Гьакъыкъатны яймакъ учун белсенген касбучулар
Журналист тармакъда ишлейгенлер аслу ишин янгылыкъланы яймакъда гёре. Мухбир касбу бек жаваплы касбу, неге тюгюл халкъгъа хабар яягъанда ялгъан гетип къалмасдан сакъ болма тарыкъ. Шону булан бирче языв-бузув булан доланагъанлар ярыкъландырыв ишни де юрюте. Бары да журналистлер бу борчну бойнуна алмаса да, тек дин идара булан байлангъанлары адамлагъа гьакъны етишдирмеге къасткъыла. Бугюн Дагъыстан муфтиятны ёлунда иш гёреген «Наследие» деген медиахолдингни ва муфтини прес-къуллугъуну ёлбашчысы Асгьабали Мурзаев булан журналистика касбуну гьакъында лакъыр этебиз.
– Асгьабали, бир-нече ай алда янгы къуллугъунг булан сени къутлайгъанда, къутлама чакъы себеп ёкъ деген эдинг. Шонча да жаваплы ишни башын тутгъансан, англайман…
– Инг башлап газетни бары да охувчуларына парахат яшав, берекет, оьзге яхшылыкълар ёрайман, Есибиз балагьлардан сакъласын деп тилеймен. Гертисин айтса, бек жаваплы ишни юрютебиз. Мунда, озокъда, мен ёлбашчы экенге тюгюл айтагъаным, журналистика касбуну айтаман. Гьар айтылгъан сёзню, язылгъан хатны маънасы бар. Сёз адамгъа яра салма да, эм болма да бола. Шо саялы ойлашып, тергевлю янашмасакъ ярамай, яхшылыкъ этебиз деп яманлыкъ этип къоймакъ бар, Аллагь ﷻ сакъласын шондан.
– Сен ёлбашчылыкъ этеген медиахолдинг «Наследиени» гьакъында охувчулагъа англатгъанны сюер эдим. Бу къурум не муратлар учун ишлей?
– Ишимни гьакъында айтса, бизин медиахолдингге телевидение, радио, газетлер, соцсетлер, сайтлар гире. Биз адамланы ва сав жамиятны масъалалары гьакъда айтабыз, маданиятыбызны унутмайбыз, адат-къылыкъларыбызны ачыкъ этебиз. Аслу мурадыбыз – айлана якъда болуп турагъан ишлени бар кююнде яймакъ. Ярыкъландырыв иш булан янаша, масъалаланы не ёлда чечме болагъанны да англатма къарайбыз. Жамиятны социальный масъалалары бизин учун бек агьамиятлы. Сонг да, яшавда болуп турагъан яхшы ишлени де суратлама сюебиз, неге десе къуру къыйын ва четим ишлени гьакъында айтып турма ярамайгъанны да англайбыз.
– Журналистика ишде не зат лап агьамиятлы, не затны буса ёлгъа къойма ярамай? Муфтиятны маълумат къураллары не принциплеге гёре ишлей?
– Жамиятгъа гьакъыкъатны, дюньяда болуп турагъан ишлени бар кююнде етишдирмек – биринчи борчубуз. Демек, пелен ерде болгъан иш деген хабар гелгендокъ, шону чаба-ёрта яйма тюшмей. Бир башлап гертими-ялгъанмы деп тергеп къарама тарыкъ. Сонг шону яйгъан булан пайда бармы-ёкъму деп ойлашма герек. Маълуматны кимесе биревню пайдасына къоллама болагъанны барыбыз да бек яхшы англайбыз. Заказгъа гёре, биревлеге ярамакъ учун ишлемек бизин ёлубуз тюгюл. Биз Ислам динни ёлунда ишлейбиз ва мурадыбыз – адамлагъа герти хабар яймакъ. Агъылып турагъан ялгъанны ичинде таза ёл танглап, гьакъны яймагъа къасткъылабыз. Тынч иш тюгюл, неге десе адамлар негер де инанып къалагъан тамаша девюрде яшайбыз. Иш этип питне яягъан, халкъны булгъайгъан къурумлар ишлейген кюйню гёрюп турабыз. Масала, гетген йылны узагъында жагьиллени митинглеге чакъырагъан хыйлы гезиклени гёрдюк. Сайки, не масъаланы да янгыз шо ёлда чечмеге бола. Гьакъыкъатда буса, шолай ишлер пачалыкъны чайкъайгъан, парахатлыкъны бузагъан бола. Шо саялы журналистлер гьалны бар кююнде суратлап бажарса, булай яман ишлени алдын алмакъ учун аслам къошум этмеге бола.
Ери гелгенде айтмайлы болмайман. Бир-бир ватандашларыбыз ят пачалыкълагъа къачып, дагъыстанлыланы йыракъ ерлерден динге уьйретегенлер гьалиги заманда кёп болгъан. Олар бизин тюзлетме къарай, «тюз» динге уьйретелер. Гьакъыкъатда буса, ватанын душмангъа сатгъанлар, дагъы ёгъесе оьсген еринде питне салма, от якъма къарамас эди. Гёчген ва яшайгъан ерине къарасынлар, онда Ислам дин не гьалдадыр? Пасатлыкъны уясында макан тигип, бизин асил болма тили нечик айлана оланы?! Гёзюнде багъананы эс этмейгенлер бизин гёзюбюздеги чурпулагъа илинелер. Патриотлар болгъан буса, негетлери таза эди буса, олар ватанында да туруп, болагъан кёмегин этме къарар эди. Ватанын ташлагъан, огъар арт берген гиши динин къойгъангъа тенг бола. Шону англайгъанлар ят ерлерден бизге багъып агъусун яягъанлагъа къулакъасмасын деп айтар эдим. Вёрегиз, оланы сёзюне инанмагъыз, оьзюгюзню алдатма къоймагъыз.
