Кабахурма – «дангыл авлакъны экмеги»
Кабахурма – «дангыл авлакъны экмеги»
Арт вакътилерде дюньяда кабахурманы гьакъында кёп айтылагъан болду. Адамлар артыкъ авурлугъун, семизлигин ёкъ этмеге сююп, аш ашавну ёрукълу этмеге сюе, «дурус» ашамагъа къаст къыла ва шолайлыкъ булан кабахурманы хыйлы макътавлу янлары булан таныш болгъан.
Гертиден де, пайдалы аш излейгенлер, къаркъараны сав кюйде сакъламагъа сюегенлер татлиликлени орнунда бу емишни сайлай, ону арив гёре. Татув якъдан о кампетге ошай, тек шондан шайлы къолай ва савлукъгъа ажайып пайдалы.
Мугъаммат Пайхаммар ﷺ кабахурманы, нарыста савлугъу булан оьссюн учун, айлы ва яш ичиреген къатынлагъа айрокъда таклиф эте болгъан. Янгыз гьали-гьалилерде алимлер яш табывну енгилешдиривде, олай да айлы къатынлар ва къурсакъдагъы нарысталар учун кабахурманы уллу пайдасы барны къыйматлагъан. Гьалиги диетологлар кабахурманы бары да яшлагъа таклиф эте.
Кабахурма адамны къаркъара ва гьакъыл якъдан оьсювюнде аслу роль ойнай, баш майны къавшалмасланывуна болушлукъ эте, сувукъ тийгенде, тамагъа авруйгъанда, бронхитде кёмек эте. Емишлени арасында кабахурма айрокъда югъунчлу гьисаплана. Кабахурманы суву къанны ишлевюне болушлукъ эте. Кабахурманы аз къадарда къоллав – азыкъ.
Ораза тутагъан бусурманлар кабахурма булан оразасын ача, неге тюгюл, бир нече емишни ашагъанда, ачлыкъ гьис этилмей. Эгер де шондан сонг ораза тутгъан адам аз аш булан разилемесе ва артыкъ ашап къоймаса, ол не ругь, не къаркъара савлугъуна зарал гелтирмежек, нечик чи, гьадислерден белгили кюйде, артыкъ ашамакъ – гьар тюрлю аврувланы ва ругьун нукъсанландырывну себеби.
Кабахурма – бек яхшы аш
Алимлер гьисап этеген кюйде, сув булан кабахурманы бир айны узагъында ашаса, къаркъараны жагь кюйде сакъламагъа бола, неге десе бу емишдеги витаминлер ва минераллар адамны савлугъу учун лап тарыкълы кюйде жыйылгъан.
Тамаша иш, бир кабахурма булан бир хаба сют инсангъа тарыкълы бары да аминокислота бере. Эт аз ашама сюегенлер учун бу бек арив имканлыкъ.
Недедир кабахурманы булай пайдалыгъы? Диетологлар, эндокринологлар гелген гьасиллени тёбенде эсгерейик.
1.Ичинде шайлы глюкозасы бар саялы кабахурма баш май ишлевге яхшы таъсир эте.
2.Кабахурма токътавсуз арыйгъанлыкъны ва стресни басылта.
3.Авур аврувдан сонг къаркъарагъа гюч къайтармакъ ва савлукъну гючлю этмек учун кабахурма бек арив къыйыша.
4.Кабахурма гьар тюрлю татлиликлени ерин тута. Амма бир кабахурмада 23 килокалорий бар саялы, ону оьзге ашны йимик дазуланып къолламагъа тарыкъ.
5.Къакъ кабахурма юрек беклешдирмек учун бек яхшы, давлениеси барлагъа да пайдалы: къаркъара гьалны ёрукълашдыра, давлениени бир оьлчевде сакъламагъа кёмек эте.
6.Сувукъ тийгенде де кабахурма пайдалы, къакъырыкъны чыгъармагъа кёмек эте ва ётелни басылта.
7.Къакъ кабахурмада кёп антиоксидантлар бар ва шолар къаркъараны аврувлардан аман сакъламакъ учун пайда бере.
8.Бу емишде къаркъарагъа бек тарыкълы С ва Е витаминлер бар.
9.Бир-нече кабахурма ашаса, къаркъарагъа тарыкълы калий, магний ва витамин В6 алмагъа бола.
10.Бюйрек аврувлагъа да кабахурма бек пайдалы, неге десе къаркъарадан артыкъ сувланы чыгъармагъа бажара.
11.Кабахурмадагъы элементлер ашкъазан-ичек учун пайдалы, оланы тазалай ва артыкъ насланы чыкъмакъгъа болушлукъ эте.
12.Амма шончакъы пайдалы буса да, кабахурма шекер аврувдан авруйгъанлагъа къыйышмай, олар ону ашамаса яхшы.
