаву барлар бу янгылыкъны алдан берли къаравуллай эди, неге...


Арыгъанлыкъ – агьлю насипни аслу душманы

Эр-къатынны яшавунда гелишли ва илиякълы аралыкъ оьзлюгюнден болуп къалагъан иш тюгюл экенни къайсыбыз да билебиз. Бир-биревге инанмакъ, бетге-бет къарап иржаймакъ, исси аралыкълар болдурмакъ, юваш гечелер йибермек учун эр де, къатын да къаныгъып чалышма герек. Олар бир-биринден гечмеге, гьариси...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ ашгъа янашыву   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   «Аль-Авсат» деген китабында имам ат-Табарани булай яза: «Расулуллагь ﷺ лап сюеген аш – уьстюнде кёп къоллары булангъы аш (демек ашайгъанда болгъан чакъы кёп адам болмакъ)». Жыйылып аш...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

  (Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Тавратгъа сени нечик иътикъатынг болма тарыкъ?   Мен токъташаман, гертиден де, Таврат – Аллагьны ﷻ китапларындандыр. Шариат агькамланы баян этмек учун, ону Калимуллагь Муса пайхаммаргъа тюшюрген.   Аллагь ﷻ Къуръанда булай...