Гьакъ юреклик

Гьакъ юреклик

Гьакъ юреклик

Биревлер дюньялыкъ яшавдан артда къалма сюймей бек гьаракат эте, тек дин яшавундагъы кемчиликлерин эс этмей къоя. Шолайлыкъ булан, ибадатыбыз бютюнлей гьакъ юрекден этилеген болмагъа герекни «унутуп» къала. Гьакъ юреклик негет булан, охуйгъан илму, алагъан билим ва бары да ишлер булан байлавлу болмагъа герек. Не эте бусакъ да, этеген ишибиз янгыз бир Аллагьны I разилиги учун этилмеге герек.

Мугьаммат Пайхаммарны ﷺ гьадисинде булай айтыла: «Есибиз Аллагь ﷻ адамланы бир ишин де къабул этмей, янгыз Оьзю учун гьакъ юрекден этилгенлеринден къайры» (Абу Давуд). Али аль-Хаввас булай айтгъан: «Гьакъ юрекликни лап тёбен даражасы – уьстюне мал юкленген гьайван йимик гьис этмек оьзюн. Ол башы иелген гьалда авур юкню еси бакъдыргъан якъгъа багъып элте ва не ташыйгъанны, къайда барагъанны, не гёрежегин де билмей. Уьстюндеги шо юк булан ол оьзюн оьзге гьайванлардан артыкъ да гёрмей».

Оьзюне салынгъан борчну кюте туруп ва бютюнлей Есини рагьмулугъуна умут этип, Аллагьны ﷻ къулу муна шулай тутмагъа герек оьзюн. Юк ташыйгъан гьайван оьзге гьайванлардан оьзюн артыкъ гёрмейгенде йимик, инсан да башгъалардан оьзюн оьр гёрмеге тарыкъ тюгюл. Пеленче адам этеген ишин гёземеликге эте буса (юрек аврувланы бириси) шондан бир пайда да болмас ва Сорав алынагъан гюн терс негет булан этилген яхшы иши чанггъа айланажакъ. Муаз ибн Жабал Пайхаммаргъа ﷺ васият этмеге тилегенде, Расулуллагь ﷺ булай айтгъан болгъан: «Негетингни таза эт – шолайлыкъда этилген аз иш де сагъа таманлыкъ этер. Гьакъ кюйде, Есибиз бир ишни де къабул этмей, эгер о таза болуп, янгыз Ону разилиги учун этилмеген буса» (Ан-Насаи, Абу Давуд).

Ибн Мубарак булай айтгъан: «Бир-бирде ишлер аз бола, тек гьакъ юреклик шону оьр эте. Амма башгъа гезиклерде ишлер кёп бола, тек тюз негет этилмеген саялы шолар тёбенге тюше». Закария аль-Ансари булай айта болгъан: «Гьакъ юрекли адамны борчу – оьзюню гьакъ юреклигин гьис этмей къоймакъ ва шону булан рази къалмай турмакъ, дагъы ёгъесе шону гьакъ юреклиги таза болмас ва гёземелик болур».

Имам Шаарани язагъан кюйде, ругь кемчиликлерден юрегин тазаламакъ ва гьакъ юрекликге етишмек учун ругь насигьатчы болмагъа тарыкъ. Шо тармакъдагъы муаллим ругьну таза этивдеги бу бек четим ёлда огъар кёмек этежек, кемчиликлерин гьис этмеге ва шолардан арчылмагъа болушлукъ этер. Гьар илмуда оьз муаллими болмагъа герек йимик, къаркъара аврувлардан сав этеген доктор болагъанда йимик, юрек де шолай ругь эмчиге гьажатлы. Шолай адам о ёлдан оьзю де оьтген ва насигьатчыны даражасына етишген. Есибиз Аллагь ﷻ негетлерибизни таза этмеге ва башгъа муратланы къоюп, янгыз Ону разилигин къазанмакъ учун гьаракат этмеге бизге кёмек этсин. Амин!

МУГЬАММАТ АЗИМОВ

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   Самак бин Харб хабарлагъан кюйде, ан-Нуъман бин Башир асгьабалагъа багъып булай айтгъан болгъан: «Ашгъа ва сувгъа байлавлу артыкълыкъ юрютмеймисиз дагъы? Мен сизин Пайхаммарыгъызны ﷺ къурсагъын тойгъанча...


Рызкъы артмакъны себеплери

Бу дюньяны себеплеге кюрчюлю этип яратгъан Аллагьгъа ﷻ макътав болсун. Масала, терек оьсмек учун, бир башлап ону орнатма тарыкъ. Билимли болмакъ учун, муаллимни алдына барып, охума тарыкъ. Нени буса да сатып алгъанча ондан алда къазанып акъчалы болма герек. Рызкъы булангъы ишлерде де, Къуръанда ва...


Ана тилине гьашыкъ шаир

Баянлыкъны башын охугъанда, шаирлер барысы да ана тилин сюе, шогъар гьашыкъ, ят тилде яратмай чы деп эсге гелме бола. Шолай, озокъда, дюр, тек биревлер сюювню, ватанны, намусну ва шолай оьзгени артыкъ гёрюп, алгъа салып юрюте. Чагъына гёре жагьил буса да, тек ачыкъдан гёрюнеген пагьмусу булангъы...


Яшыртгъын сырлар ачылмай къалмас

Адам улланасыны уьюню къырыйындан оьтюп бара. Уллу ажай торунларын (внуки) гёрмек учун булагъа бир-нече гюнге къонакълай гелген. Уллана телефондан булан сёйлей ва улан ону бу сёзлерин эшите: «Яшыртгъын сырлар къачан буса да ачылмай къалмас». Эртенги ашны заманында ол...


Сорав – жавап

– Гебин къыйып, уьйленмек учун айрыча арив вакъти боламы? – Шаввал ва сафар айларда гебин къыйып, уьйленмек этмеге яхшы деп санала (желательно). Неге десе Расулуллагь ﷺ Айша булан шаввал айда уьйленген, къызын Фатиманы буса Алиге сафар айда берген. Гебин къыйывну дыгъарын (никягь)...