ХIикматал махлукъатал
ГIанкI
ГӀемерисез гIанкI рикIкIуна хIинкъараб рухIчIаголъи-лъун. Амма гьеб буго кутакалда сихIираб ва бекеризе гьунар бугеб.
Заман бихьун гьелда кIола тIомол расул кьер хисизеги. Кьер хисиялъ кумек гьабула бахчизе. Гьеб бекерула 70-80 километрги сагIтие тун. Амма борчIизе рес гьечIеб бакIалде ккедал, жинцагоги гьужум гьабула нахъисел бохдуз кьабиги щвезабун. Гьезда кIола 3-4 метралъул манзилалъ кIанцIизеги. Бекерулеб мехалда, добе-гьанибе кIанцIун, хадуб лъугьараб жанаварги мекъи ккезабула. Амма, цересел хIатIал къокъал рукIиналъ, гьезда кIоларо тIаса гъоркье рекеризе. Гьединаб бакIалде ккедал, гьорчо гIадин гибигизе биччала.
Гьез гIумру гьабула жалго жидедаго чIун. Данделъула тIинчI бахъулеб заманалда. Гьезул букIунаро цо ккураб бакIги. Рукъалъул гIанкIазин абуни гьабула къукъабиккун гIумру.
Аслияб къагIидаялда гьел къватIире рахъуна сардилъ, къад къоялъ рукIуна рахчун.
Хинаб заманалда гьез кванала хер, тIанхал, хъарсула гъутIби. Хасало рукъула тIеренал гъаркьалаби, кьалбал ва кванала хьонал.
Гьел рикIкIуна гIемерал тIанчIи гьарулеллъун. ЛъагIалида жаниб гьабула 3-4 нухалъ ва щибаб нухалда 3-8 тIинчI. ТIанчIи гьарулеллъул гьел рукIуна кьурдулел ругел гIадин кIанцIелел, рекерахъдулел.
ГIумру гьабула 4-8 соналъ. Гьезул буго 30-гIанасеб тайпаги.
Ракьулъ гIумру гьабулелъул гьез рухъула чанго батIияб бакIалдаса къватIибе нух бугел кIартIал. Жанавараздаса цIунизе гIажаибал нухал жанисанги гьарула.