Аслияб гьумералде

РабигIул аввалалда дандчIвай

РабигIул аввалалда дандчIвай

ХIурматиял бусурбаби, гьале исанаги тIаде щолеб буго жинда жанив хирияв авараг ﷺ гьавураб РабигIул аввал моцI. Гьеб моцIалъ нилъеца кIодо гьавула авараг ﷺ ва гьесул хьвада-чIвади, сират ракIалде щвезабула. Авалалдаса байбихьун гьанжелъизегIанги, бетIералда чIахIиял гIалимзабигун, гIадатиял бусурбабаз аварагасул ﷺ мавлид кIодо гьабулаан. Гьеб гьабиялъе руго гIемерал хIикматал, далилал ва гIиллаби. Гьале гьезул цо-цоял.

 

ТIоцебесеб. Авараг ﷺ вокьизе, хIатта нилъер лъималаздаса, буголъиялдаса ва нилъго нилъедасаго, бусурбабаздаса тIалаб гьабун буго Аллагьас ﷻ. Гьайгьай, цогидалда гьоркьоб, гьев гьавиялдаса рохизеги.

КIиабилеб. Аварагас ﷺ живго гьавураб итни къоялде кIвар кьолаан. Гьес итни къоялъ кIал кколаан. Щай гьедин гьабулебин гьикъидал, аварагас ﷺ абуна: «Гьеб къоялъ дун гьавуна», - ян. Гьаб кьучIаб хIадис гIеларищ бичIчIи бугев чиясе. Аварагас ﷺ рецц гьабулаан Аллагьасе ﷻ гьес живго вижаралъухъ, гIумру кьуралъухъ, халкъалъе рахIматлъун витIаралъухъ. Бусурбабаздаги рекъеларищ аварагасда ﷺ нахърилълъун, гьес гIадин щукру гьабизе.

Лъабабилеб. Мавлид буго авараг ﷺ гьавиялдаса рохел загьир гьабун, гьев вокьиялъул мажлис гIуцIизе бусурбаби данде ракIари. ХIадисалда буго: «Къиямасеб къоялъ щивав чи вукIине вуго жидеего рокьаралгун цадахъ», - ян.

Ункъабилеб. Авараг ﷺ гьавиялъул, гьесул ﷺ гIумруялъул ва авараглъиялъул бициналдалъун лъай цIикIкIуна. Лъалеб букIаразда ракIалде щола. Аварагасде ﷺ рокьи цIикIкIуна. Иман щулалъула. Живго Аллагьаслъидал ﷻ Къуръаналда, цересел аварагзабазул гIемерал къисаби рехсон ругел. Дур ракI щула гьабизелъун рицунел ругин гьел къисабиян баян гьабуна Аллагьас ﷻ аварагасе ﷺ.

Щуабилеб. Аварагас ﷺ сайгъатал кьолаан шигIрабалъ живго веццарал шагIирзабазе. Гьеб кколарищ аварагасﷺ жив веццизе ихтияр кьей.

Анлъабилеб. Исламалда цIакъ беццараб буго бусурбабаз цадахъ данделъун гIибадат гьаби. Садакъа кьеялъул хиралъабазулги бицинейищха ккелеб.

МухIаммад аварагасулъ ﷺ буго щивав бусурбанчиясе кутакаб мисал – Аллагьасе ﷻ мутIигIлъиялъулъ, гIибадат гьабиялъулъ, зикру бачиналъулъ, мунагьал чури тIалаб гьабиялъулъ, тавбу гьабиялъулъ, хIалимлъиялъулъ, тIаса лъугьиналъулъ. МухIаммад аварагасул ﷺ хIукъукъаздасан буго: гьесул ﷺ цIар рагIараб мехалъ, гьесде свалат битIи. Аллагьас ﷻ абулеб буго (магIна): «ХIакълъунго, Аллагьас ﷻ ва Гьесул малаикзабаз свалат битIулеб буго МухIаммад аварагасдеﷺ. «Ле, гьал иман лъурал чагIи! БитIе нужецаги гьесде свалат ва саламги», - ян. Аварагас ﷺ абуна: «Щив чияс битIаниги диде цохIо свалат, Аллагьас ﷻ гьесде анцIго битIула», - ян. Гьанже нужго ургъеха, хириял диналъул вацал, кигIан кIудияб даражаялде нилъ щолел ругел аварагасде ﷺ кIванагIан свалат битIани. Аллагьас ﷻ нилъее тавпикъ кьеги гьеб битIизе.

РачIа, бусурбаби, гьаб соналъги лъикIаб хIадурлъи гьабилин гьеб хирияб моцIалде. Гьаб заманалда гIемерал ресал руго жинда жаниб бугеб жо къватIибе загьир гьабиялъе. Телефоназда гьарулел статусаздаса бахъараб, рукъа-бакI къачIаялде щвезегIан. Гьеб киналдаго жаниб гьабизе бегьула Бичасул аварагасул ﷺ хIакъалъулъ бугеб ракIалдещвей.

Аллагьас тавпикъ кьеги киназего! Амин!

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Алжаналда вихьарав

Аварагасул ﷺ асхIабзаби ккола чIаго Авараг ﷺ вихьарал, гьесда ﷺ божарал ва исламалда хварал гIадамал. Гьез кумек гьабуна Аварагасе ﷺ ислам тIибитIизабизе, гьесул ﷺ каламги, гIамал-хасиятги, суннатги хадусел наслабазе цIунана. Хадур рачIарал бусурбабаз гьезул кIудияб адабги гьабуна. Гьел руго...


ГIагарасдасаги гIагарав

Умумузул аби буго рикIкIад вугев гIагарав чиясдасаги аскIов вугев мадугьал лъикIавилан абураб. Щайин абуни, гьесул кумек цIикIкIун щолеб букIун рикIкIада вугев гIагарав чиясдасаги.   Аварагас ﷺ абун буго, Жибрил малаикас гIемер мадугьаласул хIакъ цIуниялъул бициналъ, жинда кколеб букIанин...


«Аварагасул ﷺ ирс» фильмалъул цебелъей

Инхо росулъа шайих ГӀабдулхӀамид-афандиясул гӀумруялъе ва рухӀияб ирсалъе сайгъат гьабураб «Аварагасул ирс» абураб фильмалъул цебелъеялда гӀахьаллъана Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиги. Гьеб тадбир тIобитIана «Россия – дир тарих» абураб тарихияб...


Аварагасул ﷺ ахирисеб васият

Как ккола диналъул бутIа ва ТIадегIанав Аллагьасулгун ﷻ бусурбанчияс гьабулеб бухьен. Гьеб ккола исламалъул шагьадаталдаса хадуб кIиабилеб рукну. Гьеб парзлъун бихьизабуна Авараг ﷺ МигIражалде вахараб сордоялъ.   Как буго хасаб даража бугеб гIибадат. Аллагьас ﷻ абун буго (магIна):...


ЗанатIа цIияв имам

Гьал къоязда муфтияталъул мугIрузулаб округалда вугев вакил ГIали Разакъовги Шамил районалъул имамзабазул советалъул вакил Ризван ХIажиевги щвана ЗанатIа росулъе. Рузманалъул какда гьез гьабуна вагIза, бицана вацлъи цIунизе кколеблъиялъул ва гьелъул бугеб кIваралъул хIакъалъулъ. Ахиралда,...