Эсибизни гючлю этейик

Эсибизни гючлю этейик

Эсибизни гючлю этейик

Арт вакътилерде адамлар эси осал болгъанына ва унутагъанына кёп кант этеген болгъан. Шолай гьал тюрлю себеплерден болмагъа бола. Адамлар оьзюнден башгъа кимни де айыплама гьазир, тек айып оьзюнде экенни нече де аз адам мюкюр болар.

 

Эсин гючлю этмек учун хыйлы ёл бар, шоланы ичине тюрлю-тюрлю дуа этив де гире. Амма бир-бир дуа охугъан булан инсанны эси гючлю болажакъ, деп бирев де мекенли инандырмас. Оьзге масъалаларда йимик, дуа гьакъ юрекли саналмакъ учун, шону булан янаша яхшы ишлер де болмагъа герек. Эгер де яшап барагъан яшавугъуз Аллагь ﷻ рази къалардай яшавдан арек буса, дуагъыз шоссагьат къабул этилежек деп неден эсигизге геле? Адамны эси осал бомагъа башлагъанны лап аслу себеби – инсан Аллагь ﷻ ушатмайгъан ишлер этегенидир. Шолай болгъан сонг, инсан Есибизни бары да буйрукъларын кюте ва гюнагьдан сакъланып яшай буса – эсин осал болма къоймай сакъламакъ учун, лап инамлы кюйдюр.

Шо саялы, эсин осал болмай, гючлю этмек учун, гёз къаравун, ойларын ва бары да ишлерин гери урулагъан затлардан аман сакълама тарыкъ. Янгыз гьалал булан гелген ашны ашамакъ – эсини даражасына таъсир этеген агьамиятлы ишлерден. Баш майыбызны даим гьазир эте турмагъа ва яхшы ишлени гьакъында болгъан чакъы кёп ойлашма тарыкъ. Къуръан охув, намаз къылыв ва ораза тутув – эсгерилген масъаланы алдын алмакъ учун инг агьамиятлы себеплерден санала.

Эси осал болагъанына кёбюсю гезик охуйгъан яшлар кант эте. Шо саялы, охувчулар, къолуна китап да алып, шу дуаны охуса яхшы болур: «Би-сми Ллягьи ва субхана Ллягьи ва ль-гьамду ли-Ллягьи ва ла илягьа илля Ллагьу ва Ллагьу Акбар, ва ля хавля ва ля къуввата илля би-Ллягьи ль-‘Алиййи ль-‘Азими ль-‘Азизи ль-‘Алим, ‘адада кулли харфин кутиба ва юктабу абада ль-абадиййина ва дахра ддахирин».

Олай да, гьар борч намаздан сонг, шу дуаны охумакъ яхшы: «Аманту би-Ллягьи ль-вахиди ль-ахади ль-гьакъкъи, ля шарика лаху ва кафарту би-ма сиваху».

Эсин гючлю этмеге сюегенлеге Мугьаммат Пайхаммаргъа ﷺ болгъан чакъы кёп салават салмагъа ёрар эдик. Гьакъ кюйде, Расулуллагь ﷺ бары да дюньялар учун рагьму гьисапда йиберилген.

Сивак къолламакъ, бал ашамакъ, гьар эртен ач къарынгъа 21 къара кишмиш ашамакъ эсин къолай эте, деп санала ва хыйлы ачыкъ ва яшыртгъын аврувлагъа дармандыр. Сонг да, къакъырыкъны ёкъ этеген бир-бир ашлар да эсин гючлю эте. Шоланы арасына къатгъан экмек, къакъ инжир ва шолагъа ошагъан оьзгелер гире.

 

Абдулла Магьамматов

2026-06-01 (Мугьаррам 1448 г.) №6.


Сёз юрекден гелмесе пайда ёкъ…

Шаирлеге къарап, сёз усталар къапиялы сатырларында терен гьакъылны ва ичиндеги гьислерин бир-бирине къыйышдырып, нечик къужурлу асарлар яратма бажарагъангъа не заманда да тамаша боламан. Шо саялыдыр шаирни сёзю адамны юрегине ёл табагъаны. Пагьмулу адамлар кёбюсю гезик къайсы якъдан да бажарывлу...


Сорав – жавап

– Сюннет этилген сонг къалгъан гён ва бир-бир себеплеге гёре гесилген сан булан не этме герек? – Гесилген санланы къумачгъа чырмап гёмсе яхшы. Шо кюйде гинник бавну (пуповина) ва сюннет этилген сонг къалгъан гённю де ерге гёмсе яхшы болар. «Мугни аль-Мугьтаж» деген китапда...


Байрам шатлыкъда оьтсюн!

Сыйлы болгъан шу гюнлер булан ва берекетли Къурбан байрам булан сизин барыгъызны да къутламагъа сюемен. Аллагьутаала бизге булай сыйлы гюнлени берген биз гюнагьлардан тазаланып, Оьзюне ювукъ болсун деп ва дюньяда да, ахыратда да гьар бир тюрлю даражалагъа етишсин деп.   Бу – бек сыйлы...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Пайхаммарлагъа бакъгъан якъда не затгъа токъташмагъа борчлубуз?   Бары да пайхаммарлар исбайы сифатлар булан безендирилген, оланы ачыкъ яны да, ич яны да ва оланы сёзлери, ишлери яман ва айып ишлерден таза. Оланы адамларда болагъан аламатлары оьр...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ малы   Расулуллагь ﷺ сют ичмеге кёп сюе болгъан, айрокъда къойну сютюн. Ол савагъан къойну аты Гайса яда Гавса («янгур», «кёмек») болгъан. Пайхаммарны ﷺ «Ан-Набъаа» («ахырына чыкъмакъ»,...