НАСИГЬАТ

Васият язмагъа унутмайыкъ

Гьакъылбалыкъ чагъына етишген гьар адам, эргиши болсун, къатынгиши болсун, васият язмакъ бек агьамиятлы ишлерден. Васиятда мал-матагьны гьакъында язып, кёп ер ала турмакъ да тарыкъ тюгюл, неге десе шариат олай да бу якъгъа герек чакъы англатыв бере. Инг аслусу – васиятда наслугъа насигьат айтылмакъ, Ислам динге чакъырмакъ ва Есибиз Аллагь ﷻ белгилеген ёлну тангламакъ.

Гьадисден белгили кюйде, васият къоймай оьлюп гетген гиши къабуруну ичинде сёйлеп болмайгъан болажакъ, огъар сёйлемек гери урула. Ондан къайры, шолай оьлю оьзге оьлюлени уьстюне барып да, къатнап да болмай, огъар да гелмес. Кёбюсю адамлар васиятда не язмагъа герекни билмей ва шо саялы олагъа тынч этмек ва шону тюз язмакъ учун тёбенде шолай кагъыз язылагъан кюйню бермеге тийишли гёрдюк.

Васият кагъызым:

«Ассаламу алайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь. Пайхаммарыбыз ﷺ айтгъангъа гёре: «Васият этмеге малы болгъан бусурман гишиге тийишли боладыр эки гечеден артгъа къоймай васиятын язып ятмагъа» (Бухари, Муслим). Мен шагьатлыкъ этемен, къуллукъ этмеге тийишли болуп къуллукъ этилеген гьеч зат ёкъ бир Аллагь ﷻ тюгюл эсе, Оьзю бир болгъан, Оьзюню ортакъчысы да болмагъан ва дагъы да шагьатлыкъ этемен Мугьаммат Пайхаммар ﷺ Аллагьу тааланы къулу ва элчи пайхамары деп. Иманны алты да рукнусуна, Исламны беш де рукнусуна да инанып герти этемен. Шексиз, Къыямат гюн болажагъына, оьлгенлени тиргизмеклигине де инанаман.

Мен васият этемен Аллагьгъа ﷻ да, Ону Пайхаммарына ﷻ да таби болуп, Ислам динде туругъуз деп ва Олар гьарам этген затланы къоюп, гьалал этгенлерин юрютюгюз деп. Бизин яратып сакълап турагъан Есибиз бизге динни аманат этген ва буюргъан, вёрегиз, бусурман болгъан гьалда тюгюл оьлмегиз деп. Дагъы да васият этемен менден сонг мени агьлюм, яшларым бир-бири булан яхшы турмакъны, дос-къардашлар булан, авул-хоншулар булан да яхшы турмакъны. Гьей, мени агьлюм, яшларым, сиз Аллагьдан ﷻ къоркъугъуз, намаз къылыгъыз, борч болгъан оразаны тутугъуз, секет чыгъарыгъыз, гючю етишегенлер гьажгъа барыгъыз, жумагюн жумадан къалмагъыз, яманлыкъдан, гьарам затдан арек болугъуз, сизге тийген мусибатгъа сабурлукъ да этигиз. Сарнап йыламагъыз, къайгъы учун сакъал да къоймагъыз, шариатдан чыгъып, кирлер гиймегиз. Мени къабурда парахат ятма къоюгъуз. Вёрегиз, оьктем болуп юрюмегиз. Сизин къаркъараларыгъыз топуракъны тюбюне гирежегин ойлагъыз, унутмагъыз. Бусурман къардашларыгъызны къуллугъуна табылыгъыз, тазиятдан, оьлюню гёмеген ерден къалмагъыз. Мени жаным чыкъгъан сонг, мени малымдан чыкъмай къалгъан секет, борч болгъан гьаж, кафаратлар яда гишиге береген борчлар бар буса, тез тёлерсиз. Къуръан охутарсыз, Абу Гьанифаны мазгьабына гёре искъат этерсиз, болгъан чакъы кёп зикир этдирмеге яхшы, олай да жаназа-намазны бир-нече (болгъан чакъы кёп) межитлерде къылдырарсыз, уллу сын да салмассыз, сынгъа сурат да салмассыз ва оьзге гёммеге тарыкъ болгъан затлагъа харж да этерсиз. Мени гёммеге алып барагъанда артымдан йылап, сарнап, къычырып, къыргъа чыгъып Аллагьны ﷻ ачувландырагъан затланы этмессиз. Аллагьны ﷻ эсгере туруп, мени ахырат ёлгъа саларсыз. Уьч гюнден сонг тазиятдагъылагъа савбол да этип къапуланы ябарсыз. Мени варис-малым къалса, менден сонг садагъа да этерсиз. Юртну имамы булан гьакълашып, шариатгъа гёре, бары ишлени юрютерсиз.

