Чашми бад чист?
Чунин суханро шунидан баробар, бигӯед, ки: «МошоАллоҳ”. Ин ҷавобро падару модаре мегӯянд, ки бо кӯдакон меҳрубонанд.
Мутаассифона, байни мо нафароне ҳастанд, ки аз ҳасад бошад, ё аз бадбинӣ, ки бо чашми бад ба мардуму атрофаш нигоҳи ғаразона мекунанд. Шумори онҳо он қадар зиёд ҳам набошад, одатан, дар хона, нақлиёт ва ҷойи серодам пайдо шуда, бадқаҳриву норозигии худро ба одаму ҳама чизи атроф дағалона баён мекунанд. Рафтори чунин “чашмдор”-ҳо маҷбур месозад, ки падару модар дар ҳимояи фарзанд ва наздикони хеш шаванд, ки чашми бад нарасад.
Модари Худопараст
Марди батақвое нақл мекард, ки замони дар бадани модар будани ӯ, модараш ҳар рӯз “Қуръон”-ӣ бузургро қироат мекардааст. Баъди ба дунё омадан ҳам хониширо давом дода, қариб нисфи пораи аввали китобро аз ёд медонистааст.
Падару модар аз 2 солагӣ ин фарзанди меҳрубонро хондани китобро ёд доданд, ки то ҳол одат нек карда, каломи шарифро меомӯзад. Рӯзгор нишон медиҳад, ки фарзандони чунин модарон солиму аз ҳар гуна чашми бад дар паноҳи Офаридгоранд. Тиловати оёти ин китоби муътабар ба гӯш расида, кӯдакро аз ҳар гуна бемориҳои руҳиву ҷисмонӣ раҳо месозанд.
Дуруст хондани китоб тавонойӣ (қудрат)-и хеле бузург дорад. Афсӯс, ки баъзан мушкилиҳои рӯзгор имкон намедиҳад, ки барои пурратар омӯхтани ин китоби нодар вақт пайдо кард. Масалан, занҳо аз субҳ то шом аз пайи фарзанду нигаҳдории хонавода банд ҳастанд. Ба ҳамаи ин нигоҳ накарда, 1-2 соъат вақт ва омӯзгор ёфта, машғули хондани китоб мешаванд.
Бо дониш мусаллаҳ бошед.
Одатан калонсолон оя, ё сиголиш (дуъо)-и аз чашми бад паноҳандаро медонанд. Ҳангоми баромадан аз хона, ё пеш аз хоб рафтан онҳоро такрор мекунанд, ки чашми бад ба наздиконашон нарасад. Кӯдакон ин корро намедонанд ва намефаҳманд. Онҳо ояе аз сураҳои «Ал-Фалак», «Ан-Нос» ё оятҳои «Ал-Курсӣ"такрор кунанд ҳам, аз асли маънои онҳо ҳоло каме дур ҳастанд. Яъне, кӯдак наметавонад, ки бо тиловат худро аз чашми бад раҳо кунад. Ин корро модари ғамхор карда, кафи нарму гарми дасти рости худро ба сари фарзанд гузошта, ояеро мехонад. Амали дар боло зикр кардаро пеш аз намози фарзӣ иҷро кунед, аҳамияташ зиёдтар аст.
Паёмбари мо (саллаллоҳу алайҳи ва салом) низ чунин карда:
لا إِلهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ يُحْيي وَيُمِيتُ وَهُوَ على كُلّ شَيْءٍ قَدِيرٌ даҳ маротиба баъди намози бомдод ва даҳ маротиба баъди намози шом хондан шуморо аз ҳар гуна балоҳо нигоҳ хоҳад дошт.
Фарзандро Шумо бояд то 7, ё 10 солагӣ ба хондану тиловати каломи шариф омода созед. Субҳ, ҳатман кӯдаконро бедор карда, ҳамроҳ ҷамъ намозгузорӣ кунед. Фарзанд, ки ба шумо хеле наздик аст, ӯро ба роҳи рост ҳидоят карда, ҳамчуни мусалмони комил аз ҳар гуна рафтору кирдори бад метавонед дур карда, то андозае аз чашми бадхоҳон муҳофизат намоед.
Ҳадафи ин гуфтаҳо дар он аст, ки доимо фарзандро аз чашми бад, ё ҷоду нигаҳ дошт ва бо “Машааллоҳ” гуфтан маҳдуд нашавед. Оҳиста-оҳиста фарзандро бо меҳрубониҳои зиёд аъзои ҷомеъаи аҳли фаҳму дониш карда, дар пиронсолӣ аз дастгирии эшон роҳат кунед. Чунин аст мақсади неки ҳар яки мову шумо.
ОЛФИЯ ИДРИСОВА
Аз русӣ тарҷумаи
Шамсиддини Муқим
