Аслияб гьумералде

ГIадатиявлъун вукIана

ГIадатиявлъун вукIана

Авараг вукIана гьабулеб ишалъулъ гIадамазулалдаса щибго ратIалъи гьабуларев, гIадатиявлъун. РекIунеб жоги гьесул санагIалъи ккараб букIунаан. Цин хIамида, цинги гIорцIеналда, лъабабизе чуялда, хадусеб нухалъ - вараниялда. Гьабулеб гIамалги букIана щибго жиндилъ чIухIи гьечIеб, гIадатиял гIадамазулалдаса бахъун ккечIеб. ХIайваназда рекIиндалги нахъа-цере цоцоял рекIинарулаан.

ГIубадатил вас СагIдил вас Къайсидаса бицун буго: «Цо нухалъ нижехъе зиярат гьабун вачIана Аллагьасул расул . Авараг нахъе ине къватIиве вахъунаго, СагIдица бачун бачIана гьев r рекIине къатIипа тIаде рехун берцин гьабураб хIама. ХIамиде вахун авараг унелъул, СагIдица абуна: «Я Къайс! Аллагьасул расуласе нух битIун цадахъ а (гьесие хъулухъ гьабун цадахъ вукIине)», - ян. Дунги гьесда цадахъ вахъана.

Цинги расулас абуна дида: «Мунги рекIа хIамида», - ян. Аллагьасул расуласул амру тун гуреб, гьесул адаб цIунун дица гьевгун цадахъ рекIин къабул гьабичIо. Гьеб мехалъ аварагас абуна: «Яги мун дида нахъа рекIина ялъуни дурго нухда ина (нахъвусса, дида цадахъ вилъунге)», - ян. Дунги нахъвуссана», - ян.

«Мавагьиб» абураб тIехьалда МухIибу ТIабараниясдаса бицун рехсолеб буго цоги лъугьа-бахъин: «Мадинаялдаса Къубаялде щвезегIан авараг , мугъзада щибго тIамичIого, хIамида рекIана. Нухда унелъул гьесда цадахъ вукIана Абугьурайратги. Цо заманалдаса аварагас гьесда абуна: «Я Абугьурайрат! Дица мунги ваччилищ?» - абун. Жаваб гьабун Абугьурайратица цIехон буго: «Я Аллагьасул расул , щиб бокьун бугеб (дица гьабизе)?» - ян. «Ваха, хIамиде», - ян абун буго аварагас .

Цинги Абугьурайрат лъугьун вуго хIамида рекIинелъун, амма кIун гьечIо ва вортун унелъул авараг кквезе, гьесда хурхине гIамал гьабулаго рортун руго кIиялго. Цинги, тIадеги вахъун, авараг цIидасан хIамиде вахун вуго ва цебесеб нухалъго гIадин цIехон буго: «Я Абугьурайрат! Дица мунги ваччилищ?» - абун. Абугьурайратица жаваб гьабун гьанжеги хIамиде вахине гIамал гьабун буго, амма бажаричIого рортун руго кIиялго. Лъабабизеги аварагас , ваччилищин абун цIехедал, гьес жаваб гьабун буго: «Ваччуге, хIакъалдалъун мун ВитIарасхIаги, дица мун лъабабизеги хIамидаса гъоркье рехуларо», - ян. ТIабаранияс рехсараб хIадисалда буго, сапаралде асхIабзабигун вахъараб мехалъ квен гьабизе, цIул бакIаризе, хIайван хъвезе, гьелъие хIалтIи гьабизе авараг цадахъ хIалтIулаанин.

Гьес абулаан: «Лъала, дица гьабичIониги нужеца гьабулелъе гIей гьабулеблъи, кинниги дие бокьуларо нужедаса ватIа чIезе…», - ян.

Мех-мехалъ хIатIида гIицIгоги вукIунаан авараг , гужгат, чалма бахъунги хьвадулаан. ГIидалъул каказде унелъул ва вачIунелъул лъелго хьвадулаан. Гьалбадерие хъулухъ жинцаго гьабулаан, лъалев чи аскIове ккани, гьесие жиндирго r гужгаталъул къвал гIодоб тIамулаан. Рокъоб гьабизе кколеб щиб хIалтIи батаниги, гьебги жинцаго гьабулаан. Лагъзадерилазулалдаса батIияб кваналароан, ретIунароан, гьелгун цадахъ хьвадулаан. Мискин-пакъиразе вакиллъунги вукIунаан, гьезул ретIелхьитIалъе рацIцIалъи гьабулаан. Гьединав вукIана авараг , ай щибго чIухIи, ццим бахъин, цогидаздаса живго батIиявлъун вихьи гьечIев, гIадатияв, Аллагьасул расуллъун. Аллагьас гьесул шапагIат камун тогеги бусурбаби! Амин!

МУХIАММАД САЛМАНОВ

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


ГIараб мацIалда гIуцIараб тарихияб мажлис

ХIурматиял магIарулал, инкъилаб ккелалде цебе букIараб заманалде раккани, нилъее якъинлъула тIубараб Дагъистаналъулго хъвай-хъвагIай гIараб мацIалда букIараблъи. Гьелде тIаде цо дагьа-макъабго гIажамалдаги букIун буго.   Балагьеха, гьадигIан гIемер батIи-батIиял мацIал жанир ругеб Дагъистан...


МичI ва гьелъул пайда

МичI ккола некIо заманалдаго гIадамаз дару-сабаб гьабизе ва квен-тIехалъе хIалтIизабулеб букIараб пер-хер. Гьанже гьарурал цIех-рехазда лъазарун руго гьелъул витаминазул ва хIалтIизабизе бегьизабун буго батIи-батIиял сабабазе.   Ихдал кванил нигIматал дагьлъараб мехалъ, гьелъул хъархъаздасан...


Бергьенлъиялъул къо

Дагъистаналъул тарих ккола гIасрабаз жидерго ракьал ва рухIиял къиматал цIунараб халкъазда гьоркьоб бахIарчилъиялъул ва къвакIиялъул цIар араб ракь. Бищун захIматал балагьазул заманалда Дагъистаналъул бусурбаби цогидал халкъазул ва диналъул вакилзабазда цадахъ рахъана хIажатазе кумек гьабизе ва...


Шамаилал сунда абулеб?

Аллагьас ﷻ нилъ, бусурбаби, тIадегIан гьаруна исламияб динги кьун ва гьелдаго цадахъ гьеб дин малъизе витIана МухIаммад авараг ﷺ. БетIергьанас ﷻ гьев тIадегIан гьавуна кинабго жоялдаса. ГIаишатида гьикъидал гьесул ﷺ тIабигIаталъул хIакъалъулъ, гьелъ абуна, гьесул тIабигIат Къуръан букIанин...


Тебетараб хоно

Инсанасул гӀумруялъе хӀажа-табщинаб бижарав, нилъеда рикӀкӀун хIалкIоларел гӀемерал нигӀматал нилъее кьурав, гӀаламалъулго БетӀергьан Аллагьасе ﷻ буго рецц. Гьединал нигIматазул цояб ккола гӀанкӀодул хоно - гӀадатияб ва хӀалтӀизабизе рес бугеб, сахлъиялъе гӀемераб пайда кьолеб...