1. Секет, гьаж, кафарат.

2. Гишиге береген борчум.

3. Магъа гелеген борч.

Шу мени васиятымны шариатда бар кюйде юрютмеге тапшургъанман (пеленчеге). Васият этегенде эки шагьат болмагъа борч. Шагьатларым: 1. (пеленче) 2. (пеленче). Шу васиятны яздым (пеленче) йылда, (пеленче) айда».

ИРАМДИН-ГЬАЖИ МУГЬАЖИРОВ

Зикир ва тазалыкъ

Ислам дин тазалыкъны гьакъында кёп айта, гьар бусурман адамны тыш ва ич яны насдан таза болмагъа герек деп гёрсетиле. Негетлери йимик инсанны уьстю-бою, сёзю йимик авзу оьзю де наслыкъдан сакъланмагъа тийишли. Бир-бир бусурманланы сигарет булангъы аралыкъны уьзмеге гючю чатмай ва шону булан байлавлу масъалалагъа ёлукъмагъа бола. Савлукъгъа болагъан заралны айтмагъанда, мунда ийисни яманлыгъы да бар. Авзундан ийис гелеген адам айлана якъдагъылар учун да жиргенч ва гьатта ибадатны татувундан къуру къалмакъ бар.

Масала, зикирни алайыкъ. Инг алдын билмеге герекли кюйде, Яратгъаныбыз Аллагьны ﷻ эсгерив – уллу ибадат санала. Аллагьу таала Къуръанда шо гьакъда булай айта (маънасы): «Аллагьны ﷻ эсгермек, шексиз кюйде, уллу ибадатлардан» («Аль-Анкъабут» деген сура, 45-нчи аят). Яратгъаныбыз Оьзю бары да затлардан сыйлы, оьр болгъан йимик, Аллагьны ﷻ эсгермек, зикир этмек – уллу ибадатлардан. Аллагьу таала Къуръанны хыйлы ерлеринде Оьзюн эсгерсин, зикир этсин, тасбигьлер салсын, шюкюрлюк билдирсин деп кёп айта. Олай да, Пайхаммарыбызны ﷺ зикир этмекни сыйлылыгъыны гьакъында кёп гьадислери бар.

Шо саялы инсан, юреги булан тутуп, зикирни авзу булан айтагъанда бу саны таза къалма герекни билмеге тийишли. «Субгьаналлагь» яда оьзге зикир этегенде салаватлар салагъанда шону эсгереген сан – авзу нас болмагъа герекмей. Мисал учун, намазгъа турагъан адам опурагъын, сужда этеген ерин, къаркъарасын тазалап онгара, неге десе ибадат этмекни бир шарты – таза болмакъ. Чархы яда намаз къылагъан ери нас буса, шолай этилген ибадат къабул этилмей.

Гьали ойлашып къарайыкъ, Яратгъаныбыз Рагьмулу Аллагьны ﷻ эсгерегенде авзубуздан папирос яда ондан да бетери насвай ийис гелсе (Аллагь ﷻ сакъласын), шо гери урулагъан зат саялы, шабагъат чы нечик де алмасбыз, некъадар Есибизни ачувун чыгъартмагъа да болабыз (Аллагь ﷻ гёрсетмесин). О саялы булай ишге, тазалыкъгъа бек агьамият бермеге герекбиз. Аллагьу таала тазалыкъда турмагъа, ибадатны тетиксиз кютмеге имканлыкъ берсин бизге. Амин.

АРСЛАНАЛИ-ГЬАЖИ МОЛЛАЕВ,

ЯХСАЙ ЮРТНУ ИМАМЫ