Аслияб гьумералде

ХIалимлъи ццин бахъиналдаса цебе ккола

ХIалимлъи ццин бахъиналдаса цебе ккола

ХIалимлъи ццин бахъиналдаса цебе ккола

Авараг ﷺ вукIана гIадамазул бищун хIелму цIикIкIарав, жиндиего зарал цIикIкIанагIан гьесул хIалимлъиги цIикIкIунаан. Гьев чIвазеян къасд гьабурал, гьесие загьру кьезеян хIалтIарал гIадамал тамихI гьабичIого риччан тана.

 

Ягьудиязул гIалим Зайд бин СагIнатица бицана: «Дида МухIаммадил авараглъиялъул киналго гIаламатал рихьун рукIана, кIиго гIаламат хутIун: гьесул хIалимлъи ццин бахъиналдаса цебе ккола, гьесие цIикIкIун зарал гьабурабгIан гьесул хIалимлъи цIикIкIуна», - ян абурал.

Цинги Зайдие бокьун букIана гьеб кIиялъулго хIалбихьизе. Цо къоялъ бадавияс (бедуин) жиндирго къварилъи бицана Аварагасда ﷺ. Аварагасухъ гьесие кьезе гIарац батичIелъул, ягьудияв гIалимчияс гьев мискинчиясе гIарац кьуна, Аварагас ﷺ заманалда тIадбуссинабизе къотIиги гьабун. Зайд, налъи кьолеб заман щвелалде чанго къоялъ цевеги вачIун, Аварагасул ﷺ гIабаги цIан, абуна: «Ле, МухIаммад бецIуларищ дуца дир налъи, АллагьасхIаги, нуж, ГIабдулмутIалибил наслуго налъуе кIарчанал рукIун руго», - абун. Цинги ГIумар-асхIабас абуна: «Я Аллагьасул тушман, дуца гьеб Аллагьасул Расуласдайищ абулеб бугеб?» - илан. Авараг ﷺ хьимана ва ГIумар-асхIабасухъги валагьун абуна: «Я ГIумар, ниж гьеб дуца абулеб жоялдасаги цогидаб жоялде хIажат руго дудаса. Дуца дида абе, берцинго налъи тIадбуссинабеян ва гьесдаги абе жиндир налъи берцинго нахъе тIалаб гьабеян. Я ГIумар, мун а гьевгун цадахъ ва гьесул налъиги тIадбуссинабе, къого сахI чамасдакIилги кье гьесие дуца хIинкъизавуралъухъ», - абун.

Гьелда хадуб Зайдица ислам къабул гьабуна ва бицана жиндие Аварагасул ﷺ хIалбихьизе бокьун букIанин абун.

 

ХIабиб МухIаммадов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Аллагьас ﷻ цIунула

Балагь, рекIее хIалхьи толарел ахIвал-хIалал ва захIмалъаби тIаде рачIуна нилъер щивасде. Гьаб дунялалъул рукъ гьедин гIуцIарабги буго. Амма нилъер гIумруялъул аслулъун бугеб мурад ва гьаб дунял жидее щиб бакI бугебали бичIчIи бугез дандчIварал къисматалъул киналго захIмалъаби къвакIун хIехьола....


Суал-жаваб

Хабалъ ракIгъеялъул как кин балеб? ШафигIияб мазгьабалъул кIудияв гIалим Сайид МухIаммад Журданияс «ФатхIул ГIаллам» абураб тIехьалда хъван буго: «Гьел суннатал каказдасан ккола хабалъ ракIгъезабиялъул какги. Аварагас ﷺ абун буго: «Хварасе тIоцебесеб сордоялдаса захIматаб...


ГIибадат гьабизе рес

ХIурматиял бусурбаби, гьале тIаде щвана хаслихълъиялъул къоял. БагIарараб рииги тIаса ун, гьогьомиялъ кверщел гьабуна ракьалда. Гьайгьай, сордоги кIодолъана, къоги саламатго гьитIинлъана. ГIибадат гьабизе заманги лъикIаланго эркенлъана.   БагIарараб риидалил гьитIинаб сордо бугеб мехалда...


«Инсаналъ» къотIи гьабуна

«Инсан» фондалъул генералияв директор щвана РФялъул президентасда цебе бугеб Дагъистан Республикаялъул вакиллъиялде ва гьенив дандчӀвана республикаялъул вакиласул ишал тӀуралев Нагиев Руслангун ва гьесул гьалмагъзабигун. Данделъиялда бицана цадахъ рекъон хӀалтӀиялъул бугеб кIваралъул, цадахъ...


Сапаралда кинав вукIарав Авараг ﷺ?

Сапар буго инсанасул гIумруялъул цо бутIа. Муъминзабазе гьеб ккола Аварагасдаса ﷺ мисал босун ТIадегIанав БетIергьанасде ﷻ гIагарлъизе рес щвейги. Нилъер Аварагас ﷺ нухда кинаб хьвада-чIвади букIине кколебали малъа-хъваял гьари гуребги, жиндирго мисалалдалъунги бихьизабуна сапаралда ругелъул...