Аслияб гьумералде

ХIикматал махлукъатал

ХIикматал махлукъатал

Маккал 

 

Маккал руго хIикматго берцинал хIанчIи. Гьезул руго гIемерал тайпабиги. Микки рикIкIуна ракълил чIагояб гIаламатлъун. Нилъеда къватIахъ рихьулел макказул халалъи бахуна кIикъогоялдасаги цIикIкIун сантиметралде, цIайи - бащдаб килограмм.

 

Боржунелъул, гьоркьохъеб къагIидалъ, сагIтие толеб буго 80 км. Хехаб къагIидалда боржиндал – 145 км/ч, халатккун азаргоялдасаги цIикIун км уна, эхедеги 6 кметраялде бахуна. Хассал хIулаби руго хIинцго роржиналъе хIалтIулелги.

Гьезда кIола жалго щварал ва щвезе ругел бакIал ракIалда чIезаризе. Гьединлъидалин гьел хIалтIизарулел почтальонал гIадинги. Гьелъие бажариги буго гьезул кIиго жоялъе гIоло: тIоцебесеб «картаялъул магIнаялъул» нухда ругел хасал гIаламатал, махIал ракIалда чIезаризе бугеб бажари. КIиабилеб, жиндаса роржин байбихьараб бакIалде тIадруссине кумек гьабулеб ракьалъул магнитиял полябазде асар гьабулеб «жанисеб компас» гьезулъ букIин. Жеги, гьез нух балагьулеб буго бакъалъул кумекалдалъун. Гьел хаслъабаздалъун макказда кIолеб буго хадубккун тIадбуссине нух балагьизе.

Пуланаб заманалда, пуланаб бакIалда гьел кваназаруни, хадусеб къоялъги рачIунел руго гьебго заманалда гьебго бакIалде.

ХIанчIазда гьоркьорги гьел рикIкIуна бищун берцинго къачIа-кIатIан рукIине бокьулеллъун. РацIцIалъи гьабулеб буго жидерго хIулабазе. 

ГIалхул макказдайин абуни ракIалда чIолеб буго нахъруссунеб нух гуребги, жидее квешлъи гьабуралги.

Маккал хIалуцун лъугьуна циндаго гьава-бакъалъул хиси лъугьиндал, гьединаб мехалда гьез хехго нух босула ругел бакIаздаса.

Гьезда инсанасдаса хехго бихьула, нилъеда 24 кадр гурони секундалда жаниб къабул гьабизе кIолеб батичIони, гьезда 75 кIола.

Бусен гьабулелъулги кIиго хоно гурони лъоларо, гьедин бугониги лъагIалида жаниб 8-9 нухалъ кIусула ханазда. ТIанчIи гIезариялъулъги кIиябго микки хIалтIула. Бихьиналъ балагьула бусен гьабизе къайи, цIуялъ - гIуцIула. Радалиса цIуяб уна квен балагьизе, бихьинаб хутIула бусада, ханазул тIалаб гьабун. Гьедин хис-хисун кIиябго кIусула ханазда тIад. ТIанчIиги цадахъ кваназарула. Амма цо-цо букIуна бихьиналъул тIалабалде тIанчIиги рехун тун, цIуяб цIиял ханазда тIад кIусулеб къагIидаги. 

ТIанчIи кваназарулеб заманалда гьезул мукъулукъалъул хьалбаздаса бачIунеб буго тIорахь гIадаб жо, гьениса кваналеб буго тIанчIаз гозоялдаса гозоялде кьун. Гьелда абула хIанчIил рахьиланги.

 

МухIаммад ГIалиев

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


СУАЛ-ЖАВАБ

Къуръан, махраж гьечIого цӀализе бегьулищ, цӀараб цӀан, къараб къан цIалулеб бугони? МагIна хисуларедухъ, Къуръан битIун цIализе малъулеб гIелмуялда абула тажвидилан. ХIарпал рукIине кколелъуса жиде-жидер гьаркьаздалъун рахъиялда абула махражилан. Мисалалъе, гIараб алфавиталда руго цо-цо хIарпал,...


Камилаб какил баракат

Хириял бусурбаби! ГIемеразул букIуна гIарз, магIишат данде билълъунарого бугин абун. Гьелги гIемерисел какго баларел ратула, балеб бугониги, щибго гьелъул кIвар гьечIел. ХIатта как базе заман гIоларин абулелцин ратула. Аллагьас ризкъи киназего кьола, амма кантIе, как-кIалги тун,...


Муъминчиясул хасият

Иман щулалъиялъе, рухIияб рахъ камиллъиялъе ва напсалъул гIодорегIанал хасиятал лъикIлъиялъе квербакъи гьабулел аслиял жалазул цояб ккола гурхIел-рахIму гьаби.   Гьеб ккола инсанасул цогидаздехун бугеб гурхIел лъикIлъи, лъикIал къасдал рихьизариялъе бищунго тIадегIанаб хаслъи....


ХIикматал махлукъатал

ГIанкI   ГӀемерисез гIанкI рикIкIуна хIинкъараб рухIчIаголъи-лъун. Амма гьеб буго кутакалда сихIираб ва бекеризе гьунар бугеб.   Заман бихьун гьелда кIола тIомол расул кьер хисизеги. Кьер хисиялъ кумек гьабула бахчизе. Гьеб бекерула 70-80 километрги сагIтие тун. Амма борчIизе рес...


ХIафиз ибн Башкъул КъуртIуби

Имам, хIафиз, факъигь, тарихчи Абулкъасим Халаф ибну ГӀабдулмалик ибну МасгӀуд ибну Муса ибну Юсуф ибну Дакъагь ибну Наср ал-Ансари ал-Хазражи ал-Андалуси. Гьесул тIокIцIар ккола ибну Башкъул КъуртIуби. Гьев гьавуна гьижрияб 494 соналъ.   Ибну Башкъулица гӀелму босизе байбихьана гӀолохъанаб...