Гьадис аль-Къудсийни Къуръандан не башгъалыгъы бар?

Гьадис аль-Къудсийни Къуръандан не башгъалыгъы бар?

Гьадис аль-Къудсийни Къуръандан не башгъалыгъы бар?

Къуръандан къайры Есибиз Аллагьны ﷻ каламы хас гьадислерде де сакълангъан. Шолагъа гьадис альКъудсий деп айтыла. Тёбенде Къуръанны ва гьадис аль-Къудсийни башгъалыкъларыны гьакъында айтыла.

1.Къуръан – маънасы, сёзлери, умуми тексти тувра Аллагьдан ﷻ геле, огъар Мугьаммат Пайхаммар ﷺ оьзюнден бир зат да къошмагъан. Гьадис аль-Къудсий буса – Аллагьны ﷻ каламын Пайхаммар ﷺ оьз сёзлери булан етишдирген.

2.Къуръан аятланы маънасын етишдирип айтмагъа ярамай, ону бар кююнде алышдырмай айта. Гьадис аль-Къудсийни буса маънасын етишдирип айтмагъа яратыла.

3.Къуръан – муъжизат, оьз дилбарлыгъы, маънасы ва тетиксизлиги булан Пайхаммаргъа ﷺ къаршы чыкъгъанланы гьайран эте. Гьадис аль-Къудсий буса, муъжизат тюгюл.

4.Къуръан аятлар, суралар, гьатта гьар гьарпы «мутаватир» деп айтылагъан шынжыр этилип биревден-биревге тапшурула гелген. Мутаватир – бир затны хыйлы адам тапшургъан демек бола, шолайлыкъ булан олар биригип ялгъан айтмакъдан таза. Гьадислерде буса шолай шынжыр болмакъ борч тюгюл, биревден-биревге айтылгъанлыкъ таманлыкъ эте.

5.Къуръан аятланы охув – ибадат санала. Гьадис альКъудсийни охугъанлыкъ ибадатгъа саналмай, гьатта шону учун шабагъат бола буса да.

6.Къуръан аятлар Пайхаммаргъа ﷺ тёлюнде яда Жабрайыл u малайикден таба тюшюрюлген. Гьадис аль-Къудсий буса, яшыртгъын вагьйу яда юрегине сингдирмек (аль-Ильгьам) булан гелген Пайхаммаргъа.

7.Къуръангъа тиймек учун инсан толу кюйде таза (гъусул-киринив) ва намаз жувунгъан гьалында болмагъа герек. Сыйлы Китапны къолуна алмай гёнгюнден охумакъ учун буса, гъусл кирингенлик таманлыкъ эте. Гьадис альКъудсийни охумакъ учун намаз жувунгъанлыкъ борч саналмай.

ШАМИЛ МУСАЕВ

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммар ﷺ опуракъда ва ашда оьзюне артыкълыкъ этмеген, башгъа асгьабалар йимик ач да болгъан, уьшюме де уьшюген.   Аль-Касталляни язгъан «Аль-Мавахиб» деген китапда Ибну Бухайра гелтирген бу...


Язывчуланы Союзу пагьмуланы излей

Жамиятны маданият яшаву адабиятдан билинедир: язывчулар, шаирлер айтгъан сёз халкъгъа етише, таъсир эте буса, адамлар ругь яшавдан айрылмагъан. Инсанны къылыкъларын яхшылашдырмакъ учун дин аслу роль ойнай, тек шогъар кёмекчи гьисапда инче саният, адабият да янаша геле. Масала, адабият адамны...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Бары да къаркъаралар-чархлар бир ерге жыйылажагъына ва, гертиден де, халкъ башдагъы кююне къайтажагъына сени иътикъатынг нечикдир?   Шо биз токъташагъан зат, гертиден де, Аллагь ﷻ бары да инсанланы биринчи яратгъан йимик янгыдан тирилтер. Аллагь ﷻ...


Уьстюнлю сатыв-алыв

Сатыв-алыв лап гелимли касбу санала. Амма бу ишни юрютеген инсан ялгъан айтмайгъан, алдатмайгъан ва Яратгъаныбызны буйрукъларын къатты кюйде юрютеген адам болма герек. Мугьаммат Пайхаммар ﷺ булай айтгъан: «Адилли сатывчу Къыяматгюн сыйлы адамлар ва шагьитлер булан тирилежек» (Ибн...


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммар ﷺ асгерин уьч бёлюкге бёле: мугьажирлени бёлюгю, оланы байрагъы Мусаб бин аль-Абдариге тапшурула; ансарлардан топлангъан авситлени бёлюгю, буланы байрагъы Усайд бин Худайргъа бериле; ансарлардан топлангъан хазражилени бёлюгю, буланы байрагъы...