Аслияб гьумералде

Эмен – лъимадуе шайих

Эмен – лъимадуе шайих

Эмен. Гьеб буго цIакъ кIудияб магIнаялъул рагIи. Эмен ккола лъималазул тIалаб гьабулев, гьезие гIоло гIумру кьолев, лъималазул иманалъул ва яхI-намусалъул жавабчилъи тIаде босулев чи.

 

Нилъер диналда инсул къадруялъул гIемер рехсей буго Къуръан-хIадисалда. ГIабдуллагь ибну ГIамридаса бачIараб хIадисалда буго: «Аллагьасул ﷻ разилъи инсул разилъиялъулъ буго», - абун (Бухари). Гьелъ, инсудехун бугеб адаб-хIурматалъ ва мутIигIлъиялъ кIудияб асар гьабула муъминчиясул рухIияб даражаялъе.

Эмен вуго дунял-ахираталда Аллагьасда ﷻ цевеги лъимал-хъизаналъул жавабчилъи кьезе кколев чи. Къуръаналда буго (магIна): «Ва нужгоги нужерго агьлуги цIаялдаса цIуне…», - абун (сурату «Ат-ТахIрим», 6 аят). Аварагас ﷺ абун буго: «Лъимадуе берцинаб тарбия кьеялдаса лъикIаб жо инсуца гьезие кьезе гьечIо», - ян (Тирмизи). Гьедин тарбия кьей ккола инсул Аллагьасда ﷻ цебе бугеб кIудияб жавабчилъи.

Эмен вуго лъимадуе бищунго цевесев рухIияв насихIатчиги шайихги. Имам Гъазалияс рехсолеб буго инсуца лъимадул гIакълу гуребги рухIги рахъги битIараб рекIелчIейгун куцалин абун. Гьаниб тарбия кьеялъул магIна бичIчIула гIадатияб лъай кьей хIисабалда гуребги, иманалъул чIагояб хIалбихьиялъул гьелъул жанисеб аслу хIисабалдаги. Эмен вугелъул, щибго жо лъалареблъун букIараб лъимер дагь-дагьккун гьеб гIакълуялде, лъаялде, рухIияб камиллъиялде бачунев чи.

Лъимадуе рухIияв цевехъанлъун вукIине ккани, инсуца гьабизе ккола:

- Къуръан цIали ва иманалъул аслаби гIадал ишал гьезда малъи.

- Мисалалдалъун нух бихьизаби. Лъималаз рагIабаздалъун бицаралдалъун гуреб, цIикIкIун гьабула бихьараб.

- Рокъоб, лъадулгун берцинаб гьоркьоблъиялда гIумру гьаби.

- ЖамгIияб жавабчилъи цебетIезаби. Цогидаздехун гурхIел-рахIму, ритIухълъи гIадал гIамалал малъи.

Лъимадуе эменлъун вукIин бигьаяб иш гуро. Амма берцинаб хьвада-чIвадиялъул гIамал цIунун гIумруялъул нух бачин буго инсуе халифалъи гьаби гIадаб жо. Аварагас ﷺ абун буго: «Нужер бищун лъикIав вуго жиндирго агьлуялъе бищунго лъикIав», - ян (Тирмизи).

Аллагьас ﷻ нилъер лъимал диналъул нух ккураллъун рахъаги! Амин!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Баркала кумекалъухъ

ХӀурматияб «Ас-салам» газеталъул редакция! Газета гьоркьобккун нижее, Хунзахъ районалъул ТӀадколоб росулъа ХӀажиев ГӀалискандил хъизамалъе, бокьун буго баркалаялъул калам загьир гьабизе нижее хӀажалъи ккедал кумекалъе ратарал гӀадамазе.   Исана 13 июналда цӀаги рекӀун нижер мина,...


Мисал босула

Бищун талихIавлъун ккола Аллагьас ﷻ тIадкъарал хIукъукъалги тIуралев, хирияв Аварагасул ﷺ суннатги цIунулев ва исламалда рекъон хъизан-агьлуялъе тарбияги кьолев чи. Лъимералъ тIаса бищулеб нух бараб букIуна эбел-инсуда.   ГIемер абулеб рагIула, эбелалда яги инсуда релълъарав вугин абун....


ХIикматал махлукъатал

Попугай ччугIа Пляжал гIуцIулеб. Гьеб ччугIил щибаб чIандероялда руго нус-нус гьитIинал, горал гIадал жал цоцалъ щулаго гъункун лъугьарал, гозоялъул кинниги сипат бугел цаби. Цабиги руго батIи-батIияб маххалдасаги къвакIарал. Цабзаздалъун гьез кораллал къунцIула. Габуралъул рахъалдаги руго жеги...


Алжаналде нух

Дунялалъул кинабго иш сабабазда базабун бугебго гIадин, инсан дунялалде вачIинги эбел-инсудалъун буго. Лъиего балъгояб жо гуро лъимаде эбел-инсул букIунеб гурхIелги, кIудияб тIалаб-агъазги. Гьединлъидал нилъеда исламалъ тIад гьабула эбел-инсул камилаб адаб гьабизе. Къуръаналъулги ахIи буго...


Дагъистаналъул муфти дандчIвана

Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица Россиялъул Федерациялъул батӀи-батӀиял регионазда хӀалтӀулел Дагъистаналъул хӀукуматалъул вакилзабазулгун тӀобитӀана дандчӀвай. Гьеб тадбиралда гӀахьаллъана Россиялъул регионазда ва къватӀисел пачалихъазда гӀумру гьабулел дагъистаниязулгун...