Аслияб гьумералде

Сафар моцI

Сафар моцI

Сафар моцI

Сафар ккола, исламияб календаралда рекъон, кIиабилеб моцI. ГIараб мацIалдаса буссинабидал, «Сафар» абураб рагIул магIна ккола «тIогьиллъи» абураб. Цоги рагIиялда бан, «сафар» абураб рагIи буго «исфар» абураб масдаралдасан бачIараб. Гьелъул магIнаги ккола «чIобоголъи» абураб.

 

Ислам бачIинегIан гьеб моцI букIунаан гъутIбузул тIанхал тIогьиллъараб хаслихълъиялъул заманалда. Гьеб заманалда гIарабал сапаралъ рахъунел рукIун руго. Гьелдасан бачIараб буго гьеб цIарги. Жеги гьеб моцIалда абула «Сафар Ал-Музаффар», «Сафар Ал-Хайр» абунги. Гьелъул магIнаги ккола «БитIккеялъул моцI» абураб.

Нилъер гьаб заманалдаги камуларо гIадамал сафар моцIалде гIайибал чIвалел, ай ригьнал гьаризе, сапаралъ рахъине лъикIаб гуреб моцIлъун рикIкIуна. Гьеб буго жагьилаб заманалда рукIарал гIарабияздаса бачIараб мекъаб пикру.

Нилъеда бичIчIизе заман щун буго квешал къоял, моцIал ва гIужал рукIунареблъи. Квешлъаби тIаде цIала ва Аллагьасул ﷻ нилъеда ццим бахъуна нилъеца мунагьал гьаридал. Мунагьал гьарулаго араб заман къиямасеб къоялъ нилъее гIазабалде сверула ва гьелъул гIаксалда, лъикIлъаби гьарулаго араб заман рохелалде сверула.

Сафар моцI квешаблъун букIарабани хирияв Аварагас ﷺ гьеб моцIалъ Хадижатилгун ригьин гьабилароан.

Гьеб моцIалъ гIемерал лъугьа-бахъиналги ккана. Масала, ГIали-асхIабас ФатIимат ячана, ГIамр ибн ГIасица, Халид ибн Валидица, ГIусман ибн ТIалхIатица ислам босана. Гьелдаго цадахъ сафар моцIалъ ккана гIемерал гъазаватал. Хирияв Аварагас ﷺ гьеб моцIалъ гьабуна гьижра.

Гьанже щивас кьеха суал: «Лъида хадурги рилълъун ва лъил нухги ккун нилъеца гьединал, ай кьучI гьечIел жал гьарулел?» Хирияв Аварагасул ﷺ ва гьесул асхIабзабазулищ ялъуни ислам бачIиналде рукIарал жагьилзабазулищ?

Аллагьас ﷻ тавпикъ кьеги квешаб нухги тун лъикIалде руссине. Амин!

 

Жабир Мажидов

2026-07-15 (Сафар 1448 с.) №14.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Цадахъ гIуна   Дица дирго лъимер ясли-ахалде битIичIо. Гьеб кидаго дида цадахъ букIуна. Ниж цадахъ хIала, цадахъ кванала. Дица лъимер сундасаго цIунула. Гьанжейин абуни вас школалде ине ккола. Дунги гьечIого гьенив вукIине ккола гьев. Гьебин абуни нижее захIмалъизе буго. Щибдай гьабун лъикI?...


КIванагIан хех гьабе

Жакъа унтараб суал буго гьабураб къотIи-къай тIубангутIи ва кьураб рагIи ккунгутIи. Гьеб сабаблъун цоцада гьоркьоб гьуинлъи ва цолъи хола. Инсанас, Аллагьас ﷻ абухъе, цогидасул хIакъ тIубани ва Аварагас ﷺ хIадисалда абухъе жидиего гьабизе бокьулеб гIадин цогидасеги гьабуни, букIинищ гьениб...


ГIицIцIаллъун рачIуна ва уна

Цо нухалъ Абу Язид БастIамияв лъугьана пуланаб бакIалъул мажгиталъуве ва гIодов чIана цо факъигьасда сверун гьабураб горсвериялда гьоркьов. Данделъараз гьев гIалимасе кьолел рукIана батIи-батIиял суалал. Цояс цIехана пуланабги пуланабги жо нахъеги тун хварав чиясул ирсалдасан.   Цинги гьев...


Ингердахъ - руччабазул мадраса рагьана

Гьал къоязда мадраса рагьиялда хурхун рохалилаб мажлис тIобитIана ГIахьвахъ районалъул Ингердахъ росулъ.   Мунагьал чураяв Цевехъанил вас АхIмадица, жиндирго инсул букIараб мина кьуна мадраса базе. Гьеб цIигьабун базе хIаракат бахъана гьелъул байбихьуда имамлъун вукIарав Къурбанил...


Сахлъиялъе зарал гьечIеб тIагIам

Инсанасул сахлъи бараб буго квана-гьекъолеб жоялда. Гьаб заманин абуни буго кванилъ химия гIемерлъараб мех. Гьединлъидал цIакъ захIмалъулеб буго экологиялъул рахъалъ рацIцIадал кванил нигIматал ралагьизе. Ленинкет поселокалда гIумру гьабун вугев Шамил районалъул Гьоориса ХIасаница рагьун буго...