Тагьажжут намазны къыйматлыгъы
Тагьажжут намазны къыйматлыгъы
Тагьажжут – яссы намаздан сонг бираз юхлап, эртен намазны заманы гелгенче къылынагъан сюннет намаз.
Тагьажжут намазны вакътиси
Бу сюннет намазны къылынагъан вакътиси – эртен намазгъа чакъырагъан азан чалынгъанчакъы заман. Нечакъы узакъ юхласа да, яссыдан сонг эртен намаз болгъанча къылынгъан намаз – тагьажжут. Эгер сапардагъы ихтиярдан (мусафир) пайдаланып, яссыны ахшам намазгъа тийдирип къылагъанда, бираз юхлап тагьажжут намазны къылмагъа ярай (гьатта яссы намазны заманы гелмеген буса да). Яссы намаздан сонг бир гесек заман юхлап, эртенги намазны вакътиси гелгенче къылынгъан къайсы намаз саялы да (назру, витру, тёлеп къылынагъан) бусурман адам тагьажжут намаз къылгъандай да шабагъат алажакъ.
Тагьажжут намазны нече ракааты бола
Тагьажжут намаз учун нече ракаат болагъаны мекенли токъташдырылмагъан. Кёп этген сайын яхшы деп санала. Бир-бир алимлер айтагъан кюйде, тагьажжут учун лап азында – эки ракаат къыла, лап кёп – он эки ракаат, орта санаву – алты ракаат. Алгъасап кёп ракаат къылгъанча, алгъасамай, тек узун сураланы охуп аз ракаат къылмакъ яхшы санала. Тагьажжут намазны даим къылып, шону оьзю учун мердешеге айландыргъан адамгъа шону къылмай къоймакъ яхшы саналмай. Бир гезик Мугьаммат Пайхаммар ﷺ Абдуллагь ибн Умаргъа булай айтгъан болгъан: «Юхудан туруп тагьажжут намаз къылагъан, тек сонг шону къойгъан адам йимик сен болмагъайсан» (Бухари).
Тагьажжут намазны нечик къыла
Тагьажжут намаз къылгъанча хас негет айтмакъ борч тюгюл. Гьамангъы сюннет намазгъа йимик негет этсе таманлыкъ эте. Шону къылагъанда экишер ракаат этип къылса яхшы санала. Юхламагъа ятгъанча бусурман адам гече тагьажжут намазгъа турмагъа деп катты негет тутса яхшы болур. Амма ол шогъар уянмай къалса да, Аллагь ﷻ огъар тагьажжут къылгъанда йимик шабагъат берир.
Тагьажжут намазны къыйматлыгъы
Къуръанда ва гьадислерде юхудан айрылып гече къылынагъан намазны къыйматлыгъы гьакъда кёп эсгериле. Бир гьадисде булай айтыла: «Борч намазлардан сонг лап къыйматлы намаз – юхудан айынып къылынгъаны» (Муслим). Башгъа гьадисле Пайхаммарны ﷺ булай айтгъаны сакълангъан: «Гече уянып, эки ракаат сама да къылыгъыз. Гечеги намазлар гюнагьлардан тазалай, Аллагьны ﷻ ачувун ва жагьаннемни отун басылта» (Дайлами).
Расулуллагьны ﷺ шо гьакъда булай сёзлери де бар: «Гече туруп намаз къылмагъа къаст этигиз, неге десе сизден алда яшагъан, сыйлы адамлар да шолай эте болгъан. Шолайлыкъ Аллагьгъа ﷻ ювукъ этежек, гюнагьларыгъыздан чаяр ва аврувлардан сакълар» (Тирмизи, Гьаким, Агьмат). Тагьажжут намазгъа турмагъа болгъан адам къырыйындагъыланы да, айрокъда олжасын, тургъузса яхшы болур – шолайлыкъ Пайхаммарны ﷻ сюннети. Гечелер тагьажжут намаз къылагъан гиши тюшню алдында (къайлюл) бираз юхласа яхшы болур.
Шолай юху, ораза тутагъан адамгъа шардан ашы ораза тутмагъа гюч берегенде йимик, гечеги турушун енгил этер.
АБДУЛЛА МУСЛИМОВ
