Аслияб гьумералде

ЛъикIай чIужуялъул мисал

ЛъикIай чIужуялъул мисал

ХIасанул Басрияс бицун буго: «Цо нухалъ Маккаялда вукIаго базаралде щведал, ретIел босизейин абун, ххам бичулев чиясда цеве лъалхъана.

 

Багьа-танга цIехон даран гьабулев вукIаго, базарган лъугьана дие Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун гьедун, къайи беццизе. Гьесул къайи бецци бихьун дица босизе ракIалда букIарабги тун, цогиясда аскIове ун, гьесухъа босана.

Гьелдаса хадуб чанго сонги ун хIеж гьабизелъун цIидасан Маккаялде щвана дун. Цебесеб нухалъго гIадин хIажатаб босизе базаралде щведал, дандчIвана довго базарган. Гьаб нухалъ абуни дида гьесул къайи беццулеб ва лъикIаб бугин чIезабун Аллагьасдалъун ﷻ гьеди халлъичIо. Гьелда хIикмалъарав дица базарганасда цIехана: «Мун гурищ дов цевеги гьанив къайи бичулев вукIарав, бичулагоги Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун гьедун даран гьабулев вукIарав чи», - ан.

Базарганас абуна жив вукIанин абун. Дица цIехана: «Щибха ккараб, сунца мун хисизавурав, гьаб нухалъ дида мун къайи беццулев ва Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун гьедулев вихьулев гьечIо», - ян.

Жаваб гьабун гьес абуна: «Цее йикIарай дир хъизан йикIана, дагьаб гIарац рокъобе бачIани, рази гьечIолъи бихьизабулей. ГIемер щвани, гьебги гIоларого гIамал квешлъулей. Хвел тIаде щун Аллагьас ﷻ гьей нахъе ячиндал дица цоги лъади ячана. ЦIияй ячарай йиго гIамал берцинай. Щибаб нухалъ дун къватIиве унелъул, гьелъ дир ратIлил рагIалги ккун абула: «Я пулан, мун Аллагьасукьа ﷻ хIинкъа, хIалалаб нухалдалъун щваралдалъун гурони дуца нижги кваназаруге. Дагьаб гурони хайир ккечIого мун вачIаниги, нижеца гьеб гIемераблъун рикIкIина», - ян.

 

МухIаммад ГIалиев

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Бусурбабазул тарихчи ва географ

ГIизудин ибну Шаддад ХӀалаби гьавуна Сириялъул ХIалеппоялда бугеб ХӀалаб шагьаралда, 1217 соналъул лъабабилеб зулхӀижа моцIалъ, гьижрияб 613 соналда. Тарихалъул ва географиялъул рахъалъ жиндирго хIалтIабазул кумекалдалъун ибну Шаддад вахъана жиндир гIасруялъул машгьурал тарихчагӀазул...


КIудиял мунагьал

МацIихъанлъи гьаби ккола цо чияс абураб жо цогидасда бицин, гьелъ жинда бицарав чиясул жиндаса бицарав чиясдехун дагьабниги рокьукълъи, ракIхвей бижизабулеб бугони. Къуръаналда мацIихъан какун вуго. ХIадисалдаги буго мацIихъан Алжаналде лъугьинарин абун.   Гьел ккола Аллагьасул бищун ццим...


Жиндаго тIад хIалтIи

Нилъеца гьарулел гIамалал ритIарал ругищали яги чиядехун гьабулеб гIамалалъулъ тохлъи биччалищали пикруго гьабулищ нилъеца? Мекъи рукIин лъалищ, къабул гьабулищ, гьеб битIизабизе хIаракат бахъулищ?   Гьайгьай, гьелъул пикру гьабизе ккела. Лъазе ккола аварагзаби хутIизегIан, гунгутIабаздаса...


Щай рахъунел?

Мавлид ахIулеб заманалда бусурбабазда гьоркьоб машгьураб гIадат буго, МухIаммад авараг ﷺ гьавураб лахIзаталъул ахIулелъул, киналго тIаде рахъунеб. Гьебги гьабула Аллагьасул Расул вокьиялъул, рохелалъул, гьесие гьабулеб адаб-хIурматалъул гIаламат хIисабалда.   Гьеб гIадат къабул гьабурал...


Аллагьас ﷻ цIунула

Балагь, рекIее хIалхьи толарел ахIвал-хIалал ва захIмалъаби тIаде рачIуна нилъер щивасде. Гьаб дунялалъул рукъ гьедин гIуцIарабги буго. Амма нилъер гIумруялъул аслулъун бугеб мурад ва гьаб дунял жидее щиб бакI бугебали бичIчIи бугез дандчIварал къисматалъул киналго захIмалъаби къвакIун хIехьола....