Саволу ҷавоб

Саволу ҷавоб

Мегӯянд, ки модар набояд ба сари қабри фарзанд равад… Гӯё ба зиёрат рафтани ман фарзандамро дар гӯр беқарор мекунад. Ин гуфтаҳо асос дорад?

 

Пайғамбарамон ҳазрати Муҳаммад ﷺ рафтани занҳоро ба қабристон аввал манъ карда буданд, вале дар охир иҷозат доданд, ба шарте, ки ризогии шавҳар бошаду меъёрҳои шариат, ки барои зан муайян кардааст, риоя шуда, зан амалҳои номашруъро анҷом надиҳад. Ба амалҳои номашруъ кандани мӯю рӯй, доду фиғон бардоштан, чок кардани гиребон дохил мешаванд.

Мо ба шумо ҳар ҳафта ба сари қабри фарзандатон рафтанро тавсия намедиҳем, вале гоҳ-гоҳ зиёрат кардан ва як каф дуо фиристодани шумо манъ нест. (Ибни Обидин)

 

Бисёр вақт ҳангоми хӯрдани таом гуфтани “Бисмиллоҳ”-ро фаромӯш мекунем. Дар ин ҳолат луқмае, ки мехӯрем, ҳалол аст ё ҳаром?

Гуфтани “Бисмиллоҳ” дар вақти хӯрдани таъом суннат аст, агар саҳван фаромӯш шавад, боке надорад ва бо сабаби фаромӯш шудани “Бисмиллоҳ” ҳаргиз луқма ҳаром намешавад.

Касе дар оғози хӯрдани таъом гуфтани “Бисмиллоҳ”-ро фаромӯш кунад ва аснои хӯрдан ба ёдаш расад, агар “Бисмиллоҳи аввалаҳу ва охираҳу” гӯяд, суннат ба ҷо меояд.

Модари муъминон Оиша d ривоят мекунад, ки Расули Худо ﷺ фармуданд: «Ҳар гоҳ яке аз шумо ба хӯрдани хӯрок оғоз кунад, «Бисмиллоҳ» бигӯяд ва агар фаромӯш кард, пас «Бисмиллоҳи аввалаҳу ва охираҳу» бигӯяд». (Мароқи фалоҳ)

 

 

Ҷумлаи “Астағфируллоҳа ва атубу илайҳ” чӣ маъно дорад?

Бародари азиз, маънои ин ҷумла чунин аст: Аз Худованд (барои гуноҳонам) омурзиш мехоҳам ва ба сўи Ў тавба мекунам.

 

 

Оё пул гирифтан барои таълим додани Қуръон дуруст аст?

Бале, музд гирифтан барои таълими Қуръон бино бар саҳеҳтарини ду дидгоҳи донишмандон бо назардошти умуми сухани паёмбар ﷺ ҷоиз аст.

Паёмбар ﷺ мефармояд: «Шоистатарин чизе, ки дар муқобили он музд гирифтаед, китоби Аллоҳ аст». (Ривояти Бухорӣ).

 

 

Ҳамаи мо ҳамсоя дорем ва гоҳо мешавад, ки муносибатамон бо ҳамсояҳо нохуб мегардад. Фаҳмидан мехостам, ки ислом вобаста ба фазилати ҳамсоядорӣ чиҳо мегӯяд?

Бояд тазаккур дод, ки ҳақи ҳамсоядорӣ дар дини мубини ислом ба ҳақи падару модар баробар аст.

Ҳамсоя се гуна аст: Якум, ҳамсояе, ки як ҳақ дорад. Ин ҳамсояи ғайри дин аст ва фақат ҳақи ҳамсоягӣ дораду халос. Дуюм, ҳамсояе, ки ду ҳақ дорад. Он ҳамсояи мусулмон аст, ки ҳақи ҳамсоягӣ ва ҳақи мусулмонӣ дорад. Сеюм, ҳамсояе, ки се ҳақ дорад. Он ҳамсояи хешованд аст, ки ҳақи мусулмонӣ, ҳақи ҳамсоягӣ ва ҳақи хешовандӣ дорад.

Аз Абухурайра   ривоят аст, ки Расули Худо ﷺ фармуд: «Хар касе ба Худо ва рўзи қиёмат имон дорад, бояд ҳамсояашро озор надиҳад ва ҳар касе ба Худо ва рўзи охират имон дорад, бояд меҳмонашро эҳтиром кунад ва касе, ки имони ба Худо ва рўзи охират дорад, бояд сухани некў бигўяд ё сукут ихтиёр намояд». (Бухори ва Муслим хадиси мазкурро ривоят карданд.) (Риёзун-носиҳин)

 

 

Бо кадом роҳ аз сеҳру ҷоду халос шудан мумкин аст, то ки дигар таъсир накунад?

Бародари азиз, барои муолиҷаи шахси ҷодушуда ва эмин мондан аз таъсири он сураҳои зайл хонда мешавад: Сураи “Фотиҳа”, “Оятул-Курсӣ”, сураҳои “Ёсин”, “Ториқ”, “Шарҳ”, “Кофирун”, “Ихлос”, “Фалақ” ва “Нос”. Инчунин, бо сидқу ихлоси комил нўшидани оби Замзам сабаби раҳоӣ ва эмин мондан аз ҳар навъ сеҳру ҷоду аст.

 

 

Шайтон аз ҷин бо кадом хусусияташ фарқ мекунад?

