Суал-жаваб

Суал-жаваб

Суал-жаваб

Гъудгнин жикlруган, кIваълан дубшну, арччул хил жибкlайиз гагул хил гъижибкlиш, кам шулин?

Гъудгнин жикlруган, хиларикан арччул хилхъан хъюгъюб ва ликарикан арччул ликрихъан хъюгъюб сунна ву. Мидиз далил вуди аьлимари гьаму гьядис хура: «Учву гъудгнин жикlруган, арччул терефнахъанди ккебгъай». Жара гьядисдиъ дупна: «Фунуб вушра ляхниъ ихь Пайгъамбари ﷺ арччул терефнаан хъюгъри гъахьну».

Мялум вуйиганси, инсанди, гьеле чазра аьгъяди вушра сифте гагул хил дижибкlну, хъасин арччул гъижибкlишра, гъудгнин жикlувализ мидкан манигъвал адар, яни думу кам вуйиб шулу.

 

 

Арендайиз гъадабгънайиб ишлетмиш гъапlундарш, дидхъан пул тувну ккундийин?

Эгер фукlа-мукIа саб тяйин вуйи вахтназ арендайиз гъадабгъиш, мисалназ саб хал, машин вая алат, думу ишлетмиш гъапIнушра, гъапlундаршра, чпин йикьрарнаъ айи арендайин пул тувну ккунду. Думу касди чаз даккунди ишлетмиш гъапlундаршра, ясана чаллан асиллу дару ляхнар арайиз дуфну ишлетмиш гъапlундаршра, мушваъ саб фаркьвалра адар.

Эгер арендайиз гъадабгънайиб ишлетмиш апlуз даршлубсиб гъабхьнуш, думуган саб бицlи вахтнан арайиъ эйсийи думу къайдайиз дубхну ккунду, дарш арендайин пул тутрувузра ихтияр а.

 

 

Мусурман дару касди мист тикмиш дапlну, думу вакьф вуди мусурмнарихьна тувиш, вакьф гьисаб шулин?

Вакьф хьпан бадали, улупнайи шартlар а. Гьадму шартlарикан саб вакьф туврайи касдиз чан мал-мутму чаз ккуниси ишлетмиш апlуз ихтияр айивал ву ва думу ляхин гужниинди дубхьну ккундар. Вакьф гьисаб хьпан бадали, мусурман вуди хьуб шартl шуладар. Эгер мусурман дару касди мист тикмиш дапlну, ясана саб здание дивну, мусурмнарихьна вакьф кlури тувиш, думу вакьф гьисаб шулу ва имбу мистаринсиб гьюкумра шулу.

 

 

Эгер хпириз тlалакь тувиш, думу дишагьлийи гунагьнан уьмур хъапlруб якьинди аьгъяш, гьацир хпирихъди жара хьуз, яни тlалакь тувуз, ихтияр айин?

Эгер жилириз чан хпири тlалакь тувбан кьяляхъ лапра гунагьнан уьмур хъапlруб аьгъяш, яни гьаму саягънаъ чпи жилирна хпир вуйивали думу дишагьли гунагьнахьан уьрхюраш, думуган тlалакь тувуз хай шулдар. Амма душваъра шартl а, эгер гьадму сатlиди яшамиш хьувалиъ жилириз чаз аьхю зарар адарш. Эгер мициб къайдайиинди сатlиди яшамиш хьувалиан жилириз зарар аш, думуган шариаьтдиинди дициб саягъниинди хизан уьбхювал дугъ’ин якьинди илипнадар, яни дугъаз дицир хпириз тlалакь тувуз ихтияр а.

 

 

Девлету касдиз садакьа тувбан гьякьнаан фу кIура? Дициб садакьайин тамамди саваб шуйин?

Девлету ксариз садакьа тувуб хай шлу ляхнарикан ву ва думу туврайиризра саваб шула. Амма садакьа мюгьтаж’вал айидариз тувуб зиина ву. Девлету касди, чаз туврайи садакьа дибрисди, имбудариз тувиш ужи ву. Ва девлету касдиз, учв мюгьтаж’вал айирси улупури, садакьа бисуз хай шулдар.

 

Кечмиш духьнайидар сар-швнур вуш, дурарихъан саб жаназа гъудган гъапlиш ужи вуйин, дарш гьарурихъан жа-жаради апIурин?

Эгер майтар саб-швнуб вуш, дурарихъан гьарурихъан жа-жаради жаназа гъудган апlуб ужи ву, хъа саб гъудган варидарихъан апlбаъра хай даршлуб фукlара адар.

Амма гьарсаб майтихъан жаради гъудган апlувалиан майтин ниъ арайиз гъюраш, ясана думу чlур хьуз хъюбгъраш, думуган саб жаназа гъудган варидарихъанди апlуб заанди ву.

2026-05-01 (Зуль Къаида 1447 г.) №5.


Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Суал: Дишагьлийириз хулаъ айи вахтна жилиринубсиб шалвар алабхьуз ихтияр айин?   Жаваб: Дишагьлийи Шариаьтдиинди жара чаз мягьрам дару жилар хьайи йишвахь чан жандак ккебкну ккунду. Эгер ухьу дишагьлийири, шубари гьяятдиъ заълан туника, юбка алдарди шалвар алабхьбакан кIури гъахьиш, дици хай...


Пайгъамбари ﷺ улупу рякъ

Бургьанкент гъулан имам Рамазан Шихбабаевдихъди вуйи интервью   Ихь жигьил имамарикан ва дурари гъабхурайи диндин ляхнарикан мялумат тувуб давам апlурахьа. Улихь нумрариъ ухьу гъапиганси, жигьилари чпин уьмрин рякъ диндихъди аьлакьалу апlувал заан ляхнарикан ву, ва гьарсар кас дурариз...


Жигьилар улихь гьауз буржи вухьа

Дюньяйиъ вари гьюкуматарин жигьиларин сабвал хьпан бадали, «День молодежи» кlуру йигъ тасдикь дапlна. Думу йигъ 24-пи апрели къайд апlуру.   Мициб йигъ тасдикь апlбан метлебра жигьилариз асас фикир тувуб ву. Аьхиримжи йисари, жара йишвариъси, ухьухьра Табасаран жигьиларихъди...


Гьяждин вахт улубкьна

Гьяж апIувал ибадатарикан варитIан кьиматлуб ву, гьаз гъапиш думу жандкиинди ва дакьатариинди апIурайиб ву.   Пайгъамбари ﷺ дупна:   "مَنْ حَجَّ فَلَم يَرْفُثْ, وَلَمْ يَفْسُقْ رَجَعَ كَيَوْمِ وَلَدَتْهُ أُمُّهُ" Мяна: «Фуну касдира гьяж гъапIиш, эгер думу вахтна дишагьлийихъди сатIи...


Сабур дапlну ккуни 4 дюшюш

Сабур апlуз аьгъювал инсандин хасиятнан лишнарикан варитlан уткан лишан ву. Читин гьялнаъ ахъу касдиз саб къайдайиз гъяйиз, юкlв гъюдли хьайиз саб кьадар вахт лазим ву. Му дюшюшдиъ сабур апlувал ихь имандихъди аьлакьалу ву.   Абу Гьурайрайихьан вуйи гьядисдиъ Пайгъамбари ﷺ, муъмин касдин...