Аслияб гьумералде

Аварагасул ﷺ ритIухълъи ва гIадлу

Аварагасул ﷺ ритIухълъи ва гIадлу

Аллагьасул расулас ﷺ гIадамазда гьоркьоб ра- щалъи кин цIунулеб букIараб?

Авараглъи кьезегIан цебе гьитIинаб къоялдасаго гьесул рекIелъ бессун букIана гIадлу ва ритIухълъи. Гьес ракIалде щвезабулаан жив гIолохъанго вугеб мехалъ къурайшияз гьабураб гIадлияб данделъи (ХIилфул-фузул) ва гьениб жиндирго гIахьаллъи ва абулаан гьеб гIахьаллъи жиндие бищун чIахIиял тайпаялъул лъикIал варанабаздасаги бокьанилан ва авараглъи кьун хадуб жив гьадинаб данделъиялде ахIани гьанжеги гьелде инаанилан абун. Авараглъи кьун хадуб илагьияб тарбияталъги гьесул гIадлу цIакъго-цIакъ камиллъизабуна, гьеб гIадлу гьесдаса тIолабго инсанияталдеги тIибитIана.

Гьес абулаан гIадамал, гьоркьоялъул гIучIал гIадин ращадал руго, гIадамал Адамидаса лъугьана, Адамги ракьудаса вижанилан. Гьес жиндир кваранаб кверлъун, хассав будунлъун ва хирияв асхIаблъун гьавуна чIегIерав лагълъун вукIарав Билал. Маккаялъул чIухIилъун бугеб КагIбаялде тIадеги вахинавун гьесда как ахIизабураб мехалъ къурайшиязул ханзаби хIайранлъун, риххун хутIана. Бадруялда асир гьарурал капурзабазухъа мухьги босун гьел асирлъиялдаса эркен гьарулел рукIана. Гьезда гьоркьов Аварагасул ﷺ инсул вац ГIаббасги вукIана.

Цо-цояз абулеб букIана инсул вац вугелъул гьев Аварагас ﷺ мухь босичIого виччан телилан. Свалат-салам лъеяв Аварагас, гьев жиндирги тIаде гIагаразулги хIакъ босун хадув гурони виччачIо, гьев ресалда вугев чи вукIиналъ. Амма чанги гIадамал, гIагарал гьечIониги, мискинал рукIиналъ щибниги босичIого риччанги тана.

Хирияс ﷺ абулаан: «Дир яс ПатIиматица цIогь гьабуни гьелъулги дица квер къотIун тамихI гьабила. Цересел гIадамал гьалаглъана гьезул къиматав чияс цIогь гьабуни гьев виччан толев вукIиналъ, мискинав, язихъав чияс цIогь гьабуни, гьесие букIине кколеб гIадлу гьабулеб букIиналъ» - абун. Унтун хадуб хвелалде цевеги гьес халкъалде цевеги вахъун абуна: «Дица цонигиясе гьабураб зарал батани, дидаса къисас босе», - ян.

Аллагьасул расулас ﷺ махсаро кин гьабулеб букIараб?

Аллагьасул расулас ﷺ асхIабзабазул ракIал лъикI гьаризе гьоркьо-гьоркьоб махсаро гьабулаан. Махсаро гьабуниги хIакъаб гурого абулароан, ва чи гIодовегIан гьавулеб махсароги гьабулароан. Цо херай гIаданалъ гьесда абуна: «Аллагьасде гьаре дун алжаналде йитIе», - ян абун. Гьес абуна херал гIадамал алжаналде унарилан. Гьей гIадан гIодизе лъугьана. Хирияс ﷺ гьелда абуна: «Алжаналде унеб къоялъ мун херго йикIунаро, гIолохъанго йикIуна», - ян. Цоги чIужугIадан ячIана гьесухъе мун дир росас ахIулев вугин абизе.

Хирияс ﷺ абуна: «Бералда жаниб хъахIлъи бугев чи гурищ дур рос?» - ян. Гьелъ абуна: «Гуро, дир росасул бералда жаниб хъахIлъи гьечIо», - абун. Цоги биценалъулъ буго гьей инеги ун росасул беразде якканилан. Хирияс ﷺ абураб хъахIлъиялдаса мурад букIана киналниги гIадатиял гIадамазул беразда букIунеб хъахIлъи. Цоги, херай чIужугIаданалъ абуна: «Я Аллагьасул Расул ﷺ, дун вараниялда рекIинае», - ян. Хирияс ﷺ абуна: «Нижеца мун вараниялъул тIинчIалда рекIинайизе йиго», - ян. Гьелъ абуна: «Вараниялъул тIинчIалъ дун кин яччулей», - абун. Хирияс ﷺ абуна: «Кинабниги варани вараниялъул тIинчI ккола», - ян.

ХIАБИБ МУХIАММАДОВ

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


Муфти дандчIвана хIафизгун

ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди дандчӀвана, хирияб рамазан моцӀалъ таравихӀалъул каказда гӀахьаллъизе республикаялде вачӀун вукIарав машгьурав хӀафиз Сиратуллагь Рауповгун. Гьез бицана хирияб Къуръан малъиялъул, рекӀехъе лъазабиялъул къагIидабазул хIакъалъулъ.


ГIумраялъул хIакъалъулъ

«Мавра-Тур» компаниялъул гьариялда рекъон, ДРялъул муфтияталъул гIелмияб отделалъул хIалтIухъабаз хIадур гьабуна ва къватIибе биччана «Умра: малое паломничество» абураб тIехь. Гьениб мухIканго ва щивав бусурбанчиясда бичIчIуледухъ хъван буго гIумра гьабулелъул лъазе...


МугIазие гьабураб насихIат

Аварагас ﷺ Йеменалде ритIана Абу Муса ал-АшгIарий ва МугIаз бину Жабал. Гьезие гьадинал малъа-хъваялги гьаруна:   «Нужеца гьезие бигьалъи гьабе, захIмалъи гьабуге, гьел гIагар гьаре, тIуризаруге, нуж кIиялгоги цоцазде адаб-хъатиралда рукIа ва цоцазда гьоркьоб хилиплъи ккеялдаса цIуне....


Къецалъул хIасилал гьаруна

«Религия сегодня: Важные темы» абураб тIехьалда тIасан Казбек районалда, 7-11-абилел классазул лъималазда гьоркьоб, лъазабун букIана къец. Гьелъул хIасилал гьарураб тадбир тIобитIана Ленинаул росдал школалда. Гьелда гIахьаллъи гьабуна районалъул имамзабазул советалъул председатель...


Аварагасул ﷺ кванай

Абу Давудица бицана ГӀаишатида гьикъанин Аварагас ﷺ пер кванаялъул хӀакъалъулъ. Гьелъ жаваб кьун буго: «Нилъер Аварагас ﷺ ахирисеб кванараб квен жинда жаниб пер бугеб букӀана», - ян. Тафсир гьабулез абулеб буго гьеб батулин белъун кванараб пер, махI букIинчIо букIине.   «Ахирисеб кванараб квен...