Бародари азиз, ҷинҳо мавҷудоте ҳастанд, ки аз оташ офарида шудаанд ва қудрати ба ҳар шакл тағйир додани худро доранд. Онҳо аз назари инсонҳо пўшидаанд, бинобар ин, бо номи ҷин номгузорӣ шудаанд. Баъзе ҷинҳо мусулмонанд ва баъзе дигар кофиранд. Шайтон низ аз ҷин аст ва он махлуқи нофармони саркаш буда, моломол аз шарорату макру найранг аст. Шайтон душмани инсон аст ва ҳадафаш аз роҳи ҳақ берун кардану гумроҳ намудани инсон аст. (Ақидату Таҳави)

 

 

 

Фаҳмидан мехостем, ки пас аз бомдод ва аср хондани намозҳои қазоӣ иҷозат аст ё на?

Пас аз намози бомдод ва аср гузоридани намози қазоӣ дуруст аст, ба шарте, ки вақти тулуъ ё ғуруби офтоб набошад. (Алвиқоя)

 

Ман оиладорам, аммо ба сабаби беморие фарзанддор шуда наметавонам. Духтурон мегўянд, ки табобат карда намешавад. Барои рафъи ин беморӣ ва фарзанддор шуданам дуое тавсия диҳед?

Бародари азиз, фарзанд неъмати Худованд аст, кадом вақте ки хоста бошад, онро ба бандааш ато мефармояд. Аз ин рў, шитоб накунед ва ноумед ҳам нашавед. Пас аз ҳар намоз аз Худованд фарзанди солеҳ талаб кунед, иншоаллоҳ мақсудатон ҳосил хоҳад шуд. Худованди меҳрубон ба шумо шифои комил ва фарзанди солеҳ ато фармояд.

 

 

Холаам ба бародарам шир додааст, аммо ба ман на. Оё ман метавонам бо духтари холаам издивоҷ кунам?

Бародари азиз, шумо метавонед, ки бо духтари холаатон издивоҷ кунед. (Любоб)

 

 

Ман дар Русия дар як ресторан кор мекунам. Ҳар моҳ бо ҳар баҳона маошамро кам медиҳанд. Ман аз ин ресторан панҷ дона қошуқ гирифтам. Оё ин кори ман дуздӣ ҳисоб мешавад?

Бародари азиз, агарчи онҳо дар додани маоши ту кўтоҳӣ ҳам кунанд, вале набояд ту ба моли корхона дастдарозӣ кунӣ. Мусулмон бояд ахлоқи нек дошта бошад ва зарараш ба касе нарасад.

 

 

Ман як миқдор пулро барои садақа ният карда будам, аммо онро барои харидани пойафзоли фарзандонам дар оила сарф кардам. Оё ин кори ман дуруст аст?

 

Бародари азиз, ин кори шумо дуруст аст ва аз он аҷру подош хоҳед гирифт.

2026-05-01 (Зулқаъдаи соли 1447) №5.


Наврасони Тоҷикистон қаҳрамони CAFA шуданд

Дастаи мунтахаби наврасони Тоҷикистон (U-16) қаҳрамони мусобиқаи Ассотсиатсияи футболи Осиёи Марказӣ (CAFA) гардид. Тими мо дар даври охир бо Ӯзбекистон мусовии 0:0 анҷом дода, бо 10 имтиёз ҷойи аввалро касб кард. Мусобиқа бо иштироки 5 даста — Тоҷикистон, Афғонистон, Ӯзбекистон,...


Чемпионати Осиё: Парвиз Каримов ба финал рох ёфт

Дар шахри Улан-Батори Мугулистон Чемпионати Осиё оид ба бокс идома дорад. Дар рузи нухуми мусобика ракобатхои мархили нимнихой баргузор шуда истодаанд. Дар ин мархилаи мусобика кишвари моро Мичгона Самадова (57 кг), Некруз Салимов (80 кг) ва Парвиз Каримов намояндагй карданд. Мичгона ва Некруз...


1,8 миллиард доллар гардиши тиҷорати Тоҷикистон дар 2 моҳ

Тиҷорати хориҷии Тоҷикистон дар ду моҳи аввали соли 2026 тамоюли мусбати рушд нишон додааст. Тибқи гузориши Бонки АвруОсиёии Рушд, гардиши тиҷорати хориҷии кишвар дар моҳҳои январ – феврал ба 1,8 миллиард доллар расид, ки нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта 27,3 фоиз зиёд мебошад. Ба иттилои...


Шарму ҳаё

Ҳамду сано Парвардигореро, ки соҳиби мағфирату шоистаи тақвост ва дуруду саломи бепоён ба Паёмбари ростгўю ростқавл Ҳазрати Муҳаммад ﷺ ва хонадону ёронаш бод.   Шарму ҳаё. Ин ду калима хеле маънои васеъро дар бар мегиранд. Агарчанде калимаи шарм дар луғатномаҳо бо ҳар забон тарҷума шудааст,...


Дар Тоҷикистон танҳо 10 собиқадори Ҷанги Бузурги Ватанӣ боқӣ мондаанд

Дар Тоҷикистон ҳамагӣ даҳ нафар иштирокчиёни Ҷанги Бузурги Ватанӣ дар қайди ҳаёт ҳастанд. Бино ба иттилои Шӯрои собиқадорони ҷанг ва меҳнати кишвар, сафи шаҳрвандони ҷумҳурӣ, ки соли 1941 дар Ҷанги Бузурги Ватанӣ иштирок карданд ва дар қайди ҳаёт ҳастанд, кам шудааст. Гуфта мешавад, ки дар давраи...