Тарбия токъ талма ярамай

Тарбия токъ талма ярамай

Ассаламу алейкум, явлу охувчулар. Гьар заманда йимик, уьюгюзге яхшылыкъ ёрайман. Ва бизге болагъан кёбюсю яхшылыкълар макъаламны башындагъы «тарбия» деген англав булан тувра байлавлу деп гьис этемен. Тарбия дегенде мунда янгыз оьсюп гелеген яшланы, нарысталаны гьакъында айтмайман, умуми масъланы эсгеремен. Уллу болгъанда да гьарибиз оьз-оьзюбюзню уьстюнде ишлемеге герекбиздир. Башгъача айтгъанда, къылыкъларыбызны, хасиятларыбызны тарбияламакъ демек.

Мени эсиме гелеген кюйде, тюз тарбия хыйлы масъалаланы алдын алмагъа бола. Яшавда кёбюсю эрши ва гюнагь ишлер инсан оьз заманында яхшыны-яманны айрып уьйренмегенликден бола деп айтса янгылыш болмас. Масала, Аллагьдан ﷻ къоркъуп оьсген яш айлана якъдагъылагъа зарал этмекден сакъланыр ва гюнагь иш этмеге къоркъар. Шо саялы бу бек агьамиятлы тема газетни бетлеринден таймай, шо гьакъда кёп язабыз. Язмай да боламы, эгер бу гьар гюн бизин алдыбыздагъы чечмеге герекли масъала буса.

Озокъда, даим биз сюген кюйде болмай, шо саялы гьар-тюрлю хаталарыбыз бола, чолабыз бары да затгъа етишмей де къала. Амма аслусу – яшларыбызны иманын тюз болмакъны гьайын этмеге болсакъ, къалгъан яны эпге гелмей къалмас. Динибиз къылыкъланы яхшылашдырмагъа чакъырагъаны негьакъ тюгюл. Башлап уллу гюнагьлардан сакъланып, сонг бара-бара къалгъан оьзге яман ишлерден де айрылмагъа боларбыз. Шону учун динни яхшы билмеге ва билгенин яшавгъа чыгъармагъа гереги ачыкъ. Болагъан кюйде газетибиз де шо муратлар учун къуллукъ эте. Муна шу номерде де бу масъалагъа тиеген бир тюгюл, уьч макъала бар. Неге десе, тарбиялавну хыйлы янлары ва инче ерлери бола. Мунда къаттылыкъ булан бирче англавлукъ тарыкъ, гьатта бирбирде гьилла яда оюн гьажатлы да дюр. Озокъда, юрек аврумакълыкъ ва терен гьакъыл тарыкъ. Дагъы ёгъесе сюеген натижалагъав гелмеге болмасдыр.

Аллагьгъа ﷻ тавакал болмаса, тарбиялавдагъылар учун дуа этилмесе, нечакъы къаст къылгъан булан пайда болмас. Шолар нечик тюз этилмеге герегин де дин уьйрете. Къайсы йимик касбугъа охутагъан, оьсдюреген низам бола ва гьар затны оьз ёругъу барны билебиз чи. Шо кюйде тарбиялавну да оьз къайдалары, канзилери ва «университетлери» бола, гьарибиз шо дарслардан яхшы билим алмагъа герекбиз. Шондан яшларыбызны да, оьзюбюзню де гележегибиз гьасил бола. Оьзге илмулардан бир-бир затланы билмей къалсакъ да, тарбиялавда артда къалмакъ уллу балагьлагъа айланмакъ бар, Аллагь ﷻ сакъласын шондан.

2026-09-01 (Раби уль-аввал 1448 г) №9.


Герти байлыкъ

Бырын заманларда бир юртда Ансар дейген гиччи улан яшай болгъан. Бу яшны юреги таза болгъан: ёлда барагъанда, гьар ёлукъгъан адамгъа, ол: «Ассаламу алейкум», – деп айтып, къолун ала болгъан. Ансарны гёзлери айлана якъны ярыкъ этегендей нюр яя.   Бир гезик муну алдына...


Байлыкъдан шашмас учун не этме герек?

Инсан уьстюнлюкге етишгенде къутуруп гетеген гезиклер бола. Байлыкъ адашдырып, шондан тайышып гетмес учун, не этме герекни гьакъында бугюнгю макъалабызда хабар этмеге сюебиз.   Гьалиги заманда бютюн дюнья къазанчны гьакъында оьтесиз кёп ойлаша, къуру бир пикруда – къайдан ва нечик...


Атаны хадирин билмейбиз

Герти кюйде адамны хадирин, биз бир-бирде ондан айрылгъан сонг англама башлайбыз. Айтылма герекли сёзлер авуздан чыкъмай, юрекде къалып къалгъан гезиклер бола. Билдирме сюеген баракалла айтылмай, ерине етишмей къала.   Ата… Бу адам оьзюню гьислерин ачыкъ этмей, айтмай, тек ону гьар...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Абу ль-Хайсам къонакълагъа аш гьазирлеме гете. Пайхаммар ﷺ огъар: «Сен гележекде савулажакъны (бала тапма турагъан къойну) вёре соймагъа къарама», – дей. Имам Муслим етишдирген риваятда айтылагъан кюйде, Пайхаммар ﷺ: «Сютлюсюн вёре...


Танг намаз ва адамны савлугъу

Шексиз кюйде, юху – Есибиз Аллагь ﷻ бизге берген уллу ниъматланы бириси. Авур гюнню йиберип, ишлеп арыгъанда, тангала да загьмат тёкмеге болардай жагьлыкъ учун, инсан юхлап, гюч топламакъны гьайын эте. Юху къаркъараны савлугъу ва гьалны яхшылыгъы учун тарыкълы. Юху юрекни парахат эте,...