– Асгьабали, сен Дагъыстан муфти Агьмат-афандини прес-къуллугъун да юрютесен. Мунда этилеген ишни де айтгъанны сюер эдик.
– Прес-къуллугъубуз Дагъыстанны муфтиси, шайых Агьмат-афанди юрютеген ишни гьакъында маълумат яя. Ону ёлугъувларыны, гелген къонакъланы, байрамланы, къутлавланы гьакъында айтабыз, гьукмулар къабул этилгенде билдиривлер этебиз. Олай да, имамланы ишин ачыкъ этебиз. Мунда адамлагъа кёмек этив, ярыкъландырыв иш, яшланы охутув, соравлагъа жавап берив гире. Озокъда, агьлю къурув, айрылыв, яш тувув, оьлю булангъы адатлар, демек дин булан тувра байлавлу ишлер гьакъда да айтабыз. Ондан къайры, имамланы лекциялары да яйыла. Олар жагьиллени тарбиялавуна, яман, гьарам ишлерден сакълавгъа гёре насигьатлар кёп охуй.
Муфтият халкъгъа ачыкъ экенин гёрсетмек бизин учун бек агьамиятлы. Гьар адам о-бу масъаласы болса, тынч кюйде бизге ёл тапма бола. Гелип де, язып йберип де. Шону учун хыйлы имканлыкъ бар.
– Булай жаваплы къуллукъланы бир адамгъа юрютме бажарлымайгъаны англашыла. Шо саялы «команда» деп айтылагъан кёп халкъ болмаса кюй ёкъ. Бирче ишлейгенлени гьакъында не айтар эдинг, ишге касбучуланы къайдан табасыз?
– Къаравчулар, охувчулар гёреген бары да ишни ажайып касбучулар юрюте. Бизде ишин билеген хыйлы адам чалыша. Мунда муфтини прес-къуллугъу, ННТ каналны янгылыкълар береген бёлюгю, «Ас-Салам» газет, «Ватан» деген радио, интернетдеги сайтлар гире. Булар барысы да гече де, гюн де дегенлей охувчулар, къаравчулар учун белсенип иш гёре. Маълумат даим берилмеге, даим тергелген ва гьакъыкъатгъа къыйышагъан болмагъа герек. Гьалиги талаплагъа гёре ишлемесек, оьзгелерден артда къалажагъыбызны бек яхшы англайбыз. Бизин къолубузда эркин имканлыкълар бар ва биз шолардан толу кюйде пайдаланабыз.
Бизде ишлейгенлер касбусун сюеген адамлар. Олар уьстюндеги жаваплыгъын бек яхшы англай ва шо саялы билимин артдырывну, янгы къайдаланы къабул этивню гьайында. Сонг да, бизин коллектив бир агьлюдей, неге десе дин ёлда экенин англай, къардашлыкъ гьислени, кёмек этивню маънасын бек арив биле.
– Белгили йимик, ДГИ-де журналистика факультет бар, шонда мухбирлени де охута, гьазирлей. Олардан кёмек бармы, гелеми ишге, охуп гелген яшланы даражасы, гьазирленген кюю нечикдир?
– Бизин медиахолдингде журналистика касбугъа уьйренген кёп адам ишлей. Гертиден де, ДГИ-де мухбирлер гьазирлейген факультет бар, ондан чыкъгъан яшлар ишсиз къалмай. Сонг да, дин булан байлавлу охув ожакъларда охуп билим алгъанлар да кёп бар бизде. Ислам динден англаву бар, журналистиканы да юрютме бажарагъан яшлар ишибизде айрыча пайдалы деп эсиме геле. Яратывчулукъ иш булан доланагъанлар ишин сюймесе, касбуда узакъ къалмай. Бизин мухбирлерибиз ишин билеген, асил къылыкълы, инсаплы, арив хасиятлы инсанлар. Олар айлана якъда болуп турагъан ишлеге юреги авруп янаша. Шо саялыдыр гьаракатыбыз уьстюнлюк гелтирегени. Масала, «Ас-Салам» газетни тиражына къарагъыз. Дагъыстанда чы нечик де, савлай Россияда да булай кёп охувчулары булангъы дагъы газет бармы экен? Етишген уьстюнлюклер булан токътамагъа хыялыбыз ёкъ, гележекде уллу ишлеге етишмеге умут этебиз, Аллагь ﷻ буюрса.
– Гележекге гёз алгъа тутулгъан ишлени гьакъында не айтар эдинг? Не йимик буса да янгылыкълар къабул этилежек деп айтма боламысан?
– Инг башлап биз Дагъыстандагъы бары да агьлюде эшитилеген болма герекбиз. Сёзюбюз халкъгъа етишме тарыкъ. Планларыбыз уллу, янгы оьрлюклеге етишме гьаракат этебиз ва муратлагъа етмек учун, гьар гюн эринмей, талмай ишлеме тарыкъбыз. Имканлыкъдан пайдаланып, адамлагъа бизге язылыгъыз деп чакъырыв этме сюемен. Телеграм каналыбыз, сайтларыбыз бар, газетни гьакъында эшитмегенлер ёкъдур. «Ватан» деген радио да ярыкъландырыв якъдан хыйлы иш эте. Бизин якъны маданиятыны, адат-къылыкъланы гьакъында кёп маълумат бере, къонакъланы Дагъыстан булан таныш эте. Ислам динни нечик англама болагъангъа да арив кёмекчи.