Сафар айдан тартынмагъа, къоркъмагъа тарыкъмы?

Сафар айдан тартынмагъа, къоркъмагъа тарыкъмы?

Сафар айдан тартынмагъа, къоркъмагъа тарыкъмы?

Ассаламу алейкум, аявлу охувчулар, уьюгюзге яхшылыкъ болсун. Бусурман рузнамагъа гёре, муна бизге йылны экинчи сафар айы гелди. Биревлени эсине гелеген кюйде, шо «яман» ай санала. Гьакъылгъа къыйышмайгъан олай англавлар (суеверие) арада ёлукъмай къалмай. Амма биз, бусурманлар, олай затлагъа инанмагъа герекбизми дагъы?

Къара мишик ёлну къыркъып чыкъса, «авур аякъ» ёлукъса яда шолай оьзге «белги» гёрюнсе: «Шу гюн иш тюзелмес», – деп ойлашмакъ ва гери къайтмакъ динибизге къыйышмайгъанлыкъ бола чы. Неге тюгюл, иманы барлар инанагъан кюйде, бары да зат янгыз бир Аллагьны ﷻ пурманы булан бола ва бир «нас аякъ да», къара жан да буюрулгъан ишлеге таъсир этмеге болмас. Шогъар инанмакъ – гьакъылны сайлыгъын да гёрсете, иманны осаллыгъын да белгилей. Сафар ай булангъы гьал да шолай. Бырын заманларда, Ислам дин гелгенче алдын араплар бу авур заманны вакътиси ва шо тез къачан битер деп къарай болгъан.

Имансызлыкъ (жагьилия) оьмюр сюреген заманларда биревлер сафар айда ёлгъа чыкъмагъа, къатын алмагъа, гебин къыймагъа къоркъа болгъан. Нечакъы эрши гёрюнсе де, шолайлыкъ гьалиги заманда да сакълангъан. «Май айда уьйленмек – яхшы тюгюл», – деген «гьакъыл» да шо жагьилия къоркъувланы бир къайдасы. Амма «яман май айгъа» кюлейген, инанмайгъан бир-бир бусурманлар сафар айдан чы ажайып тартына. Экиси де бир ялгъан экенни англамай буса ярай. Мугьаммат Пайхаммар ﷺ шолай затлагъа инанмагъа ярамай деп уьйретген бизин ва Аллагьны ﷻ пурманы болмаса терекден япыракъ да тюшмес деп айтылагъынны билебиз чи. Шо саялы «оьзлюгюнден» сафар ай гелген булан шоссагьат къыйынлыкълар гележек деп инанмакъ – ярайгъан зат тюгюл. Расулуллагьны ﷺ уьмметиндегилеге имансызлагъа ошамагъа тюшмей ва тюз де болмас. Не йимик буса да «яман вакътилер» болмай.

Бизин ишлерибиз бола: яман яда яхшы. Шолайлыкъ булан, яхшы ишлерибиз этилген вакъти – яхшы заман болур; яман ишлер этилген вакъти буса – яман заман. Шо саялы, сафар оьзге айлардан къалышмай ва гьамангъы вакъти йимик «яман» да тюгюл. Бусурман рузнаманы бу айына «балагьлы ва къайгъылы» деп ойлашмакъ – муна шо болур яман ва эрши. Гьар ким этмеге сюеген ишин шу айны ичинде тартынмай, къоркъмай этсин. Уьстевюне, къайдагъы шо айтдыкъуйтдуланы сан этмей, инанмай экенин исбат этмек учун, некъадар уьйленме де уьйленсин, ёлгъа да чыкъсын. Шолайлыкъ булан янгыз бир Аллагьдан ﷻ къоркъагъанын гёрсетер. Ялгъан ойланы ишлер булан инкар этмеге герек.

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Сорав – жавап

– Адам ихтияр бермей туруп, ону суратын чыгъарма ва ер-ерде яймагъа яраймы? – Адам ихтияр бермей туруп, ону суратын чыгъарма ярамай, эгер шолайлыкъ булан огъар ругь якъдан зарал тие буса. Ислам дин инсангъа не йимик зарал этме де къадагъа этген. Уьстевюне, адамны менлигине зарал этеген...


Яшлар булан бирче турув

Эришмей, къыйышып яшав   Гьалиги заманда уллу болгъан яшлар ата-анасы булан яшайгъан гезиклер аз тюгюл. Яшав шолай буваргъанда яш наслу ожакъда бир-бирде оьзлени низамын яратма ва уьйдеги гьалны, яшав-турушну оьз онгайлыгъына кюйлеме къарай. Токъташгъан адатланы бу кюйде алышдырма...


Язывчуланы Союзу пагьмуланы излей

Жамиятны маданият яшаву адабиятдан билинедир: язывчулар, шаирлер айтгъан сёз халкъгъа етише, таъсир эте буса, адамлар ругь яшавдан айрылмагъан. Инсанны къылыкъларын яхшылашдырмакъ учун дин аслу роль ойнай, тек шогъар кёмекчи гьисапда инче саният, адабият да янаша геле. Масала, адабият адамны...


Уьюбюзню къолларыбыз булан безендиребиз

Уьйню безендирмек учун кёп харж чыгъарта турмакъ борч тюгюл. Ожакъны ичин къол тюпдеги, простой материаллар булан исбайы гёрюнюшлю, багъыйлы ва къужурлу алай да арив этмеге бола.   Кагъыздан ва картондан этилгенлери. Тамаша гёрюнсе де, ренкли кагъыздан ва картондан уьйню ичин безендиреген...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммар ﷺ опуракъда ва ашда оьзюне артыкълыкъ этмеген, башгъа асгьабалар йимик ач да болгъан, уьшюме де уьшюген.   Аль-Касталляни язгъан «Аль-Мавахиб» деген китапда Ибну Бухайра гелтирген бу...