Аслияб гьумералде

Бергьенлъиялъул къо

Бергьенлъиялъул къо

Дагъистаналъул тарих ккола гIасрабаз жидерго ракьал ва рухIиял къиматал цIунараб халкъазда гьоркьоб бахIарчилъиялъул ва къвакIиялъул цIар араб ракь. Бищун захIматал балагьазул заманалда Дагъистаналъул бусурбаби цогидал халкъазул ва диналъул вакилзабазда цадахъ рахъана хIажатазе кумек гьабизе ва гьединго ВатIан цIунизе.

 

Хасаб бакI ккуна дагъистанияз КIудияб ВатIанияб рагъулъ ва гьанжесеб СВОялъулъ. Гьаб кIиябго лъугьа-бахъиналъулъ кIудияб бакI ккуна диниял церехъабазги ва бихьизабуна иманги ВатIан бокьиги цоцада хурхараб бугеблъи.

КIудияб ВатIанияб рагъул заманалдацин совет улкаялъ диналде данде гьабулеб букIараб пропагандалъухъ балагьичIого, 1942 соналъ бусурбабазул Динияб идараялъ лъазабуна немцазул фашизмалде данде рагъизе кколин абун.

Дагъистаналдаса КIудияб ВатIанияб рагъда гIахьаллъи гьабуна 142 азаргоялдасаги цIикIкIун чияс. Гьезда гьоркьор рукIана республикаялъул тIолалго халкъазул вакилзаби. Къоло анкьго дагъистанияв вахъана Совет Союзалъул БахIарчилъун. Хасаб кIвар буссинабизе бегьулеблъун ккола дагъистаниязда гьоркьоса цониги дезертир яги хиянатлъи гьабурав вукIинчIеблъи. Гьелъги бицуна дагъистаниязул тIадегIанал яхI-намусазул ва ракIбацIцIадаб ВатIаналде бугеб рокьул.

 

 

 

 

Дагъистаналъул бусурбабаз гIицIго рагъулъ гIахьаллъи гьаби гуребги, жигараб квербакъи гьабулеб букIана фронталъеги. Рагъулъ гIахьаллъи гьабулеллъун гьечIел гIадамаз бакIарана танказул колонна базе гIарац, гьелъие бакIарун букIана 10 млн гъурущ гIарцул ва гьелдалъун бана халкъияв бахIарчи имам Шамилил цIаралда танказул колонна. Гьеб рагъулъ гIахьаллъи гьабуна тIарикъаталъул гIадамазги, Болъихъа устар Бадрудин-афанди вукIана гьеб рагъул гIахьалчи.

Бусурбабаз улкаялъе гьабулеб кумек бихьун, 1944 соналде советияб нухмалъиялъ рагьана чанго рухIияб идара ва мажгит, Шималияб Кавказалъул бусурбабазул рухIияб идара рагьана Буйнакскиялда.

Жакъаги, Украиналда унеб бугеб СВОялъулъ дагъистанияз иргадулаб нухалдаги бихьизабулеб буго иманалъул ва патриотизмалъул цолъи. Гьениб гIахьаллъи гьабулеб буго аза-азар дагъистанияс. 19 дагъистаниясе щвана «Россиялъул бахIарчи» абураб тIадегIана цIар, нус-нусазе щвана къиматал цIарал. Гьелдаги гIахьаллъи гьабулеб буго диниял идарабазул хIалтIухъабазги.

Дагъистаналъул муфтияталъ, шайих АхIмад-афанди ГIабдулаевасул нухмалъиялда гъоркь, хасаб рагъулаб операция байбихьаралдаса жигараб кумек гьабулеб буго рагъул гIахьалчагIазеги.

 

 

 

 

Хасаб кIвар кьезе мустахIикъаб буго улкаялъул Оборонаялъул министерствоялъулгун контрактги хъван имамзабазги гьениб гIахьаллъи гьабулеб букIиналде. Рагъ унеб бакIалда рукIаго гьез тIубазабулеб буго диниял тадбиразул гIуцIиял, моралиябгун психологияб квербакъиялъулал вагIза-насихIатал, рагьун руго киналго шартIал жанир чIезарурал какие рукъзабиги.

Щибаб анкьида жаниб гIадин халкъаз данде гьабун битIулеб буго гуманитарияб кумек. Гьел гIахьалчагIазул цIаразда тIоритIулел руго батIи-батIиял спортивиял къецал, ралел руго мажгитал, паркал, ракIалдещвеялъулал цIарал хъварал гъутIби чIун гIуцIулел руго ахал.

КIудияб ВатIанияб рагъда ва СВОялда Дагъистаналъул бусурбабазгун диниял церехъабаз гIахьаллъи гьабиялъул хIужа ккола ВатIаналъе ритIухълъиялъул, бахIарчилъиялъул ва халкъ цолъиялъул тарих.

 

 

 

 

Хириял газета цIалулел, дагъистаниял, хIурматиял ветеранал ва Хасаб Рагъулаб Операциялъул гIахьалчагIи! Гьарула ветераназе щулияб сахлъи, халатаб гIумру, СВОялъул гIахьалчагIазе - бергьенлъиги босун рокъоре тIадруссин, киналго хъизамазе рекъел, хинлъи, талихI. Аллагьас ﷻ хадубккун нилъеда бихьугеги рагъ-кьал, питна, балагьалги тIаса росаги! Амин!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кин кумек гьабилеб?     Дир вац захIматго унтун вукIана. Гьанже дагьабго мадар бугониги гьев хIинкъун вукIуна. Цо-цо мехалда хIухьел цIазе захIмалъула, паническиял атакаби лъугьуна. Кин дица гьесие кумек гьабилеб?   ГIали, МахIачхъала   ГIалимчиясул жаваб Бокьараб...


Шамил районалъулал данделъана

МахӀачхъалаялда тӀобитӀана гӀолилалги, умумулги, жамгӀиятги данде гьабураб Шамил районалъул гӀадамазул данделъи. Аслиял темабилъун рукӀана гIолилал наркоманиялдаса цӀуни, рухӀиябгун яхӀ-намусалъулаб тарбия кьеялъул бугеб кIваралъул бицин. КIалъазе рахъана диниялгун жамгӀиял хӀаракатчагӀи,...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...


ГIолохъанал гIалимзабигун дандчIвана ГIолилазул форум

Гьал къоязда Хасавюрт шагьаралда тӀобитӀараб, Саидбег Даитовасул цӀаралда бугеб къецалда бергьарал гӀолохъанал гӀалимзабазегун хӀафизазе гьоболлъи гьабуна Дагъистан республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Данделъиялда шайих АхӀмад-афандица баркана щварал бергьенлъаби ва бицана диналъе...


ЛъикIазулгун гьалмагълъи гьаби

Гьудул-гьалмагълъи лъи-кIасулгун гьабизе ккеялъул хIакъалъулъ гIемер бицуна имамзабаз мажгитахъ гьарулел вагIзабазда, гIалимзабазул мажлисазда. Гьебги гIадахъ босун лъикIал гIадамазулгун цIикIкIараб гьоркьоблъи гьабизе хIаракатги бахъула гIемерисев чияс. ХIакъикъаталдаги кутакалда лъикIаб, беццараб...