Суал-жаваб

Суал-жаваб

Гъудгнин жикlруган, кIваълан дубшну, арччул хил жибкlайиз гагул хил гъижибкlиш, кам шулин?

Гъудгнин жикlруган, хиларикан арччул хилхъан хъюгъюб ва ликарикан арччул ликрихъан хъюгъюб сунна ву. Мидиз далил вуди аьлимари гьаму гьядис хура: «Учву гъудгнин жикlруган, арччул терефнахъанди ккебгъай». Жара гьядисдиъ дупна: «Фунуб вушра ляхниъ ихь Пайгъамбари ﷺ арччул терефнаан хъюгъри гъахьну».

Мялум вуйиганси, инсанди, гьеле чазра аьгъяди вушра сифте гагул хил дижибкlну, хъасин арччул гъижибкlишра, гъудгнин жикlувализ мидкан манигъвал адар, яни думу кам вуйиб шулу.

Арендайиз гъадабгънайиб ишлетмиш гъапlундарш, дидхъан пул тувну ккундийин?

Эгер фукlа-мукIа саб тяйин вуйи вахтназ арендайиз гъадабгъиш, мисалназ саб хал, машин вая алат, думу ишлетмиш гъапIнушра, гъапlундаршра, чпин йикьрарнаъ айи арендайин пул тувну ккунду. Думу касди чаз даккунди ишлетмиш гъапlундаршра, ясана чаллан асиллу дару ляхнар арайиз дуфну ишлетмиш гъапlундаршра, мушваъ саб фаркьвалра адар.

Эгер арендайиз гъадабгънайиб ишлетмиш апlуз даршлубсиб гъабхьнуш, думуган саб бицlи вахтнан арайиъ эйсийи думу къайдайиз дубхну ккунду, дарш арендайин пул тутрувузра ихтияр а.

Мусурман дару касди мист тикмиш дапlну, думу вакьф вуди мусурмнарихьна тувиш, вакьф гьисаб шулин?

Вакьф хьпан бадали, улупнайи шартlар а. Гьадму шартlарикан саб вакьф туврайи касдиз чан мал-мутму чаз ккуниси ишлетмиш апlуз ихтияр айивал ву ва думу ляхин гужниинди дубхьну ккундар. Вакьф гьисаб хьпан бадали, мусурман вуди хьуб шартl шуладар. Эгер мусурман дару касди мист тикмиш дапlну, ясана саб здание дивну, мусурмнарихьна вакьф кlури тувиш, думу вакьф гьисаб шулу ва имбу мистаринсиб гьюкумра шулу.

Эгер хпириз тlалакь тувиш, думу дишагьлийи гунагьнан уьмур хъапlруб якьинди аьгъяш, гьацир хпирихъди жара хьуз, яни тlалакь тувуз, ихтияр айин?

Эгер жилириз чан хпири тlалакь тувбан кьяляхъ лапра гунагьнан уьмур хъапlруб аьгъяш, яни гьаму саягънаъ чпи жилирна хпир вуйивали думу дишагьли гунагьнахьан уьрхюраш, думуган тlалакь тувуз хай шулдар. Амма душваъра шартl а, эгер гьадму сатlиди яшамиш хьувалиъ жилириз чаз аьхю зарар адарш. Эгер мициб къайдайиинди сатlиди яшамиш хьувалиан жилириз зарар аш, думуган шариаьтдиинди дициб саягъниинди хизан уьбхювал дугъ’ин якьинди илипнадар, яни дугъаз дицир хпириз тlалакь тувуз ихтияр а.

Девлету касдиз садакьа тувбан гьякьнаан фу кIура? Дициб садакьайин тамамди саваб шуйин?

Девлету ксариз садакьа тувуб хай шлу ляхнарикан ву ва думу туврайиризра саваб шула. Амма садакьа мюгьтаж’вал айидариз тувуб зиина ву. Девлету касди, чаз туврайи садакьа дибрисди, имбудариз тувиш ужи ву. Ва девлету касдиз, учв мюгьтаж’вал айирси улупури, садакьа бисуз хай шулдар.

Кечмиш духьнайидар сар-швнур вуш, дурарихъан саб жаназа гъудган гъапlиш ужи вуйин, дарш гьарурихъан жа-жаради апIурин?

Эгер майтар саб-швнуб вуш, дурарихъан гьарурихъан жа-жаради жаназа гъудган апlуб ужи ву, хъа саб гъудган варидарихъан апlбаъра хай даршлуб фукlара адар.

Амма гьарсаб майтихъан жаради гъудган апlувалиан майтин ниъ арайиз гъюраш, ясана думу чlур хьуз хъюбгъраш, думуган саб жаназа гъудган варидарихъанди апlуб заанди ву.