Ба духтури дандон муроҷиат доред?

Ҷавоби баъзе аз саволҳое, ки ба духтури дандон дода мешаванд.

Аз рӯйиахбори Созмони беҳдошти ҷаҳонӣ (ВОЗ),беш аз 90% сокини сайёра аз бемории даҳон ва дандон азият мекашанд ва имрӯз нафареро пайдо кардан мушкил аст, ки маротибае дар сандалии духтури дандон нишаста набошад. Ҳоло атрофиин соҳаи тиб(б) суҳбат ороста, ба баъзе аз саволҳои беморони дандон низ ҷавоб хоҳем дод.

Дандонпизишкӣ (стоматология) шохае аз илми тиб(б) буда, сохтор, амалкард (функсия) ва осебшиносии дохили даҳон ва ҷоғи поёну болои рӯй, ё андомро меомӯзад. Номи он аз ду калимаи юнони бостонӣ stoma – «даҳон, ё дохили он» ва logos – «омӯзиш» ба маънои дурусти – «илм дар бораи узвҳои дохили даҳон» аст.

Намудҳоиасосии стоматология:

– дармонгарӣ (терапевтӣ);

– ортопедӣ (протез созии дандон, ортопедияи чеҳраи рӯй, ортопедия, ортопедия);

– ҷарроҳӣ.

Табобати дандон (стоматология) риштаи нисбатан ҷавон дар тиб(б) ба ҳисоб меравад. Онро ҳамчун шохаи ҷудогона солҳои 20-ми асри ХХ ташкил кардаанд. Дар ибтидои он солҳо сартарошон ва косибоне, ки асосан худомӯз буданд, аввалин намояндагони пизишки дандон буданд.

Дар Россия бошад, нахустин китоби омӯзиш бо номи “Дандонпизишкӣ, ё ҳунари табобати дандон барои беҳдошти кӯдакон” соли 1829 навишта, аз чоп бароварда шуда буд. Аввалин ташкилот аз пизишкони дандон соли 1883 дар Россия ташкил шудааст. Бо роҳбари корхонаи “Дандонпизишкӣ дар ноҳияи Свобода”-и шаҳри Москва, пизишки дандон, Солеҳ Содиқов дар тамос шуда, аз эшон хоҳиш кардем, ки ба чанд суолҳои мо посух бидиҳанд. – Чӣ гуна метавон тарси пеш аз муолиҷаи дандонро бартараф кард? Тарси пешакии муолиҷаи дандонро ҳар як сеюм одам дар дунё дорад ва сабаб дар таҷрибаи ғайриманфии то ин замон доштаи духтурон аст. Роҳҳои бартараф кардани тарс бисёранд:

1. Оҳиста-оҳиста ба дарди дандон одат карда, мутобиқ шудан зарур аст. Баъдан табобати осони кӯтоҳмуддатро оғоз бояд кард. Тоза кардану нигоҳубини дандонро низ давом дода, баъдан ба муолиҷаи каме мураккаб дар он ҳолате гузашт, ки бемор дар мавриди даст задани табиб ба дандони ӯ омода ва оромтар бошад.

2. Омодагии руҳӣ – дар ҳолати вазнин будани беморӣ. 3. Мулоиҷа бо доруву дармоне, ки табиӣ буда, дардро паст мекунад. Ба монанди гиёҳҳои (шира, ё арақи гиёҳи даштӣ (пустырник), ё решаи сунбули ҷабалӣ (валерьянка), ки зуд азоби дардро бартараф мекунанд. Агар гиёҳҳои табии таъсир набахшанд, метавон аз доруҳои сунъии каме мадҳушкунанда низ истифода кард, ки бемор дардро кам ҳис кунад.

(Давом дорад)

ШАБХАН ШАБХАНОВ

МУРАД ГАЗИЕВ

Аз русӣ тарҷумаи

Шамсиддини Муқим