Аслияб гьумералде

«МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел»

«МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел»

«МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел»

Дагъистаналъул гуманитарияб институталда тIобитIана «МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел» абураб цIаралда гъоркь дандеруссин.

Гьениб бицана чIужугIаданалъул ратIлил, раккана тарихалде, рехсана диналъ гьелъул хIакъалъулъ щиб абулеб бугебали.

Дагъистаналъул чIужугIа-даналъул ратIлил бициналдаго цадахъ гьениб баян кьуна хIижаб ва никъаб щиб кколебин абураб суалалъеги.

ДГИялда цебе бугеб «Врата истории» абураб централъул нухмалъулев Мурадулла Дадаевас абуна бусурбабазда лъалин хIижабалдаги никъабалдаги гьоркьоб бугеб батIалъи, амма исламияб диналдаса рикIкIад ругезда бичIчIулин гьеб цого форма кколеб гIадин. Гьелъ бугин жамгIияталда бахIсги кколеб.

ДГИялъул ректор НухIкъади БахIмудкъадиевас бицана нилъеца гIумру гьабун бугин светияб пачалихъалда.

«Нилъер щивасул ихтияр буго эркенго дин гьабизе. Амма нилъ Россиялъул гражданал кколеблъиги кьочIое босун, нилъеда тIадаб буго улкаялъул законазе мутIигIлъизе. Цо-цо мехалда нилъеда гьеб кинабго бичIчIулеб гьечIо ва рухIияб хазина хIалтIизабулеб буго жидерго хасал мурадазе гIоло», - ян абуна гьес.

РАНалъул ИИАЭялъул ДФИЦялъул гIелмияй хIалтIухъан, тарихиял гIелмабазул кандидат Майсарат Мусаевалъ чIванкъотIараб баян кьуна Дагъистаналъул руччабазул миллияб ратIлие.

«Щибаб росдал руччабазул буго батIи-батIияб ратIлил форма. Гьелъухъ балагьунгицин лъалаан пуланай гIадан щиб мухъалдаса кколеяли. Никъаб яги паранжа дагъистниязул форма гуро. Гьеб ретIулаан Дербенталда гIумру гьабун рукIарал перс миллаталъул цо-цо руччабаз. Гьезул букIана жалго жидедаго чIараб яшав ва къанагIатги рахъунароан рокъоса къватIиреги», - ян абуна М. Мусаевалъ. 

Исламиял гIелмабазул магистр Манар Умм аль-Гьудаца, хIижабалъул бицунаго абуна, гьеб ратIлица цIунулин ва кIодоги гьаюлин чIужугIадан.

«Хас гьабун гьеб ретIел ретIизе кколин абизе бегьуларо, амма бичIчIизабизе ккола бусурбанчIужуялда тIадал ишал, гьелъ жиндирго берцинлъи бахчизе кколеблъи. ХIакъикъияб хIижаб – гьеб гуро ххамил кесек, гьеб буго хIарамлъиялдаса цIунулеб бер ва Аллагь рехсолеб ракI», - ян бицана Манарица.

Данделъиялда рихьизаруна XIX гIасруялъул ахиралда ва XX гIасруялъул авалалда Дагъистаналъул руччабаз ретIулеб букIараб ратIлил сураталги.

 

 

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


ХIалтIи лъикI букIине

Гьабулеб хIалтIи-пиша лъикI букIине (баракат) бокьарас тIадчIей гьабила щуго жоялда.   ХIалтIи сабаблъун Аллагьас ﷻ тIадкъарал жал нахърахъуге ва кIарчанлъиги гьабуге. Жиндир заманалда тIадкъарал жал тIурани, хайир батила. ХIалтIи сабаблъун Аллагьасул ﷻ махлукъат хIакъир гьабуге. Нилъер...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Лъимер хьихьизе бачине бокьун буго     Дир йикIана яс. Гьей унтана ва къадаралда щвана. Гьеб ками цIакъго захIмалъана. Лъимер гьабулеб ригьалда гьанже дун гьечIо, амма лъимер хьихьизе бачине бокьун буго. Аллагьасда ﷻ цебе гьеб лъимер дирлъун лъугьунищ?   Ш.,...


Пашманлъи тIаса инабулеб

ТIадегIанав Аллагьас инсанияталъе гIемерал нигIматал рижун руго. Хирияб Къуръаналда хъван буго (магIна): «Гьев инсан кин валагьуларев Аллагьас ﷻ жиндие ризкъилъун кьун бугеб батIи-батIияб тIагIамалде». (Сура «ГIабаса», 24 аят).   Гьел нигIматазул цояб ккола хъабахъ....


Кин цIуни гьабилеб?

Адамил лъимер битIараб нухдаса къосинабизе, квешаб гIамал гьабизе гьесизабизе кидаго хIаракат бахъула иблисалъ. Гьелдаса цIунизе инсанасе бищун кумек гьабула Аллагьасдаса ﷻ кумек тIалаб гьабиялъ.   Гьедин гьабейин Къуръаналда абулебги буго (магIна): «…рахIматалдаса бачахъараб...


Алжаналде нух

Дунялалъул кинабго иш сабабазда базабун бугебго гIадин, инсан дунялалде вачIинги эбел-инсудалъун буго. Лъиего балъгояб жо гуро лъимаде эбел-инсул букIунеб гурхIелги, кIудияб тIалаб-агъазги. Гьединлъидал нилъеда исламалъ тIад гьабула эбел-инсул камилаб адаб гьабизе. Къуръаналъулги ахIи буго...