Аслияб гьумералде

Аварагасухъе ﷺ зиярат

Аварагасухъе ﷺ зиярат

Аварагасухъе ﷺ зиярат

Хирияв Аварагасул ﷺ хабаде зиярат гьаби ккола нилъ Аллагьасде ﷻ гIагар гьарулел бищунго хириял гIамалазул цояб. Гьеб хирияб букIиналъул хIакъалъулъ бачIана Къуръанги, хIадисги, къиясги, ижмагIги.

 

ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ Къуръаналда буго гьадинаб магIнаялъул аят: «Гьез жидерго напсазе зулму гьабун хадуб дуда аскIоре рачIун, цинги жидеца мунагьал чуриги тIалаб гьабун, Расуласги гьесул мунагьал чуреян гьарун букIарабани, гьезда Аллагь ватилаан цIакъ тавбу къабул гьабулевлъун» (сура «ан-Нисаъ», 64 аят). Гьаб хирияб аяталда ТIадегIанав Аллагьас ﷻ тавбу къабул гьабиялъеги, Живго гурхIиялъеги шартIлъун гьабулеб буго хирияв Аварагасда ﷺ аскIоре рачIинги (батIалъи гьечIо, гьев чIаго вукIараб мехалъ рачIаралги, хун хадур рачIаралги) Аллагьасдаса ﷻ мунагьал чури тIалаб гьабиги, Расулас ﷺ нилъер мунагьал чуреян гьариги.

Хирияв Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Щив чи вугониги, хIежги гьабун дихъе зияраталъ вачIинчIев, гьес дидехун хъачIаб бербалагьи гьабуна», - ян. Аллагь ﷻ разилъаяв ибну ХIажарас хIадисазул хIасилги гьабун абун буго: «ХIежги гьабун Аварагасде зиярат гьабичIев чи ккола жив къосаравги, Аллагьас хIакъир гьавуравги, цIадуе мустахIикъавги. Аллагьгун Аварагасдаса рикIкIалъаравги, ЖабрагIил малаикасги, нилъер Аварагасги гьалаглъагиян жиндие дугIа гьабуравги, алжаналъул нухдаса ватIалъаравги, къарумавги, диникъавги, хирияв Аварагасул гьумер бихьуларевги», - ян.

Хадубго, ибну ХIажарас абун буго: «Цебе заманалда хIежги гьабун Аварагасухъе ﷺ зияратги гьабичIого цояв вачIани, гьев чиясе гьеб жо тIаса унареб рогьолъунги ничлъунги букIунаан. Гьеб нич тIаса рехизелъун гьев чияс цIидасан хадусел соназ хIеж борхулаан», - абун.

Хирияв аварагасухъе ﷺ зиярат гьабичIого тIадвуссарав чи бусурбабаз хIажичилъун рикIкIунароан, гьесда цадахъ гIодор чIолароан. Гьес гьеб рогьо кIиабизеги хIежалдеги ун, зияратги гьабун, тIаса рехун гурони. Гьединлъидал, цо-цо гIалимзабаз зиярат гьаби тIадаблъунцин гьабулеб буго. Амма суннатаб букIиналдайин абуни, тIад рагIи абулел, ункъабго мазгьабалъул хIакъикъиял гIалимзабазда гьоркьор цонигиял гьечIо.

Хирияб хIадисалда буго: «Дир хабаде жинца зиярат гьабурав чиясе дир шафагIат тIалъана», - ян (Байгьакъи).

Аллагьас ﷻ насиб гьабеги щивав бусурбанчиясе Аварагсул ﷺ шафагIат. Амин!

 

МухIаммад ГIабасов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


ХIафиз ибн Башкъул КъуртIуби

Имам, хIафиз, факъигь, тарихчи Абулкъасим Халаф ибну ГӀабдулмалик ибну МасгӀуд ибну Муса ибну Юсуф ибну Дакъагь ибну Наср ал-Ансари ал-Хазражи ал-Андалуси. Гьесул тIокIцIар ккола ибну Башкъул КъуртIуби. Гьев гьавуна гьижрияб 494 соналъ.   Ибну Башкъулица гӀелму босизе байбихьана гӀолохъанаб...


Гьалаглъиялде рачунеб

Исламалда хъантIи рикIкIуна какарал тIабигIатазул бищунго захIматал, хъубал жалазул цояблъун, дунялалъул лазатаздехун гIорхъолъа араб рокьиялъул кьалбалги жиндир бугеб. Гьеб хасияталъ инсанасул рухIияб гIумру хвезаби гуребги, гьев дунялалда талихI къосиналъеги ахираталда тамихIалъе сабаблъунги...


Кверги кумекги битIарав

Тохтурзаби рукIуна лъабго батIиял: Аллагьас кверчIварал, Аллагьасда мугъчIварал ва Аллагьас жидедаса цIунаял. Гьел ратIа рахъизеги захIмалъуларо, чанцIулго рихьун лъала кинав гьев вугевалиги, гIадамаз хехго мустахIикъаб къиматги кьола. Жакъа гьаниб жиндир бицен гьабулев тохтур, ЛъаратIа...


Балагьаздаса цIуниялъе

Жакъа нилъ киналго руго Дагъистаналда ккаралъул нугIзаллъун. ГIемерал гIадамал захIматаб хIалалде ккана, гьебги, щаклъи гьечIого, ТIадегIанав Аллагьасул рахъалдасан бугеб хIалбихьи ккола.   ХIакъикъаталдаги, гьаб дунял бижунго букIана хIалбихьиялъул бакI хIисабалда. Нилъер бугебщинаб жо -...


СУАЛ-ЖАВАБ

Къуръан, махраж гьечIого цӀализе бегьулищ, цӀараб цӀан, къараб къан цIалулеб бугони? МагIна хисуларедухъ, Къуръан битIун цIализе малъулеб гIелмуялда абула тажвидилан. ХIарпал рукIине кколелъуса жиде-жидер гьаркьаздалъун рахъиялда абула махражилан. Мисалалъе, гIараб алфавиталда руго цо-цо хIарпал,...