Аслияб гьумералде

Хъалияналъул зарал

Хъалияналъул зарал  

Хъалияналъул зарал

Хъалиян цIай ккола бищун заралиял гIадатазул цояб. Гьелъ инсанасул гIумруялъул киналго рахъазе квешаб асар гьабула. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Нужеца нужго ва нужер магIишат гIадада хвараблъун, жиб гьалаглъулеблъун гьабуге», - ян. (Суратул «Бакъарат», аят 195)

 

 

Хъалияналъул кIкIуйдуда гъорлъ руго аза-азар загьруял жал. Гьезул гIемерисел руго канцерогенал. Дагь-дагьккун гьез черх хвезабула, захIматал унтаби ккезарула. Гьезда гьоркьор руго гьуърузул рак, ракIалъул ва лугбазул унтаби, хIухьел цIаялъул унтаби ва иммунитет загIиплъи. Никотиналъул ва цогидал заралиял жалазул асаралдалъун квешлъизабула черхалъул гIаммаб хIалги ва херлъиги хехго щвезабула.

Гьелъ хъалиян бухIулев чиясе зарал гьаби гуребги, битIахъего асар гьабула сверухъ ругезеги. Цо чиясгIаги хъалиян бухIулел хъизамазда дандчIвалел руго батIи-батIиял унтаби. Хъалиян цIалес биччараб кIкIуй цIаялдалъун жеги цIикIкIунцин зарал кколеб буго. Гьединал хъизамаздаса лъималазул хIухьел цIаялъул унтаби, астма ва аллергия ккеялъул хIинкъи цIикIкIуна. Хъалиян цIалев инсул мисал лъимералъ хадубккун босизеги рес буго.

Хъалиян цIаялъ зарал гьабула тIолабго жамгIияталъеги. Гьеб лъугьуна экономикияб камиялъул кIудияб гIиллалъун. Сахлъи цIуниялъул система лъикIлъизабизе яги цогидал жамгIиял къваригIелал тIуразе хIалтIизабизе бегьулеб букIараб пачалихъияб гIарац харж гьабула хъалиян цIаялдалъун лъугьунел унтаби сах гьариялъе. Гьединго, хъалияналъул кIкIуялъ тIабигIатги чороклъизабула.

Хъалияби росулел ккола шайтIабазул гьудулзаби ва гьеб босизелъун кьолеб гIарацги исрап гьаби буго. Къуръаналда буго (магIна): «Жидеца магIишат гIадада хвезабулел гIадамал руго шайтIабазул вацал ва гьудулзаби», - ян. (Сура «Ан-Нисаъ», аят 27)

Масала, чияс щибаб къойил жиндирго буголъиялдаса 100 гъурущ бухIулеб буго. ШаригIаталъ гьев чи туснахъ гьавула, гьеб гIадаллъиялъул, психикияб унтиялъул гIаламат букIиналъ.

Хъалиян цIалез щибаб къойил кьола жидерго черхалъе ккараб заралалъухъ гIарац. Инсанас хъалиян босизе харж гьабулеб кинабго гIарац рикIкIани, гьеб ккола мал-мулкалъе кIудияб зарал. Гьелъухъ Аллагьасда ﷻ цебе жаваб кьезе ккола чарагьечIого. Мискинал, къварилъиялда ругел бусурбабазул вацазе гьеб гIарац кьезе, хъизан хьихьизе, гIагарлъиялъе кумек гьабизе кколеб бакIалда, гьес гьеб харж гьабулеб буго хъалияби росиялъе.

Аллагьас ﷻ тавпикъ кьеги зарал гьабулелдаса цIунизе.

 

Жабир Мажидов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


РухӀияб централда мажлис

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афанди ва муфтиясул гӀакълучи ГIайна ХIамзатова гӀахьаллъана ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб РухӀияб централда Щулани росдал гӀадамаз гӀуцӀараб шукруялъул мажлисалда. Гьеб тадбир гIуцIун букIана МухӀаммад аварагасул ﷺ цIаралда бугеб мажгиталъуб чIабар...


Иблисалъе вокьулев

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе.   Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...


Къимат тIадегIанав

Щаклъи гьечIо, МухIаммад аварагасул ﷺ гIумру кигIан лъазабуниги нилъее дагьаб букIиналда. ХIакъикъаталда, Аварагасулъﷺ руго рикIкIен гьечIел лъикIлъаби. Гьединлъидал нилъеца, гьоркьоса къотIичIого, гьесда хурхарабщинаб жо лъазабизе ккола, хасго «аш-Шамаил МухIаммадия» абурал тIахьал...


Шайих Ахlмад-афанди

Дагъистан гвангъараб Файизалъул нур, Дуниялго цIураб Иршадалъул бакъ. ГIаламго баччарав Къуватав устар, ХIакъалде ахIулев ГIелмудал ралъад. Дир хирияв устар, АхIмад-афанди. ХIакъаб иршадалъул Камилав устар. Нижер ургъел гьабун ГIумру кIочарав, Нижер ургъел гьабун Гьарделев...