Аслияб гьумералде

Тебетараб хоно

Тебетараб хоно

Инсанасул гӀумруялъе хӀажа-табщинаб бижарав, нилъеда рикӀкӀун хIалкIоларел гӀемерал нигӀматал нилъее кьурав, гӀаламалъулго БетӀергьан Аллагьасе ﷻ буго рецц. Гьединал нигIматазул цояб ккола гӀанкӀодул хоно - гӀадатияб ва хӀалтӀизабизе рес бугеб, сахлъиялъе гӀемераб пайда кьолеб тIагIам.

 

ГӀанкӀодул хоно рикӀкӀуна бищунго пайда бугел кванил нигӀматазул цояблъун. Гьелда гъорлъ буго бигьаго хӀалуцинабулеб ва чорбазул сахлъиялъе ва щулалъиялъе кьучӀлъун кколеб тӀадегӀанаб даражаялъул белок. Гьелда тӀадеги, хоно бечедаб буго А, D, Е ва В витаминаз, кӀвар бугел минералаз, масала, железолъул, кальциялъул ва фосфоралъул. Гьел гIуцIалабаз хоно чӀахӀиязеги лъималазеги пайдаяблъун гьабула.

Хоно гьоркьоса къотӀичӀого кванаялъ кумек гьабула иммунияб система щулалъизабизе, гIадал нахул хӀалтӀи лъикӀлъизабизе, берзул канлъи щулалъизабизе. Гьелъ кумек гьабула чорх сакван хадуб хехго рукIалиде бачIинабизе. Гьединго хоноялъ квербакъула рукьбузул ва цаби-гӀусазул сахлъиялъе, гьелъулъ бугеб хӀажатаб микроэлементазул кумекалдалъун.

Исламалда инсанасе пайда кьолеб зарал гьечIеб жо хIалтIизабизе бегьула, хIарам гьабураблъун гьечӀони.

ГIажаибаб жо, хоно ккола тӀубанго инсанасул чорхое рекъон кколеб кванил нигӀматазул цояб. Гьелъул белок рикӀкӀуна кутакаблъун, щайгурелъул гьелда жанир руго клеткаби гӀуцӀиялъе ва черхалъул лугбал къачӀазе хӀажатал киналго аминокислотаби. Гьединлъидал гӀемерисеб мехалда хоно кваназе лъикIаблъун бихъизабула бакIаб хIалтIи гьабулел яги спорталда машгъуллъарал гӀадамазе.

Хасго къиматаблъун ккола багIархоно, гьелъулъ руго нервабазул системаялъеги гIада нахалъеги пайдаял жал. Гьелъ лъикӀлъизабула ракӀалда жо чӀей. КӀудияб кӀвар кьола бакьазул хӀалтӀи лъикIлъиялъе.

Кваназе хIадур гьабулелъул кинаб къагIидалда хоно белъине лъикIаб бугеб абураб суал бачIуна, багIархоно тебетунищ ялъуни къвакIунищ? Тебетун лъугьараб хIалалда белъин цIикIкIун пайдаяблъун рикIкIуна, щайгурелъул гьеб къагӀидаялъ белъиналъ цӀикӀкӀун витаминал жанир цӀунула, жибго багIархоноги гьеб хIалалъулъ чорхолъ бигьаго бихIине бигьалъула. Амма кӀвар бугеб жо ккола ханал заман бахъарал рукIунгутIи.

Гьединго багIархоно къвакIун белъарабги пайдаяблъун рикIкIуна. Гьеб санагӀатаблъун рикӀуна сапаралъ инаго цадахъ босизе ва цIунизе бигьаяблъун букIуна.

Хоноялъ гӀемер заманаялъ гӀорцӀиялъул асар кьола, гьелъ гӀадамазе кумек гьабула цӀикӀкӀун кванаялдаса нахъе къан чIезе. Хасго гьеб кӀвар бугеблъун ккола сахлъи цӀуниялъул ва чорхол цIайиялда хадуб хал ккуразе.

 

Камил МухIамадов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Президентас ХасмухIаммадида баркана

Россиялъул президент Владимир Путиница баркана Дагъистаналъул хӀурматияв инсан, 95 сон тӀубарав ХасмухӀаммад Абубакаровасда гьавураб къо. Дагъистаналъул кӀудияв эменин абула гьесда гьев лъалел чагӀаз. Гьесул гӀумру буго къвакӀиялъул ва исламалъе хъулухъ гьабиялъул мисаллъун. Гьес гӀумру гьабуна...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Якьадги росги   Дир якьадалъе бокьун букIана жиндирго квартира къачIан лъугIизабизе ва гьелъ нижеда гьарана кумек. Дир росас, дидаги гьикъичIого, хIажатаб гIарац къарзалъ кьуна. ЛъагIел ана ва гьеб гIарац нахъбуссинабизе гIедегIунев чиги гьечIо. Дир рос нечола ракIалде щвезабизе ва дида...


Берцинлъи гьаби

Инсанас ретIулеб ретIелги берцинлъиялъе хIалтIизе гьарулел жалги хIалалал рукIуна, гIаммаб куцалда босани. Кинниги гьезда гъорлъ руго хIалтIизаризеги ва гьездалъун къачIадизеги бегьуларел жалги.   Гьел киналго хIалтIизаризе бегьулел жал руго Аллагьас нилъее дунялалда ругебгIан заманалъ...


ГIибадат гьабизе рес

ХIурматиял бусурбаби, гьале тIаде щвана хаслихълъиялъул къоял. БагIарараб рииги тIаса ун, гьогьомиялъ кверщел гьабуна ракьалда. Гьайгьай, сордоги кIодолъана, къоги саламатго гьитIинлъана. ГIибадат гьабизе заманги лъикIаланго эркенлъана.   БагIарараб риидалил гьитIинаб сордо бугеб мехалда...


КIудиял мунагьал

МацIихъанлъи гьаби ккола цо чияс абураб жо цогидасда бицин, гьелъ жинда бицарав чиясул жиндаса бицарав чиясдехун дагьабниги рокьукълъи, ракIхвей бижизабулеб бугони. Къуръаналда мацIихъан какун вуго. ХIадисалдаги буго мацIихъан Алжаналде лъугьинарин абун.   Гьел ккола Аллагьасул бищун ццим...