Аслияб гьумералде

Караматалъул мисал

Караматалъул мисал

Халкъалда гьоркьор цIакъго кIвар цIикIкIарал ишаздасан ккола карамат бихьи. ХIатта цо-цоял камуларо, хIакъикъияв устарасда цевеги чIун, мун устар ватани дида карамат бихьизабеян нагIадала ккун чIолел. Гьеб буго хIакъикъияб къагIидаялда караматалъул магIна бичIчIунгутIи.

 

РабигIадул ГIадавият абун кIудияй вали йикIана. Гьелъ абун буго, бищунго кIудияб карамат кколин Аллагьасул нухда витIун хьвади, гьелдаго абула истикъамат абунги. КигIан гьаваялдаса воржаниги, лъеда тIасан вилъаниги, Аллагьасул амру-нагьюялъулъ жагъаллъиги гьабун гьелъ щибго пайда кьоларо живго къосине сабаблъун ккей гурони.

«Сайру ва сулук» абураб тIехьалда гьелъие бачунеб буго гьадинаб мисал: гIарифуназ бачанила цо кинал ругониги хIалал жиндасаго рихьидал, ай краматал, гьелде вуссун чIарасе гьадинаб мисал. Цо чи унев вугила жиндирго къапилагун хIеж тIубазе, гьебги бухьун. Цинги нухда гьесда дандчIвалей йиго кутакалда берцинай гIадан. Гьелъул гьайбатлъиялъ гIакълу босарав гьес хIукму гьабулила гьелда аскIовги чIун жиндиего кеп босизе ва гьелъулгун хурхен гьабизе. Гьедин гьев вукIаго гьесухъе вачIунев вуго хIажизабазул къапилаялъул бетIер ва абулеб буго мун гьанив чIани нижедаса ватIалъулин, дуе хIежги щоларин, цадахъ вилъайилан. Цинги тIадвуссуда, хIалалаб къагIидаялда магьариги лъун, вукIине бегьилин гьелда аскIов. Гьанже чIани хIарамлъи букIинин (хIеж бухьарасе магьари лъезе хIарамаб бугелъул), КагIба-ХIарамалдаса махIрумлъунги хутIилин, Аллагьасдеги гIасилъилин мунилан. Щиб гьес бицаниги гьесда жиндирго чорхол гьава къезабизе кIоларо, гьалмагълъиялдаса нахъаги хутIана, гьей гIаданалде аскIовеги къана, гьелъул гьурмадаса чадирги нахъе босана. Гьеб мехалда гьей гIадан ятана херлъун тату хварай, кIалдиса чорокаб махI бугей, дунялалдаго сурарай гIаданлъун. Цинги гьев пашманлъана ва хиял гьабуна гьалмагълъиялда хадув гIунтIизе, гьебги бажаричIо. Сордо-къо данде босун гIодулев хутIана гъарим. Гьей берцинай гIаданалъул мисалги буго саликас тIалаб гьабулеб караматалъул. Гьев унев вукIараб КагIба-рукъалъул мисал буго Аллагьасул хIазраталъул, ай гьесие аслияб мурадлъун букIараб. ХIежалде унеб нухги буго тIарикъаталъул мисал, черхалда гъинги бихьун къотIизе кколеб.

Караматалъ гуккарав гьедин хутIула, кодобе босизеян лъугьиндал щибго гуреб жолъунги батула гьеб. Карамат буго загIипал гIадамазул ракIал щула гьаризе, гIисинлъимал руссине кодобе кьолеб расанкIабигун гьуинлъи гIадинаб жо. Гьелъ гуккизе чIей ахIмакълъи ккеларищ!

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


«Инсаналъ» къотIи гьабуна

«Инсан» фондалъул генералияв директор щвана РФялъул президентасда цебе бугеб Дагъистан Республикаялъул вакиллъиялде ва гьенив дандчӀвана республикаялъул вакиласул ишал тӀуралев Нагиев Руслангун ва гьесул гьалмагъзабигун. Данделъиялда бицана цадахъ рекъон хӀалтӀиялъул бугеб кIваралъул, цадахъ...


ГIибадат гьабизе рес

ХIурматиял бусурбаби, гьале тIаде щвана хаслихълъиялъул къоял. БагIарараб рииги тIаса ун, гьогьомиялъ кверщел гьабуна ракьалда. Гьайгьай, сордоги кIодолъана, къоги саламатго гьитIинлъана. ГIибадат гьабизе заманги лъикIаланго эркенлъана.   БагIарараб риидалил гьитIинаб сордо бугеб мехалда...


Бусурбабазул тарихчи ва географ

ГIизудин ибну Шаддад ХӀалаби гьавуна Сириялъул ХIалеппоялда бугеб ХӀалаб шагьаралда, 1217 соналъул лъабабилеб зулхӀижа моцIалъ, гьижрияб 613 соналда. Тарихалъул ва географиялъул рахъалъ жиндирго хIалтIабазул кумекалдалъун ибну Шаддад вахъана жиндир гIасруялъул машгьурал тарихчагӀазул...


Суал-жаваб

Хабалъ ракIгъеялъул как кин балеб? ШафигIияб мазгьабалъул кIудияв гIалим Сайид МухIаммад Журданияс «ФатхIул ГIаллам» абураб тIехьалда хъван буго: «Гьел суннатал каказдасан ккола хабалъ ракIгъезабиялъул какги. Аварагас ﷺ абун буго: «Хварасе тIоцебесеб сордоялдаса захIматаб...


Къинал руччабазе малъа-хъваял

Лъимер гьабизе йигеб заман буго цIакъ кIвар бугеб гIуж. Гьеб заманалда, хасго чIужугIаданалъ, жиндирго сахлъи ва рацIцIалъи, кванил ва цогидалъулги низам цIунизе ккола. Гьединго халкквезе ккола тIад ретIунеб ратIлида хадубги. Лъимер ва жийго квачалдаса цIунизе ккола, тIадкъараб ретIел, угъдул...