Аварагасул ﷺ гьаракь

ГIемерал хIадисаз тIоритIел гьабула Аварагасул ﷺ гьаракь киназдасаго берцинаб букIанин абун.

Анас бин Маликица бицана ТIадегIанав Аллагьас ﷻ цониги авараг витIичIила гьумерги берцинав, гьаракьги берцинаб бугев гурони.

Гьесул гьаракь букIана рикIкIадасанго рагIулеб. Гьелъ бихьизабулеб буго Юсуп аварагасдаса МухIаммад Авараг берцинав вукIин ва Давуд аварагасдаса Аварагасул гьаракь берцинаб букIин. Гьесул рокъоса къаси цIалулеб Къуръан рагIулеб букIана КагIбаялде щвезегIан ва тIолабго шагьаралъул рагIаллъабаздеги.

Аварагасул гьаракь щолеб букIана цогидазул щолареб бакIалде.

Бараица бицараб хIадисалда буго, Аварагас ﷺ жидее вагIза гьабунин ва гьеб рагIанин жиде-жидер рокъор рукIарал гIолохъанал ясазда.

ГIолохъанал ясазда гьаракь рагIанин рехсана, щайгурелъул, гьел рокъор чIун рукIарал ясал рукIиналъ.

ГIаишатица бицана, рузман къоялъ Аварагас ﷺ минбаралда гIодовги чIун, халкъалда гIодор чIаян абунилан. Бану Гъанмиялда вукIарав ГIабдуллагь бин РавахIатида Аварагасул гьаракь рагIула ва гьеб бакIалда гIодов чIола.

Бану Гъанм абураб кIкIал ккола Мадинаялда бугеб Хазраж къавмалъул бакI. Ибн РавахIат Аварагасул амруялда нахъвилъун гIодов чIола, гьенив гьечIониги.

ГIабдуррахIман бин Муаз ат-Таймияс бицана: «Цо нухалъ ниж Минаялда рукIаго, Аварагас нижее вагIза гьабуна. Гьеб заманалда ТIадегIанав Аллагьас ﷻ нижер гIундул рагьана ва рокъор рукIаралани Аварагасул калам рагIизе букIана», - ян.

Умму Гьаниица бицана: «Дида рагIана Аварагас ﷺ къаси Къуръан цIалулеб, гьев КагIбаялда аскIов вукIаго, ва дун дирго бусада егун йикIаго», - ян. Гьелъул рукъ КагIбаялдаса гIезегIан рикIкIад букIана.

Имам Муслимица бицана Жабир бин Сумратица бицараб хIадис: «Аллагьасул Расулас ﷺ вагIза гьабизе байбихьараб мехалъ, гьев хIалуцунаан, Аллагьас хIарам гьабурал жалазул бицен ккедал. Аварагасе ﷺ бокьулаан БетIергьанасул тамихIалдаса хIинкъиялде ахIизе. Гьесул гьаракь кьварараблъун лъугьанаан радал яги къаси (бокьараб заманалда) гьужум гьабизехъин бугеб кIудияб аскаралъул гьужумалъул хIакъалъулъ халкъалда лъазабизе бокьарав чиясул гIадин».

Шамил МухIаммадов

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.

КӀудиял имамзабазул цояв, гӀалимзабазул сайид, шафигӀияб мазгьабалъул къази, машгьурав тарихчи ва таржамачи ибну Халликан гьавуна 1211 соналъ (гьижрияб 680 сон) ГӀиракъалъул Эрбил шагьаралда. Ибну Халликан ГӀиракъалда гьавуниги, гьесул тӀолабго гӀумру ана Мисриялда ва Шамалда. Гьесул...

ДРялъул муфтиясул заместитель Насрулла Абубакаровасул нухмалъиялда гъоркь тIобитIараб данделъиялда гIахьаллъи гьабуна Къуръан рекIехъе лъазабиялъул централъул мугIалимзабаз. Гьениб бицана гъоркьиса гьабураб хIалтIул, ккарал хIасилазул хIакъалъулъ ва тIадчIей гьабуна исана церелъурал масъалаби...

ТIоцебе кIалгьикъи гьабизе бугелдасан ккола как. Гьединлъидал щивав чияс хIаракат бахъизе ккола букIине кколеб куцалда как базе, ай киналго шартIалги цIунун. Гьединго цIунизе какилъ рихьизарурал суннатал гIамалалги. Фикъгьиялъул тIахьазда хъван буго как балелъул вахъун чIезе бажарулеб...

Лъица Аллагьасул диналъул рахъ кквезе ва гьеб цебе бачине кколеб? Гьеб суал буго цIакъ кIвар бугеб. ХIатта гIадатго нилъеца кколин абуниги. Как балел, мажгитазде хьвадулел, диналде гIагарлъизе хIаракат бахъулел чагIи руго, тIоцебесеб иргаялда, имамасдеги, гIелмуялдеги гIагарал чагIи. Нилъеда...

Рамазан моцIалъул ахирисел къоязда ГӀахьвахъ районалъул КIудиябросулъ тӀобитӀана Къуръан цӀалиялъул къец ва ифтIар. Къецги тIобитIун букIана районалъул бетIер МухIаммад МуртазагIалиевасул хIарака-талдалъун, жиндирго эбел-эмен ракӀалде щвезариялъул хIурматалда. Гьеб тадбиралде данделъана...

Аварагасул ﷺ гьаракь